การพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ให้เข้าสู่โรคเบาหวานระยะสงบ แบบมีส่วนร่วม ของโรงพยาบาลต้นแบบ จังหวัดสุพรรณบุรี

บทคัดย่อ

การศึกษาวิจัยนี้เป็นการศึกษาการพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ให้เข้าสู่โรคเบาหวานระยะสงบ (Diabetes remission) แบบมีส่วนร่วม ของโรงพยาบาลต้นแบบ จังหวัดสุพรรณบุรี กรณีศึกษาโรงพยาบาลด่านช้าง  ด้วยโปรแกรมปรับเปลี่ยนพฤติกรรมแบบเข้มงวดโดยการมีส่วนร่วมของครอบครัวและผู้ป่วย ที่มีจุดประสงค์ในการสร้างความเปลี่ยนแปลงในพฤติกรรมสุขภาพของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ให้เข้าสู่ระยะสงบ (Diabetes remission) ด้วยแนวคิด Individual and family self-management model (IFM) หรือแนวทางให้ความสำคัญกับการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมด้วยตัวผู้ป่วยเอง ร่วมกับแรงสนับสนุนจากครอบครัวของผู้ป่วยและบุคลากรในคลินิก โดยมีเป้าหมายสำคัญคือการปรับเปลี่ยนมุมมองการรักษาโรคเบาหวานที่เน้นการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมมากกว่าการรักษาด้วยยามีกลุ่มเป้าหมาย จำนวน 30 ราย ซึ่งจากการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างผู้ป่วยที่เข้าร่วมการรักษากับคลินิก DM Remission ส่วนใหญ่ มีการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมการบริโภคอาหารและการออกกำลังกายในทิศทางที่ดีขึ้น ส่งผลให้ปัจจัยทางร่างกายของกลุ่มตัวอย่างที่สัมพันธ์กับโรคเบาหวานชนิดที่ 2 อันได้แก่ น้ำหนักร่างกาย รอบเอว และระดับน้ำตาลในเลือดนั้นลดลงอย่างชัดเจน อันนำไปสู่จำนวนกลุ่มตัวอย่าง ที่สามารถหยุดใช้ยารักษาเบาหวานได้ จำนวน 15 ราย คิดเป็นร้อยละ 50.00 สามารถลดปริมาณการใช้ยารักษาได้ จำนวน 14 ราย คิดเป็นร้อยละ 46.67 และใช้ยารักษาคงเดิม จำนวน 1 ราย คิดเป็นร้อยละ 3.33 จากผลการวิจัยดังกล่าว ได้แสดงให้เห็นถึงแนวโน้มของพฤติกรรมสุขภาพที่ดีขึ้นของกลุ่มตัวอย่าง ซึ่งทำให้พวกเขาก้าวเข้าสู่ระยะสงบของโรคเบาหวานได้มากขึ้น อันนำไปสู่การเสริมสร้างสุขภาพที่ดีขึ้นให้กับผู้ป่วยโรคเบาหวาน ได้จากการร่วมมือกันของผู้ป่วย ครอบครัว และคณะผู้เกี่ยวข้องในการดำเนินโครงการนี้ และด้วยความสำเร็จของคลินิก DM Remission ของโรงพยาบาลด่านช้าง ผู้วิจัยจึงได้เสนอให้มีการดำเนินโครงการดังกล่าวต่อไป เพื่อขยายผลดังกล่าวในกลุ่มเป้าหมายที่กว้างขึ้น ประยุกต์ใช้กับการรักษากลุ่มโรคเรื้อรังอื่น ๆ อีกด้วย