การพยาบาลผู้ป่วยที่มีภาวะปอดอักเสบจากการใช้เครื่องช่วยหายใจร่วมกับการติดเชื้อดื้อยา กรณีศึกษา 2 ราย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ความสำคัญ : ปอดอักเสบจากการใช้เครื่องช่วยหายใจ (Ventilator-Associated Pneumonia: VAP) เป็นภาวะแทรกซ้อนที่พบบ่อยและรุนแรงในผู้ป่วยวิกฤตที่ได้รับการรักษาด้วยเครื่องช่วยหายใจ (VAP) ปอดอักเสบจากเชื้อแบคทีเรียดื้อยา ไม่เพียงส่งผลให้เกิดการเจ็บป่วยที่รุนแรงขึ้น แต่ยังเพิ่มระยะเวลาการใช้เครื่องช่วยหายใจ ระยะเวลาการนอนในหอผู้ป่วยวิกฤต ระยะเวลาการนอนโรงพยาบาล ค่าใช้จ่ายในการรักษา และอัตราการเสียชีวิตที่สูงขึ้น
วัตถุประสงค์ : เพื่อศึกษาการพยาบาลเปรียบเทียบการดำเนินของโรคข้อวินิจฉัยทางการพยาบาล การวางแผนการปฏิบัติการพยาบาล วิเคราะห์ปัจจัยเสี่ยงที่นำไปสู่การเกิดภาวะปอดอักเสบจากการใช้เครื่องช่วยหายใจ และผลลัพธ์การกระบวนการพยาบาลในผู้ป่วยที่มีภาวะปอดอักเสบจากการใช้เครื่องช่วยหายใจ (VAP) ร่วมกับการติดเชื้อดื้อยา
วิธีการศึกษา : กรณีศึกษาเปรียบเทียบผู้ป่วยที่มีภาวะปอดอักเสบจากการใช้เครื่องช่วยหายใจ (VAP) ร่วมกับการติดเชื้อดื้อยาที่มารับบริการที่หอผู้ป่วยใน โรงพยาบาลกระบี่ จำนวน 2 ราย ในช่วง ธันวาคม 2567 ถึงเมษายน 2568 เครื่องมือที่ใช้ประกอบด้วยข้อมูลจากเวชระเบียน การชักประวัติผู้ป่วยและญาติ ทบทวนข้อมูลกับผู้เชี่ยวชาญทีมสหสาขาวิชาชีพ และเครือข่ายงานป้องกันและควบคุมการติดเชื้อในโรงพยาบาล การใช้กระบวนการพยาบาลกำหนด ข้อวินิจฉัยทางการพยาบาล ใช้กรอบแนวคิดแบบแผนสุขภาพของกอร์ดอน กรอบแนวคิดการพยาบาลของโอเร็ม
ผลการศึกษา : กรณีศึกษารายที่ 1 ผู้ป่วยชายไทย อายุ 64 ปี ผู้ป่วยเข้ารับการรักษาด้วยอาการหายใจเหนื่อย แน่นหน้าอก หัวใจหยุดเต้น ได้รับการช่วยฟื้นคืนชีพ 9 นาที แพทย์วินิจฉัย STEMI หลังหัวใจหยุดเต้น, COPD กำเริบเฉียบพลัน, Sepsis และ หลอดเลือดหัวใจตีบ 1 เส้น (LAD stenosis 50%) ได้รับการรักษาด้วยการใส่ท่อช่วยหายใจ การสวนหลอดเลือดหัวใจ ยาปฏิชีวนะ และยารักษาโรคหัวใจ เกิดภาวะแทรกซ้อนปอดอักเสบจากการใช้เครื่องช่วยหายใจ (VAP) จาก VAP จาก Acinetobacter baumannii complex (CRAB - PXDR) และติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะ ผู้ป่วยอยู่รักษาในโรงพยาบาล เป็นเวลา 98 วัน อาการดีขึ้นตามลำดับ และสามารถจำหน่ายผู้ป่วยต่อการรักษาได้
กรณีศึกษารายที่ 2 ผู้ป่วยชายไทย อายุ 25 ปี ผู้ป่วยเข้ารับการรักษาด้วยอาการไข้สูง หนาวสั่น ไอเล็กน้อยมา 8 วัน หายใจเหนื่อยมากขึ้น แพทย์วินิจฉัย ปอดอักเสบร่วมกับติดเชื้อในกระแสเลือดได้รับการรักษาด้วยการใส่ท่อช่วยหายใจ ใช้เครื่องช่วยหายใจ ยาปฏิชีวนะ เกิดภาวะแทรกซ้อนปอดอักเสบจากการใช้เครื่องช่วยหายใจ (VAP) จาก Acinetobacter baumannii complex (XDR) การหายใจล้มเหลว การเสียการทำงานของไต และภาวะลิ่มเลือดอุดตันปอด ต่อมาพบว่ามี โรคภูมิคุ้มกันร่วม (Diffuse Alveolar Hemorrhage จากโรคภูมิคุ้มกัน) ได้รับยา Methylprednisolone และ Prednisolone รวมถึงยาต้านการแข็งตัวของเลือด ผู้ป่วยอยู่รักษาในโรงพยาบาลเป็นเวลา 35 วัน อาการดีขึ้นตามลำดับ และสามารถจำหน่ายกลับบ้านได้ พร้อมนัดติดตามที่แผนกโรคข้อและรูมาติสซึม
สรุป : ผู้ป่วยผู้ป่วยที่มีภาวะปอดอักเสบจากการใช้เครื่องช่วยหายใจ (VAP) ร่วมกับการติดเชื้อดื้อยา พยาบาลมีบทบาทสำคัญในการเฝ้า ระวังความเสี่ยง จัดการระบบการป้องกันและแพร่กระจายเชื้อในหน่วยงาน ติดตามผู้ป่วย การมีส่วนร่วมของทีมในการประเมินและดูแลผู้ป่วย
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนิพนธ์ต้นฉบับจะต้องผ่านการพิจารณาโดยผู้ทรงคุณวุฒิที่เชี่ยวชาญอย่างน้อย 2 ท่าน แบบผู้ทรงคุณวุฒิ และผู้แต่งไม่ทราบชื่อกันและกัน (double-blind review) และการตีพิมพ์บทความซ้ำต้องได้รับการอนุญาตจากกองบรรณาธิการเป็นลายลักษณ์อักษร
ลิขสิทธิ์
ห้ามนำข้อความทั้งหมดหรือบางส่วนไปพิมพ์ เว้นว่าได้รับอนุญาตจากโรงพยาบาลเป็นลายลักษณ์อักษร
ความรับผิดชอบ
เนื้อหาต้นฉบับที่ปรากฏในวารสารเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียน ทั้งนี้ไม่รวมความผิดพลาดอันเกิดจากเทคนิคการพิมพ์
เอกสารอ้างอิง
กมลวรรณ อุดมผล, สิริพร น้ำใส, ปราณี มีสุข. การจัดการผู้ป่วยปอดอักเสบจากการใช้เครื่องช่วยหายใจ: แนวทางสำหรับพยาบาล. วารสารพยาบาลไทย 2565;71(1): 23-35.
การประชุมวิชาการป้องกันควบคุมการติดเชื้อแห่งชาติ ครั้งที่ 20. รายงานการประชุม. สมาคมป้องกันควบคุมการติดเชื้อแห่งประเทศไทย. กรุงเทพฯ; 2560.
การสัมมนาเรื่องการจัดการเชื้อดื้อยาในโรงพยาบาล. เอกสารประกอบการสัมมนา. คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. 2564.
จิรพรรณ สุขเจริญ. การศึกษาปัจจัยเสี่ยงต่อการเกิดปอดอักเสบจากการใช้เครื่องช่วยหายใจในหอผู้ป่วยวิกฤต. (วิทยานิพนธ์พยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยมหิดล. นครปฐม. 2564.
ประทุม ใจดี, สมศรี มั่นคง, วิมล สุขสำราญ. การป้องกันและควบคุมการติดเชื้อในโรงพยาบาล: บทบาทของพยาบาลผู้เชี่ยวชาญ. วารสารพยาบาลและสุขภาพ 2564;15(2): 45-58.
ราชวิทยาลัยแพทย์ประจำบ้านแห่งประเทศไทย. แนวทางการวินิจฉัยและรักษาการติดเชื้อในโรงพยาบาล. กรุงเทพฯ: เอ็มพี พริ้นติ้ง; 2563
วนิดา ทองคำ. การพัฒนาแนวทางการดูแลผู้ป่วยที่ติดเชื้อดื้อยาในหอผู้ป่วยวิกฤต. (วิทยานิพนธ์พยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์. สงขลา; 2565.
อัญชลี หิรัญญา, มาลี ทองใส, สุนีย์ แสงแก้ว. ความท้าทายในการดูแลผู้ป่วยที่ติดเชื้อดื้อยาหลายขนาน. วารสารการควบคุมการติดเชื้อ 2563;8(3): 112-25.
Association for Professionals in Infection Control and Epidemiology. APIC text of infection control and epidemiology (4th ed.). Washington, DC: APIC.; 2019.
Centers for Disease Control and Prevention. Guidelines for preventing healthcare-associated pneumonia. recommendations of CDC and the Healthcare Infection Control Practices Advisory Committee. MMWR Recommendations and Reports 2003 ;53(RR-3): 1-36.
Joint Commission International. International patient safety goals. Oak Brook, IL: Joint Commission Resources; 2020.
Papazian L., Klompas M., Luyt C. E. Ventilator-associated pneumonia in adults: a narrative review. Intensive Care Medicine 2020; 46(5): 888-906.
World Health Organization. Report on the burden of endemic health care-associated infection worldwide. Geneva: World Health Organization; 2011.
