ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการจัดการครอบครัวในผู้ดูแลเด็กโรคเอสแอลอี
คำสำคัญ:
การจัดการครอบครัว, เด็กโรคเอสแอลอี, การสนับสนุนทางสังคมบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงพรรณนาแบบหาความสัมพันธ์ เพื่อศึกษาการจัดการครอบครัว และปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการจัดการครอบครัวในผู้ดูแลเด็กโรคเอสแอลอี กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้ดูแลเด็กโรคเอสแอลอีที่เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลระดับตติยภูมิในภาคเหนือ 3 แห่ง รวมจำนวน 102 คน เครื่องมือการวิจัยประกอบด้วย แบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคลของผู้ดูแลและเด็กโรคเอสแอลอี แบบสอบถามการสนับสนุนทางสังคมและแหล่งสนับสนุนทางสังคมของครอบครัวเด็กโรคเอสแอลอี มีค่าความเชื่อมั่น .91 และแบบสอบถามการจัดการครอบครัว มีค่าความเชื่อมั่นอยู่ในช่วง .81–.87 เก็บรวบรวมข้อมูลในช่วงเดือนพฤษภาคม 2565 ถึงเดือนกรกฎาคม 2566 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สหสัมพันธ์อีต้า สหสัมพันธ์แบบสเปียร์แมน และสหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน
ผลการวิจัยพบว่า ผู้ดูแลเด็กโรคเอสแอลอีมีคะแนนเฉลี่ยการจัดการครอบครัวโดยรวมในระดับปานกลาง (M = 152.31, SD = 13.33) ระดับการศึกษาของผู้ดูแล รายได้ของครอบครัว และการสนับสนุนทางสังคม มีความสัมพันธ์ทางบวกกับการจัดการครอบครัวในผู้ดูแลเด็กโรคเอสแอลอีอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (η = .477, p < .001; η = .331, p < .05 และ r = .632, p < .001 ตามลำดับ)
จากการวิจัยครั้งนี้มีข้อเสนอแนะว่า บุคลากรทางการพยาบาลควรมีการส่งเสริมให้ผู้ดูแลเด็กโรคเอสแอลอีมีการจัดการครอบครัวที่เหมาะสมและมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น โดยเน้นการส่งเสริมการสนับสนุนทางสังคม
เอกสารอ้างอิง
กาญจนาภา ศุภบูรณ์. (2564). ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการจัดการครอบครัวในผู้ดูแลเด็กโรคปอดเรื้อรัง (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
ขนิษฐา หะยีมะแซ. (2556). การศึกษาเปรียบเทียบการสนับสนุนทางสังคมในผู้ดูแลเด็กกลุ่มอาการออทิซึมและเด็กพัฒนาการสมวัยที่เข้ารับบริการในโรงพยาบาลสงขลานครินทร์ (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
ชัชวาล วงค์สารี. (2561). ปัจจัยทำนายพฤติกรรมการจัดการตนเองด้านสุขภาพในผู้ป่วยโรคไตวายระยะสุดท้ายที่ได้รับการรักษาด้วยเครื่องไตเทียมในโรงพยาบาลเอกชนแห่งหนึ่ง. วารสารพยาบาลศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 30(3), 66–77.
นันทนา กสิตานนท์. (บ.ก.). (2560). โรคลูปัส (Systemic lupus erythematosus). กรุงเทพฯ: โอ.เอส.พริ้นติ้ง เฮ้าส์.
ปาณิสรา กิจเจริญรุ่งโรจน์, ชยนุช ไชยรัตนะ, นันทกา สวัสดิพานิช, และธวัชชัย ดีขจรเดช. (2567). ผลของโปรแกรมการจัดการตนเองต่อพฤติกรรมป้องกันการกำเริบของโรคในเด็กวัยรุ่นโรคเอสแอลอี. วารสารสภาการพยาบาล, 39(1), 16–32. doi:10.60099/jtnmc.v39i01.266616
ปิยะนุช แหน่งเพ็ชร, บุศรา หมื่นศรี, และจารุวรรณ มานะสุรการ. (2560). พฤติกรรมการปรับตัวของผู้ป่วยโรคเอสแอลอี. ใน เอกสารการประชุมหาดใหญ่วิชาการระดับชาติและนานาชาติ ครั้งที่ 8 (น. 39–48). สงขลา: มหาวิทยาลัยหาดใหญ่.
พัชรี วัฒนชัย, พัชราภรณ์ อารีย์, และสุธิศา ล่ามช้าง. (2559). ความรุนแรงของโรคหืด พฤติกรรมการจัดการของครอบครัว และการควบคุมอาการของโรคหืดในเด็กของผู้ดูแลในครอบครัว. พยาบาลสาร, 43(2), 1–12.
พูลสุข ศิริพูล, สุพัฒนา ศักดิษฐานนท์, และวิยะดา ทิพม่อม. (2561). การจัดการตนเองของวัยรุ่นโรคเอสแอลอี. วารสารพยาบาลศาสตร์และสุขภาพ, 41(2), 11–19.
ภัทร์ภร อยู่สุข, ศิริยุพา สนั่นเรืองศักดิ์, และนฤมล ธีระรังสิกุล. (2562). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการจัดการของมารดาที่มีบุตรป่วยด้วยโรคธาลัสซีเมีย. วารสารพยาบาลตำรวจ, 11(1), 151–162.
วัชรีวรรณ สนธิชัย. (2563). Childhood-onset systemic lupus erythematosus (SLE). สืบค้นจาก http://www.thaipediatrics.org/pages/Doctor/Detail/43/292
ศิริลักษณ์ สุมาดน, สุธิศา ล่ามช้าง, และฐิติมา สุขเลิศตระกูล. (2563). ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการจัดการครอบครัวในผู้ดูแลเด็กโรคธาลัสซีเมีย. วารสารพยาบาลตำรวจ, 12(1), 148–160.
สิริกรานต์ สุทธิสมพร, สุธิศา ล่ามช้าง, และอุษณีย์ จินตะเวช. (2563). ปัจจัยทำนายการจัดการครอบครัวในผู้ดูแลเด็กโรคหืด. พยาบาลสาร, 47(4), 27–38.
สุภาพร วัฒนา. (2561). ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการจัดการครอบครัวในครอบครัวที่มีบุตรโรคหัวใจพิการแต่กำเนิด (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
สุโรจน์ ศุภเวคิน. (2557). โรคลูปัสในเด็กและวัยรุ่น. ใน สมชาย เอี่ยมอ่อง, ยิ่งยศ อวิหิงสานนท์, วรวิทย์ เลาห์เรณู, และณัฏฐิยา หิรัญกาญจน์ (บ.ก.), ตำราโรคลูปัส (น. 597–632). กรุงเทพฯ: เท็กซ์ แอนด์ เจอร์นัล พับลิเคชั่น.
อรอนงค์ ชาวส้าน, อุษณีย์ จินตะเวช, และสุธิศา ล่ามช้าง. (2563). ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับพฤติกรรมการจัดการของผู้ดูแลเด็กโรคหืด. พยาบาลสาร, 47(3), 27–39.
Grey, M., Knafl, K., & McCorkle, R. (2006). A framework for the study of self- and family management of chronic conditions. Nursing Outlook, 54(5), 278–286. doi:10.1016/j.outlook.2006.06.004
Harry, O., Yasin, S., & Brunner, H. (2018). Childhood-onset systemic lupus erythematosus: A review and update. The Journal of Pediatrics, 196, 22–30.e2. doi:10.1016/j.jpeds.2018.01.045
House, J. S. (1981). Work stress and social support. Reading, MA: Addison-Wesley.
Ikiz, F. E., & Cakar, F. S. (2010). Perceived social support and self-esteem in adolescence. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 5, 2338–2342. doi:10.1016/j.sbspro.2010.07.460
Jönsen, A., Hjalte, F., Willim, M., Carlsson, K. S., Sjöwall, C., Svenungsson, E., … Nived, O. (2016). Direct and indirect costs for systemic lupus erythematosus in Sweden. A nationwide health economic study based on five defined cohorts. Seminars in Arthritis and Rheumatism, 45(6), 684–690. doi:10.1016/j.semarthrit.2015.11.013
Knafl, K. A., Deatrick, J. A., & Havill, N. L. (2012). Continued development of the family management style framework. Journal of Family Nursing, 18(1), 11–34. doi:10.1177/1074840711427294
Knafl, K. A., Deatrick, J. A., Knafl, G. J., Gallo, A. M., Grey, M., & Dixon, J. (2013). Patterns of family management of childhood chronic conditions and their relationship to child and family functioning. Journal of Pediatric Nursing, 28(6), 523–535. doi:10.1016/j.pedn.2013.03.006
Massias, J. S., Smith, E. M. D., Al-Abadi, E., Armon, K., Bailey, K., Ciurtin, C., … Hedrich, C. M. (2020). Clinical and laboratory characteristics in juvenile-onset systemic lupus erythematosus across age groups. Lupus, 29(5), 474–481. doi:10.1177/0961203320909156
Polit, D. F., & Beck, C. T. (2008). Nursing research: Generating and assessing evidence for nursing practice (8th ed.). Philadelphia, PA: Wolters Kluwer Health/Lippincott Williams & Wilkins.
Polit, D. F., & Beck, C. T. (2010). Essentials of nursing research: Appraising evidence for nursing practice (7th ed.). Philadelphia, PA: Wolters Kluwer Health/Lippincott Williams & Wilkins.
Sheng, N., Ma, J., Ding, W., & Zhang, Y. (2018). Family management affecting transition readiness and quality of life of Chinese children and young people with chronic diseases. Journal of Child Health Care, 22(3), 470–485. doi:10.1177/1367493517753712
Sutthisompohn, S., & Kusol, K. (2021). Association between caregivers’ family management and quality of life in children with chronic disease in southern Thailand. Patient Preference and Adherence, 15, 2165–2174. doi:10.2147/PPA.S327553
Tang, S. P., Lim, S. C., & Arkachaisri, T. (2021). Childhood-onset systemic lupus erythematosus: Southeast Asian perspectives. Journal of Clinical Medicine, 10(4), 559. doi:10.3390/jcm10040559
Zhang, Y., Wei, M., Shen, N., & Zhang, Y. (2015). Identifying factors related to family management during the coping process of families with childhood chronic conditions: A multi-site study. Journal of Pediatric Nursing, 30(1), 160–173. doi:10.1016/j.pedn.2014.10.002
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
หมวดหมู่
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารวิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้า จันทบุรี
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อความ ข้อมูล และรายการอ้างอิงที่ผู้เขียนใช้ในการเขียนบทความเพื่อลงตีพิมพ์ในวารสารวิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้า จันทบุรี ถือเป็นความคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียน คณะผู้จัดทำวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นพ้องด้วยหรือร่วมรับผิดชอบ
บทความที่ได้รับการลงตีพิมพ์ในวารสารวิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้า จันทบุรี ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิทยาลัยพยาบาลพระปกเกล้า จันทบุรี หากหน่วยงานหรือบุคคลใดต้องการนำส่วนหนึ่งหรือทั้งหมดของบทความไปเผยแพร่ต่อเพื่อวัตถุประสงค์ใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตจากบรรณาธิการวารสารก่อน
