ปัจจัยที่มีผลต่อภาวะซีดและผลลัพธ์การคลอดด้านมารดาและทารกของหญิงตั้งครรภ์วัยรุ่น ที่มาคลอดในโรงพยาบาลท่าศาลา จังหวัดนครศรีธรรมราช
คำสำคัญ:
ดัชนีมวลกายก่อนตั้งครรภ์, อายุครรภ์ที่มาฝากครรภ์ครั้งแรก, การคลอดก่อนกำหนด, น้ำหนักทารกแรกคลอดบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้เป็นการศึกษาย้อนหลัง มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อภาวะซีดและผลลัพธ์การคลอด กลุ่มตัวอย่างเป็นหญิงตั้งครรภ์วัยรุ่น จำนวน 249 ราย เครื่องมือในการวิจัย ประกอบด้วย 1) แบบบันทึกข้อมูลทั่วไป 2) แบบบันทึกภาวะสุขภาพขณะตั้งครรภ์ 3) แบบบันทึกปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับภาวะซีดในขณะตั้งครรภ์ และ 4) แบบบันทึกผลลัพธ์การคลอด (CVI = 1.00) เก็บรวบรวมข้อมูลจากฐานข้อมูล HosXP และบันทึกการคลอด วิเคราะห์ข้อมูลทั่วไป ภาวะสุขภาพของมารดา ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับภาวะซีดและผลลัพธ์การคลอด โดยใช้สถิติเชิงพรรณนา วิเคราะห์ปัจจัยที่มีผลต่อภาวะซีดและผลลัพธ์การคลอด โดยการทดสอบไคสแควร์ของเพียร์สัน หรือการทดสอบฟิชเชอร์
ผลการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างมีอายุเฉลี่ย 17.58±1.38 ปี อายุครรภ์ที่ฝากครรภ์ครั้งแรกเฉลี่ย 13.08±6.47 สัปดาห์ ดัชนีมวลกายก่อนการตั้งครรภ์เฉลี่ย 21.52±4.05 กก./ม.2 น้ำหนักที่เพิ่มขึ้นขณะตั้งครรภ์เฉลี่ย 11.47±5.52 กก. อายุครรภ์ขณะคลอดเฉลี่ย 38.27±1.45 สัปดาห์ น้ำหนักแรกคลอดเฉลี่ย 2,903.61±445.48 กรัม โดยอายุครรภ์ที่มาฝากครรภ์ครั้งแรก และดัชนีมวลกายก่อนตั้งครรภ์ มีความสัมพันธ์กับภาวะซีดในขณะตั้งครรภ์อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<.05) และหญิงตั้งครรภ์วัยรุ่นที่มีภาวะซีดและไม่มีภาวะซีดมีอายุครรภ์ที่ทารกคลอดแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<.05) ดังนั้นผู้เกี่ยวข้องควรมีการส่งเสริมให้วัยรุ่นมีดัชนีมวลกายอยู่ในเกณฑ์ปกติ และให้หญิงตั้งครรภ์วัยรุ่นมาฝากครรภ์ก่อนอายุครรภ์ 12 สัปดาห์ เพื่อให้ทารกในครรภ์มีพัฒนาการเป็นไปตามเกณฑ์
ผลการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างมีอายุเฉลี่ย 17.58±1.38 ปี อายุครรภ์ที่ฝากครรภ์ครั้งแรกเฉลี่ย 13.08±6.47 สัปดาห์ ดัชนีมวลกายก่อนการตั้งครรภ์เฉลี่ย 21.52±4.05 กก./ม.2 น้ำหนักที่เพิ่มขึ้นขณะตั้งครรภ์เฉลี่ย 11.47±5.52 กก. มีภาวะซีดในขณะตั้งครรภ์ไตรมาสที่ 2 มากที่สุด ร้อยละ 46.94 ทารกมีอายุครรภ์ขณะคลอดเฉลี่ย 38.27±1.45 สัปดาห์ น้ำหนักแรกคลอดเฉลี่ย 2,903.61±445.48 กรัม โดยอายุครรภ์ที่มาฝากครรภ์ครั้งแรก และ ดัชนีมวลกายก่อนตั้งครรภ์ มีความสัมพันธ์กับภาวะซีดในขณะตั้งครรภ์อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<.05) และภาวะซีดมีความสัมพันธ์กับอายุครรภ์ที่ทารกคลอดอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<.05) ดังนั้นผู้เกี่ยวข้องควรมีการส่งเสริมให้วัยรุ่นมีดัชนีมวลกายอยู่ในเกณฑ์ปกติ และให้หญิงตั้งครรภ์วัยรุ่นมาฝากครรภ์ก่อนอายุครรภ์ 12 สัปดาห์ เพื่อให้ทารกในครรภ์มีพัฒนาการเป็นไปตามเกณฑ์
Downloads
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization.Adolescentpregnancy. Geneva: World Health Organization; 2020.
Department of Health. Situation of adolescent pregnancy in Thailand 2022–2023. Nonthaburi: Ministry of Public Health; 2023. (in Thai).
Division of Strategy and Plan, Ministry of Public Health. Standard data storage and submission in compliance to health standard set of the Ministry of Public Health version 2.4 fiscal year 2023 (B.E. 2566) dashboard [internet]. 2023. (in Thai)
Tesfaye M, Yemane T, Adisu W, Asres Y, & Gedefaw L. Anemia and iron deficiency among school adolescents:burden,severity,anddetermining factors in southwest Ethiopia. Adolescent Health, Medicine and Therapeutics. 2015;6: 189–96.
Theodoridou S, Vyzantiadis A, Theodoridis A, Sotiriadis A, Mamopoulos A, & Dinas K. Adolescent pregnancy and anemia. Ten years of referrals in Northern Greece. Hippokratia. 2024;28(1):11–6.
Homsub P. The prevalence and factors associated with anemia in young adolescent pregnant women at Phranarai Maharaj Hospital. Region 4-5 Medical Journal. 2023;42(2):33–42. (in Thai).
Suppaseemanont W, Klomyong S, & Deoisres W. Factors influencing qualified antenatal care visits among pregnant adolescents. Journal of Phrapokklao Nursing College, Chanthaburi. 2020; 31(2):41-53. (in Thai).
Juntarapimon P, Rakhab A, & Thongwon T. Factors influencing on the occurrence of anemia in pregnant adolescents at Chaiya hospital, Surat Thani province. Princess of Naradhiwas University Journal. 2025;17(2): 192-207. (in Thai).
Institute of Medicine (US) and National Research Council (US) Committee to Reexamine IOM Pregnancy Weight Guidelines. Weight gain during pregnancy: Reexamining the guidelines. Rasmussen KM, Yaktine AL, editors. Washington (DC): National Academies Press (US); 2009.
Eminov E, & Eminov A. Prevalence of adolescent pregnancy and evaluation of pregnancy outcomes: a retrospective study. Archives Gynecology and Obstetrics. 2025; 311(5): 1351–8.
Bashir N, Bashir S, & Kuchay A. Impact of maternal anemia on birth outcomes a hospital-based study. International Journal of Medicine and Public Health. 2024;14(4):1442-8.
Dewey KG, & Oaks BM. U-shaped curve for risk associated with maternal hemoglobin, iron status, or iron supplementation. The American Journal of Clinical Nutrition. 2017; 106 (Suppl 6):1694S-702S.
Moreis M. Maternal iron deficiency anaemia and its association with antrauterine growth restriction (IUGR) and small fetal growth in DAHC. EC Gynaecology. 2024;13(12):1-8.
Buranasak J, Hungsawanus P, Raiva W, Pungbangkadee R, & Khadking N. The effects of health promotion program for teenage pregnancy on total gestational weight gain and infant birth weight. Journal of The Royal Thai Army Nurses. 2020;21(2):434-42. (in Thai).
Poowang W. The Prevalence and associate factors of anemia in mothers delivered In Nongkhai hospital. Nursing Health, and Education Journal, 2020;3(1):18-27. (in Thai)
Costantine MM. Physiologic and pharmacokinetic changes in pregnancy. Frontiers in pharmacology. 2014;5(65):1-6.
Sámano R, Martínez-Rojano H, Ortiz-Hernández L, Ná jera-Med ina O , Ch ico-Bar ba G , Godínez-Martínez E, et al. Dietary and nutrient intake, eating habits, and its association with maternal gestational weight gain and offspring’s birth weight in pregnant adolescents. Nutrients. 2022;14(21):1-17.
Talin IA, Abid MH, Samad MA, Azpíroz ID, Diez IT, Ashraf I, & Nahid AA. Exploring factors influencing the severity of pregnancy anemia in India: A study using proportional odds model. Scientific Reports, 2023;13, 228-216.
Juntarapimon P, Rakhab A, & Thongwon T. Factors influencing on the occurrence of anemia in pregnant adolescents at Chaiya Hospital, Surat Thani Province. Princess of Naradhiwas University Journal, 2025;17(2):192-207. (in Thai)
Ekblad U, Erkkola R, & Uotila P. The effect of acute hypoxia on prostaglandin release in perfused human fetal placenta. Prostaglandins. 1987;33(4):553-60.
Wang R, Xu S, Hao X, Jin X, Pan D, Xia H, et al. Anemia during pregnancy and adverse pregnancy outcomes: a systematic review and meta-analysis of cohort studies. Frontiers in global women’s health. 2025;6(1502585): 1-12.
Thasala Hospital. Delivery records, fiscal year 2021–2023. Nakhon Si Thammarat: Thasala Hospital; 2023.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารพยาบาลทหารบก
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความหรือข้อคิดเห็นใดใดที่ปรากฏในวารสารพยาบาลทหารบกเป็นวรรณกรรมของผู้เขียน ซึ่งบรรณาธิการหรือสมาคมพยาบาลทหารบก ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารพยาบาลทหารบก
The ideas and opinions expressed in the Journal of The Royal Thai Army Nurses are those of the authors and not necessarily those
of the editor or Royal Thai Army Nurses Association.
