คุณภาพชีวิตของผู้ป่วยเบาหวานที่ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดไม่ได้ อำเภอสองพี่น้อง จังหวัดสุพรรณบุรี

ผู้แต่ง

  • ภูดิท โอนอ่อนปภากุล สำนักงานสาธารณสุขอำเภอสองพี่น้อง
  • ศรีสุรางค์ เคหะนาค วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดสุพรรณบุรี

คำสำคัญ:

คุณภาพชีวิต, เบาหวานชนิดที่ 2 , ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดไม่ได้

บทคัดย่อ

การศึกษาวิจัยเรื่องคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยเบาหวานที่ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดไม่ได้ อำเภอสองพี่น้อง จังหวัดสุพรรณบุรี มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระดับคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยเบาหวานที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ และศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยส่วนบุคคล ความรู้เกี่ยวกับโรคเบาหวาน และการปฏิบัติตน กับระดับคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยโรคเบาหวานที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ ในพื้นที่อำเภอสองพี่น้อง จังหวัดสุพรรณบุรี กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้ป่วยโรคเบาหวานที่ควบคุมน้ำตาลในเลือดไม่ได้ ในอำเภอสองพี่น้อง จังหวัดสุพรรณบุรี จำนวน 368 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลเป็นแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ แจกแจงความถี่ และค่าร้อยละ ทดสอบสมมติฐานการศึกษา โดยใช้สถิติสหสัมพันธ์ของสเปียร์แมน

ผลการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างมีคุณภาพชีวิตโดยรวมอยู่ในระดับสูง (Mean = 104.09,              S.D.= 13.391) เมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า ด้านที่มีคุณภาพชีวิตอยู่ในระดับสูง คือ มิติความมีเรี่ยวแรงและความกระปรี้กระเปร่า (Mean = 30.48, S.D.= 0.396) มิติการควบคุมเบาหวาน            (Mean = 28.56, S.D.= 14.060) มิติความวิตกกังวล (Mean = 10.26, S.D.= 5.239) และมิติเพศสัมพันธ์ (Mean = 5.81, S.D.= 3.538) ตามลำดับ ส่วนด้านที่มีคุณภาพชีวิตอยู่ในระดับต่ำ คือ มิติภาระทางสังคม (Mean = 29.01, S.D.= 4.355) ความรู้เกี่ยวกับโรคเบาหวานของกลุ่มตัวอย่างมีความสัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตมิติภาระทางสังคม อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 (p-value = 0.029) และการปฏิบัติตนของกลุ่มตัวอย่างมีความสัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตโดยรวม อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 (p-value = 0.008)

ข้อเสนอแนะ สามารถนำผลการวิจัย ไปใช้ในการวางแผนพัฒนารูปแบบบริการให้ความรู้แก่ผู้ป่วย รวมถึงเสริมสร้างความรอบรู้เกี่ยวกับโรคเบาหวานให้สูงขึ้น เพื่อให้ผู้ป่วยสามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงสาธารณสุข, กรมควบคุมโรค. (2559). รายงานโรคไม่ติดต่อเรื้อรังประจำปีงบประมาณ 2559.

กระทรวงสาธารณสุข. (2562). จำนวนและอัตราผู้ป่วยใน ปี 2559 – 2561 (โรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูง และ COPD).

กระทรวงสาธารณสุข. (2563). รายงานสถานการณ์ผู้ป่วยโรคเบาหวาน และภาวะแทรกซ้อนของผู้ป่วยโรคเบาหวานในประเทศไทย พ.ศ. 2559-2562.

กระทรวงสาธารณสุข, สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข, กองยุทธศาสตร์และแผนงาน. (2560). แผนยุทธศาสตร์ชาติ ระยะ 20 ปี ด้านสาธารณสุข (พ.ศ. 2560 - 2579).

กรรณิการ์ สงรักษา, และสงวน ลือเกียรติบัณฑิต. (2552). การพัฒนาแบบวัดคุณภาพชีวิตสำหรับผู้ป่วยเบาหวาน Diabetes-39 ฉบับภาษาไทย. สงขลานครินทร์เวชสาร, 27(1), 35-49.

จตุรงค์ ประกายสกุล, วราภรณ์ ศิริสว่าง, และวันทนีย์ ชวพงศ์. (2561). คุณภาพชีวิตของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลินในโรงพยาบาลสารภี จังหวัดเชียงใหม่. https://so01.tci-thaijo.org/index.php/pikanasan/article/view/131514

ธิติรัตน์ เหลืองสุวรรณ. (2556). คุณภาพชีวิตและการดูแลตนเองของผู้ป่วยโรคเบาหวานที่มีภาวะแทรกซ้อนทางเท้าศูนย์สุขภาพชุมชนร่วมใจ โรงพยาบาลวังทอง จังหวัดพิษณุโลก = Quality of life and self care on diabetes mellitus patients with foot complications at Ruamjai Primary Care Unit, Wang Thong Hospital, Phitsanulok Province [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

ธิติรัตน์ ราศิริ, และสมตระกูล ราศิริ. (2562). คุณภาพชีวิตของผู้ป่วยโรคเบาหวาน ในศูนย์สุขภาพชุมชนแห่งหนึ่ง อำเภอวังทอง จังหวัดพิษณุโลก. วารสารสาธารณสุขและวิทยาศาสตร์สุขภาพ, 2(3), 57–68. https://he02.tci-thaijo.org/index.php/tjph/article/view/183734/153868

พนม คลี่ฉายา, ภีรกาญจน์ ไค่นุ่นนา, อรุโณทัย วรรณถาวร, และกรรณิกา ปัญญาอมรวัฒน์. (2565). เส้นทางการเจ็บป่วยของโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ความรอบรู้ทางสุขภาพ และกลยุทธ์การสื่อสารในการต่อสู้กับโรคเบาหวาน. สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข (สวรส.).

พรเพ็ญ ศรีสวัสดิ์. (2550). Glycated Hemoglobin Standardization. วารสารเทคนิคการแพทย์, 35(1), 1763–1766.

สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดสุพรรณบุรี. (2568). อัตราป่วยรายใหม่ของโรคเบาหวานต่อแสนประชากรในปีงบประมาณ (ระบบคลังข้อมูลด้านการแพทย์และสุขภาพ HDC).

ราชวิทยาลัยอายุรแพทย์แห่งประเทศไทย, สมาคมโรคเบาหวานแห่งประเทศไทย, สมาคมต่อมไร้ท่อแห่งประเทศไทย, สถาบันวิจัยและประเมินเทคโนโลยีทางการแพทย์, และสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. (2560). แนวทางเวชปฏิบัติสำหรับโรคเบาหวาน 2560. บริษัท ร่มเย็น มีเดีย จำกัด.

วิชัย เทียนถาวร. (2556). ระบบการเฝ้าระวัง ควบคุม ป้องกัน โรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูงในประเทศไทย: นโยบายสู่การปฏิบัติ. ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

ศิริวรรณ อินทรวิเชียรคชา, และพจนีย์ เสงี่ยมจิตต์. (2555). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการดูแลสุขภาพตนเองของผู้ป่วยโรคเบาหวานที่มารับบริการที่โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารบัณฑิตวิทยาลัยพิชญทรรศน์ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี, 7(2), 130–138. http://digital.nlt.go.th/dlib/files/original/1993558ea0d8fcfcd9d5a53443ee7c69.pdf

สมาคมโรคเบาหวานแห่งประเทศไทย, สมาคมโรคต่อมไร้ท่อแห่งประเทศไทย, และสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. (2551). แนวทางเวชปฏิบัติสำหรับโรคเบาหวาน พ.ศ. 2551. บริษัท รุ่งศิลป์การพิมพ์ (1977) จำกัด. https://library.thaihealth.or.th/book/639833912d9d3

สุภาพรรณ ชุณหการกิจ. (2562). คุณภาพชีวิตผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่รับการรักษาโรงพยาบาลสบปราบ จังหวัดลำปาง. วารสารกรมการแพทย์, 44(1), 101–105. https://he02.tci-thaijo.org/index.php/JDMS/article/view/246975.

สุวรรณี สร้อยสงค์, อังคณา เรือนก้อน, ภัณฑิรชา เฟื่องทอง, จุฑากานต์ กิ่งเนตร, และคุณญา แก้วทันคำ. (2562). คุณภาพชีวิตของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2. วารสารโรคและภัยสุขภาพ สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 3 จังหวัดนครสวรรค์, 13(2), 37–49.

สุวรรณี สร้อยสงค์, อังคณา เรือนก้อน, ภัณฑิรชา เฟื่องทอง, และคุณญา คุณญา. (2563). คุณภาพชีวิตและระดับน้ำตาลสะสมในเลือดของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยอีสเทิร์นเอเชีย ฉบับวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี, 14(1), 71–84.

สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ, และเครือข่ายวิจัยคลินิกสหสถาบัน. (2555). รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ การประเมินผล การดูแลผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 และความดันโลหิตสูง ของโรงพยาบาลในสังกัดกระทรวงสาธารณสุขและโรงพยาบาลในสังกัด กรุงเทพมหานคร ประจำปี 2555. https://dmht.thaimedresnet.org/.

อุระณี รัตนพิทักษ์. (2553). การให้ความรู้จัดการโรคเบาหวานด้วยตนเอง . สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. https://search.tci-thailand.org/

Bloom, B. S. (1968). Learning for mastery. Evaluation Comment, 1(2), 1–12.

World Health Organization. (2024). Diabetes. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/diabetes

Zhang, P., Zhang, X., Brown, J., Vistisen, D., Sicree, R., Shaw, J., & Nichols, G. (2010). Global healthcare expenditure on diabetes for 2010 and 2030. Diabetes Research and Clinical Practice, 87(3), 293–301.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

01-09-2026

รูปแบบการอ้างอิง

โอนอ่อนปภากุล ภ., & เคหะนาค ศ. (2026). คุณภาพชีวิตของผู้ป่วยเบาหวานที่ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดไม่ได้ อำเภอสองพี่น้อง จังหวัดสุพรรณบุรี. วารสารศาสตร์สาธารณสุขและนวัตกรรม, 6(2), e287845. สืบค้น จาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/J-PHIN/article/view/287845