สถานการณ์และรูปแบบการดูแลผู้สูงอายุติดเตียงในชุมชนเขตกึ่งเมือง กรณีศึกษาจังหวัดพิษณุโลก

บทคัดย่อ

การวิจัยแบบผสานวิธีนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) สถานการณ์การดูแลผู้สูงอายุติดเตียง 2) อธิบายปัญหาและรูปแบบ การดูแลผู้สูงอายุติดเตียงในชุมชนเขตกึ่งเมือง ช่วงเดือน สิงหาคม ถึง ตุลาคม พ.ศ.2568 แบ่งการศึกษาเป็น 3 ระยะ ได้แก่ 1) ศึกษาสถานการณ์การดูแลผู้สูงอายุติดเตียง ด้วยแบบสอบถามที่ผ่านการตรวจสอบคุณภาพโดยผู้ทรงคุณวุฒิในผู้ดูแลหลัก จำนวน 18 คน และ 2) ศึกษาปัญหาการดูแลผู้สูงอายุติดเตียงด้วยแบบสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้างในผู้ดูแลหลัก จำนวน 14 คน 3) ศึกษารูปแบบการดูแลผู้สูงอายุติดเตียงด้วยหัวข้อการสนทนากลุ่มในผู้ที่มีส่วนได้ส่วนเสียในชุมชนตำบลพลายชุมพล จำนวน 10 คน ผลการศึกษา ผู้สูงอายุติดเตียงจำนวน 18 คน อายุ 63-99 ปี (ค่าเฉลี่ย=78.89 SD=8.92) เป็นเพศหญิง ร้อยละ 55.6 สาเหตุที่ทำให้ติดเตียง ได้แก่ โรคหลอดเลือดสมอง อัลไซเมอร์ ร้อยละ 55.6, 16.6 ตามลำดับ ความสามารถการทำกิจวัตรประจำวันเท่ากับศูนย์ ร้อยละ 64.1 ผู้ดูแลหลักเป็นบุตรร้อยละ 66.7 ปัญหาที่พบ รายได้ของครอบครัวต่ำ ผู้ดูแลมีความรู้อยู่ในระดับปานกลาง ไม่ได้ผ่านการอบรมรูปแบบการดูแลผู้สูงอายุติดเตียงในชุมชน มีภาคีเครือข่าย สนับสนุนอุปกรณ์ทางการแพทย์ที่จำเป็น แต่พบปัญหาสัดส่วนนักบริบาล ต่อผู้สูงอายุไม่ครอบคลุม ดังนั้นหน่วยบริการสาธารณสุขควรจัดอบรมให้กับผู้ดูแลผู้สูงอายุติดเตียง สร้างนวัตกรรมการดูแลผู้สูงอายุติดเตียงและสนับสนุนนักบริบาลในการติดตามเยี่ยมบ้านอย่างสม่ำเสมอ