ผลของโปรแกรมการส่งเสริมความรอบรู้ด้านโภชนาการต่อความรอบรู้พฤติกรรมการบริโภคอาหาร และมวลกล้ามเนื้อในผู้สูงอายุที่มีภาวะทุพโภชนาการ จังหวัดลำปาง

ผู้แต่ง

  • ตยารัตน์ พุทธิมณี วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี นครลำปาง
  • สิทธิรัตน์ บุตรดี วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี นครลําปาง
  • อัมฤทธิ์ตรา มะสุใส วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี นครลําปาง
  • ดุสิต สกุลปิยะเทวัญ สถาบันพระบรมราชชนก

คำสำคัญ:

ความรอบรู้ด้านโภชนาการ, พฤติกรรมการบริโภคอาหาร, มวลกล้ามเนื้อ, ผู้สูงอายุที่มีภาวะทุพโภชนาการ

บทคัดย่อ

การวิจัยกึ่งทดลองแบบสองกลุ่มวัดผลก่อนและหลังครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมการส่งเสริมความรอบรู้ด้านโภชนาการต่อความรอบรู้พฤติกรรมการบริโภคอาหาร และมวลกล้ามเนื้อในผู้สูงอายุที่มีภาวะทุพโภชนาการ จังหวัดลำปาง กลุ่มตัวอย่างคือผู้สูงอายุ 54 ราย แบ่งเป็นกลุ่มทดลอง 27 ราย และกลุ่มควบคุม 27 ราย กลุ่มทดลองได้รับโปรแกรมการส่งเสริมความรอบรู้ด้านโภชนาการ ส่วนกลุ่มควบคุมได้รับการดูแลตามปกติ เครื่องมือวิจัยประกอบด้วยโปรแกรมการส่งเสริมความรอบรู้ด้านโภชนาการ แบบสอบถามความรอบรู้ด้านโภชนาการ (Reliability coefficients = .86) และแบบสอบถามพฤติกรรมการบริโภคอาหาร (Reliability coefficients = .92) วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและสถิติที
ผลการวิจัยพบว่า ค่าเฉลี่ยคะแนนความรอบรู้ด้านโภชนาการ พฤติกรรมการบริโภคอาหาร และมวลกล้ามเนื้อของกลุ่มทดลองสูงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .05) และสูงกว่าก่อนได้รับการทดลอง (p < .01) แสดงให้เห็นว่า โปรแกรมการให้ความรู้ที่สอดคล้องกับระดับความรอบรู้ สามารถส่งเสริมการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการบริโภคโปรตีนและสารอาหาร ซึ่งส่งผลให้มวลกล้ามเนื้อของผู้สูงอายุเพิ่มขึ้น นอกจากนี้ ทีมบุคลากรสุขภาพสามารถนำโปรแกรมดังกล่าวไปใช้เพื่อส่งเสริมความรอบรู้ด้านโภชนาการแก่ผู้สูงอายุทุพโภชนาการ ให้สามารถเลือกบริโภคอาหารได้อย่างเหมาะสม

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

Morley JE. Defining undernutrition (malnutrition) in older persons. Journal of Nutrition, Health & Aging. 2018;22(3):308–10.

Krishnamoorthy Y, Vijayageetha M, Kumar SG, Rajaa S, & Rehman T. Prevalence of malnutrition and its associated factors among elderly population in rural Puducherry using mini-nutritional assessment questionnaire. Journal of Family Medicine and Primary Care. 2018;7(6):1429-33.

Nutrition Division, Department of Health, Ministry of Public Health. Annual report on nutrition surveillance 2023. Nonthaburi: Ministry of Public Health; 2023 (in Thai)

Panutat S, Chuto C, Nuntawan C, Pumsrisawat A, & Pruksacheva T. Caring for the Elderly with malnutrition. Journal of Ratchathani Innovative Health Sciences. 2017;1(1):1-15 (in Thai)

Norman K, Haß U, & Pirlich M. Malnutrition in older adults – recent advances and remaining challenges. Nutrients. 2021;13(8):2764.

Pourhassan M, Rommersbach N, Lueg G, Klimek C, Schnatmann M, Liermann D, et al. Impact of malnutrition on acute muscle wasting in frail older hospitalized patients. Nutrients. 2020;12(5):1387.

Buakaeo P, Chaichanawirote U, & Chairat R. Factors associated with fall risks among older inpatients in a secondary hospital. Journal of The Royal Thai Army Nurses. 2023;25(3): 276–84 (in Thai)

Luemsaisuk C, & Puechpol W. Nutrition knowledge and healthy eating behaviors of students at Suratthani Rajabhat University. Panyapiwat Journal. 2018;10(3):73-83 (in Thai)

Thongsuk T. Food consumption behaviors of elderly in the 4.0 era. Journal of Humanities and Social Sciences, Rajapruk University. 2019;5(3):232-44 (in Thai)

Vrinten J, Royen K.V, Pabian S, Backer C.D, & Matthys C. Development and validation of a short nutrition literacy scale for young adults. Frontiers in Nutrition. 2023;10:1008971:1-10

Supannee P. Factors influencing food consumption behavior of the elderly in Northeastern region. Malaysian Journal of Nutrition. 2020;26(2): 203-13.

Auppakaw S, Panuthai S, & Thamdee D. Food literacy and eating behaviors among dependent elderly. Nursing Journal CMU. 2023;50(2):300–9 (in Thai)

Bahramfard T, Salehi SO, Toori MA, Pourmahmoudi A, Jowshan M, Parvin S, et al. Nutrition literacy status and its related factors in students of Yasuj University of Medical Sciences. Journal of Clinical Nutrition and Hospital Dietetics. 2020;40(4):55-62.

Prado CM, Ford KL, Gonzalez MC, Murnane LC, Gillis C, Wischmeyer PE, et al. Nascent to novel methods to evaluate malnutrition and frailty in the surgical patient. Journal of Parenteral and Enteral Nutrition. 2023;47(1): 54-68.

Tongma S, Klinpudtan N, Sawangchit S, Bandansin J, & Srithumsuk W. Nurses’ role in home care for older people with sarcopenia. Journal of The Royal Thai Army Nurses. 2021; 22(1), 65–73 (in Thai)

Al Banna MH, Khan MSI, Rezyona H, Seidu AA, Abid MT, Ara T, et al. Assessment of food safety knowledge, attitudes and practices of food service staff in Bangladeshi hospitals: a cross-sectional study. Nutrients. 2022;14(12): 1-18.

Khamluang P, & Inmanee P. Nutrition literacy and health promotion among the elderly. Academic Journal of Science and Technology. 2022;16(1):16-27 (in Thai)

Nutbeam D. Health literacy as a public health goal: a challenge for contemporary health education and communication strategies into the 21st century. Health Promot Int. 2000; 15(3):259-67.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

06-05-2026

รูปแบบการอ้างอิง

1.
พุทธิมณี ต, บุตรดี ส, มะสุใส อ, สกุลปิยะเทวัญ ด. ผลของโปรแกรมการส่งเสริมความรอบรู้ด้านโภชนาการต่อความรอบรู้พฤติกรรมการบริโภคอาหาร และมวลกล้ามเนื้อในผู้สูงอายุที่มีภาวะทุพโภชนาการ จังหวัดลำปาง. J Royal Thai Army Nurses [อินเทอร์เน็ต]. 6 พฤษภาคม 2026 [อ้างถึง 28 สิงหาคม 2026];27(2):518-26. available at: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/JRTAN/article/view/283942

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย