การศึกษาตัวชี้วัดผลลัพธ์การพยาบาลผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ได้รับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม

ผู้แต่ง

  • ปฐมาวดี ศรีมณี คณะพยาบาลศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
  • อารีย์วรรณ อ่วมตานี คณะพยาบาลศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

คำสำคัญ:

ตัวชี้วัดผลลัพธ์การพยาบาล, ผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้าย, การฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงพรรณนานี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาตัวชี้วัดผลลัพธ์การพยาบาลผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ได้รับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม โดยใช้เทคนิคเดลฟาย ผู้ให้ข้อมูลเป็นผู้เชี่ยวชาญ 20 ราย แบ่งเป็น 4 กลุ่ม ได้แก่ 1) พยาบาลเฉพาะทางการพยาบาลผู้ป่วยฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม 7 ราย 2) อาจารย์ที่เกี่ยวข้องกับการดูแลผู้ป่วยที่ได้รับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม 5 ราย 3) พยาบาลผู้เชี่ยวชาญด้านการบริหารการพยาบาล 5 ราย และ 4) แพทย์ผู้เชี่ยวชาญโรคไต 3 ราย เก็บรวบรวมข้อมูล 3 รอบ ได้แก่ รอบที่ 1 สัมภาษณ์เกี่ยวกับตัวชี้วัดผลลัพธ์การพยาบาล รอบที่ 2 วิเคราะห์เนื้อหา และสร้างแบบสอบถาม และรอบที่ 3 ผู้เชี่ยวชาญยืนยันความคิดเห็น วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่ามัธยฐาน และพิสัยระหว่างควอไทล์

ผลการวิจัย พบว่า ผู้เชี่ยวชาญมีความเห็นสอดคล้องกัน 7 ด้าน รวม 50 ตัวชี้วัด ได้แก่ 1) ด้านความปลอดภัยขณะฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม 10 ข้อ 2) ด้านความสามารถในการดูแลสุขภาพตนเอง 6 ข้อ 3) ด้านความเพียงพอต่อการฟอกเลือด 6 ข้อ 4) ด้านความปลอดภัยจากการใส่สายฟอกเลือด 7 ข้อ 5) ด้านความพึงพอใจในการรับบริการของผู้ป่วย และครอบครัว 6 ข้อ 6) ด้านสุขภาพจิตสังคม 5 ข้อ และ 7) ด้านการดูแลแบบประคับประคอง 10 ข้อ ผลการศึกษานี้ สามารถนำไปเป็นเครื่องมือประเมินผลลัพธ์การพยาบาลผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ได้รับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียมต่อไป

เอกสารอ้างอิง

Francis A, Harhay MN, Ong ACM, Tummalapalli SL, Ortiz A, Fogo AB, et al. Chronic kidney disease and the global public health agenda: an international consensus. Nature Reviews Nephrology 2024;20(7):473-85. doi: 10.1038/s41581-024-00820-6.

Pretto CR, Winkelmann ER, Hildebrandt LM, Barbosa DA, Colet CF, Stumm EMF. Quality of life of chronic kidney patients on hemodialysis and related factors. Revista Latino-Americana de Enfermagem 2020;28:e3327. doi: 10.1590/1518-8345.3641.3327.

Rout P, Aslam A. End-stage renal disease [Internet]. 2023 [cited 2024 Mar 10]. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK499861/

The Nephrology Society of Thailand. Manual for hemodialysis and plasmapheresis treatment for patients with kidney disease 2018 [Internet]. 2018 [cited 2024 Mar 10]. Available from: https://www.nephrothai.org/wp-content/uploads/2021/10/คู่มือการรักษาด้วยการฟอกเลือดและการกรองพลาสมาสำหรับผู้ป่วยโรคไต-2561.pdf (in Thai)

Thailand Renal Replacement Therapy Registry. Thailand renal replacement therapy year 2020 [Internet]. 2020 [cited 2024 Mar 10]. Available from: https://www.nephrothai.org/wp-content/uploads/2022/06/Final-TRT-report-2020.pdf (in Thai)

Kaewphut W, Rueangkanchanasetr P. Cardiovascular disease in hemodialysis patients. In: Nongnuch A, Tiranathanagul K, Srisuwan K, Ophascharoensuk V, editors. Essentials in hemodialysis. Bangkok: Text and Journal Publication; 2019. p. 421-80. (in Thai)

Pattanachaiwit N. Anemia in hemodialysis patient. In: Nongnuch A, Tiranathanagul K, Srisuwan K, Ophascharoensuk V, editors. Essentials in hemodialysis. Bangkok: Text and Journal Publication; 2019. p. 401-20. (in Thai)

Supasin O. Nutrition in dialysis. In: Satirapoj B, Nata N, Thimachai P, Tasanavipas P, Supasyndh O, editors. Pocket dialysis. Bangkok: Pow Voon Printing Limited Partnership; 2022. p. 472-87. (in Thai)

Jintana S. Nursing care in hemodialysis. In: Satirapoj B, Nata N, Thimachai P, Tasanavipas P, Supasyndh O, editors. Pocket dialysis. Bangkok: Pow Voon Printing Limited Partnership; 2022. p. 551-61. (in Thai)

Srangsomvong S. Nursing issues in acute hemodialysis complications. In: Nongnuch A, Tiranathanagul K, Srisuwan K, Ophascharoensuk V, editors. Essentials in hemodialysis. Bangkok: Text and Journal Publication; 2019. p. 1-20. (in Thai)

The Subcommittee for Hemodialysis Center Accreditation. Standards and guidelines for hemodialysis unit certification. Nonthaburi: Sahamitr Printing and Publishing; 2017. (in Thai)

Moorhead S, Swanson E, Johnson M, Maas ML. Nursing outcomes classification (NOC): measurement of health outcomes. St. Louis, Mo: Elsevier; 2018.

Gao JL, Liu XM, Che WF, Xin X. Construction of nursing-sensitive quality indicators for haemodialysis using Delphi method. Journal of Clinical Nursing 2018;27(21-22):3920-30. doi: 10.1111/jocn.14607.

McIntyre D, Coyer F, Bonner A. Identifying nurse sensitive indicators specific to haemodialysis nursing: a Delphi approach. Collegian 2020;27(1):75-81. doi: 10.1016/j.colegn.2019.06.003.

Chen L, Zhang Y, Li C, Li Q, He L. Construction of haemodialysis nursing-sensitive quality indicators based on Donabedian theory: a Delphi method study. Nursing Open 2023;10(2):807-16. doi: 10.1002/nop2.1349.

Deepanich N. The quality indicators of nursing outcomes for chronic kidney disease patients who depend on hemodialysis [Dissertation]. Nonthaburi: Sukhothai Thammathirat Open University; 2008. (in Thai)

Macmillan TT. The Delphi technique. Paper session presented at: Annual meeting of the California Junior Colleges Associations Committee on Research and Development. 1971 May 3-5; Monterey: California Malhotra.

Poolpatarachewin C. Ethnographic Delphi futures research (EDFR). Journal of Education Studies 2003;32(1):20-39. doi: 10.58837/CHULA.EDUCU.32.1.2. (in Thai)

Linstone HA, Turoff M. The Delphi method: techniques and applications. Carrollton, TX: Addison-Wesley; 2002.

Srisathitnarakul B. The methodology in nursing research. 5th ed. Bangkok: Chulalongkorn University Printing House; 2010. (in Thai)

Kanjanawasee S. Applied statistics for behavioral research. 6th ed. Bangkok: Chulalongkorn University Press; 2012. (in Thai)

Satirapoj B. Acute complications during hemodialysis. In: Satirapoj B, Nata N, Thimachai P, Tasanavipas P, Supasyndh O, editors. Pocket dialysis. Bangkok: Pow Voon Printing Limited Partnership; 2022. p. 231-48. (in Thai)

Mongkolsittikul W. The nursing care of chronic renal failure patients after hemodialysis: case study 2 case. Mahasarakham Hospital Journal 2018;15(2):164-72. (in Thai)

BC Renal Hemodialysis committee. Hemodialysis guideline nursing management of complications during hemodialysis. Vancouver, BC: BC Renal; 2021.

The Nephrology Society of Thailand. Kidney supportive and palliative cares 2023 [Internet]. 2023 [cited 2024 May 29]. Available from: https://www.nephrothai.org/wp-content/uploads/2023/06/e-BOOK-palliative-care.pdf (in Thai)

Aghsaeifard Z, Zendehdel A, Alizadeh R, Salehnasab A. Chronic hemodialysis: evaluation of dialysis adequacy and mortality. Annals of Medicine and Surgery 2022;76:103541. doi: 10.1016/j.amsu.2022.103541.

Ashby D, Borman N, Burton J, Corbett R, Davenport A, Farrington K, et al. Renal association clinical practice guideline on haemodialysis. BioMed Central Nephrology 2019;20(1):379. doi: 10.1186/s12882-019-1527-3.

Lok CE, Huber TS, Lee T, Shenoy S, Yevzlin AS, Abreo K, et al. KDOQI clinical practice guideline for vascular access: 2019 update. American Journal of Kidney Diseases 2020;75(4 Suppl 2):S1-164. doi: 10.1053/j.ajkd.2019.12.001.

Chen H, Chen L, Zhang Y, Shi M, Zhang X. Knowledge of vascular access among hemodialysis unit nurses and its influencing factors: a cross-sectional study. Annals of Palliative Medicine 2022;11(11):3494-502. doi: 10.21037/apm-22-1204.

Helmy NH, Hussein A, Kamal M, Minshawy OE, Wahsh EA. Hemodialysis patients’ satisfaction with dialysis care: a cross-sectional prospective study conducted in a non-profitable care facility, Minia Egypt. BioMed Central Nephrology 2022;23(1):387. doi: 10.1186/s12882-022-03010-3.

Nuairi AA, Bermamet H, Abdulla H, Simsekler MCE, Anwar S, Lentine KL. Identifying patient satisfaction determinants in hemodialysis settings: a systematic review. Risk Management and Healthcare Policy 2022;15:1843-57. doi: 10.2147/RMHP.S372094.

Puengchompoo W. Nursing care of persons with chronic kidney disease receiving hemodialysis. Chiang Mai: Chiang Mai University Press; 2015. (in Thai)

Sanun-aur P, Piyawattanapong S. The needs in palliative care for older people with end-stage renal disease from the nurse’s perspective [Internet]. 2022 [cited 2024 May 29]. Available from: https://app.gs.kku.ac.th/gs/th/publicationfile/item/23rd-grc-2022/MMP13/MMP13.pdf (in Thai)

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-05-15

รูปแบบการอ้างอิง

1.
ศรีมณี ป, อ่วมตานี อ. การศึกษาตัวชี้วัดผลลัพธ์การพยาบาลผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้ายที่ได้รับการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม. วารสารพยาบาลเกื้อการุณย์ [อินเทอร์เน็ต]. 15 พฤษภาคม 2026 [อ้างถึง 20 พฤษภาคม 2026];33(1):18-33. available at: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/kcn/article/view/286163

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย