การลดแออัดและลดระยะเวลารอคอยในงานเภสัชกรรม โรงพยาบาลนครพิงค์

บทคัดย่อ

ที่มา: งานเภสัชกรรม โรงพยาบาลนครพิงค์ ได้พัฒนารูปแบบและบริการ เพื่อลดความแออัดและลดระยะเวลารอคอยในงานเภสัชกรรม แบ่งออกเป็น 2 รูปแบบ ได้แก่ การรับยาที่ร้านยา และรับยาทางไปรษณีย์ แต่ยังไม่มีการประเมินผลของโครงการนี้

วัตถุประสงค์: 1. เพื่อศึกษารูปแบบการให้บริการต่อการลดความแออัดและระยะเวลารอคอยในงานเภสัช-กรรมผ่านโครงการจ่ายยาที่ร้านยาและโครงการรับยาทางไปรษณีย์ 2. เพื่อประเมินความพึงพอใจของการจัดการรูปแบบโครงการจ่ายยาที่ร้านยาของผู้ป่วยที่รับบริการในโครงการลดความแออัดฯ และบุคลากรที่ใช้รูปแบบระบบบริการ

วิธีการศึกษา: การศึกษานี้เป็นงานวิจัยแบบ Mixed Methods แบ่งเป็นสองช่วง คือ 1) ศึกษาข้อมูลย้อนหลังเชิงพรรณนา (retrospective descriptive study) จากข้อมูลสรุปผลการดำเนินงานประจำเดือนและแนวปฏิบัติเพื่อศึกษารูปแบบการจัดการการลดความแออัดและระยะเวลารอคอยในงานเภสัชกรรม ระหว่างวันที่ 1 พ.ค. 2565 ถึง วันที่ 30 ธ.ค. 2565 2) ศึกษาข้อมูลแบบภาคตัดขวาง (cross-sectional study) เพื่อสำรวจความพึงพอใจของผู้เกี่ยวข้อง ได้แก่ 1) คณะทำงานโครงการจ่ายยาที่ร้านยาเพื่อลดความแออัดในโรงพยาบาลภายใต้ระบบหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า โรงพยาบาลนครพิงค์ จำนวน 35 คน 2) ผู้ป่วยที่เข้าร่วมโครงการรับยาที่ร้านยา จำนวน 188 คน และ 3) ผู้ป่วยที่เข้าร่วมโครงการรับยาทางไปรษณีย์ จำนวน 103 คน ระหว่างวันที่ 1 มี.ค. 2566 ถึง 30 เม.ย. 2566 โดยคัดเลือกกลุ่มตัวอย่างตามความสมัครใจ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ประกอบด้วย 1) แบบเก็บรวบรวมข้อมูลความคิดเห็นของคณะทำงานโครงการจ่ายยาที่ร้านยา ในการจัดเวทีประชุมเพื่อระดมความคิดเห็นเพื่อลดความแออัดในโรงพยาบาล 2) แบบประเมินความพึงพอใจของผู้ป่วยต่อรูปแบบระบบงานบริการ 3) แบบประเมินความพึงพอใจของบุคลากรที่ใช้รูปแบบระบบบริการฯ วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพ ใช้วิธีการวิเคราะห์เชิงเนื้อหา ข้อมูลเชิงปริมาณวิเคราะห์ด้วยสถิติเชิงพรรณนา และการวิเคราะห์แนวโน้มโดยใช้ ordinal least squares regression interrupted time-series analysis

ผล: ผู้ป่วยลงทะเบียนเข้าร่วมโครงการในรูปแบบรับยาที่ร้านยา และรับยาทางไปรษณีย์ จำนวนใบยาทั้งสิ้น 5,635 ใบ มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นโดยเฉลี่ยเดือนละ 60 ราย (p= 0.002, 95%CI =29.63 - 93.17) สำหรับการรับยาที่ร้านยา และผู้ป่วยที่ใช้บริการรับยาทางไปรษณีย์ มีแนวโน้มเพิ่มขึ้นโดยเฉลี่ยเดือนละ 499 ราย (p=0.001, 95% CI =289.23 - 708.97) ตามลำดับ สามารถลดความแออัดและลดระยะเวลารอคอยในโรงพยาบาล ได้ร้อยละ 2.71 ผู้ป่วยที่เข้าร่วมโครงการร้านยามีความพึงพอใจเฉลี่ยอยู่ในระดับมากที่สุด (เฉลี่ย 4.85 ± 0.34) และความพึงพอใจเฉลี่ยต่อการรับยาทางไปรษณีย์ในระดับมากที่สุด (4.31 ± 0.34) และบุคลากรที่ใช้รูปแบบระบบบริการฯ มีคะแนนความพึงพอใจเฉลี่ยอยู่ในระดับมาก (4.20 ± 0.35)

สรุป: การใช้บริการของผู้ป่วยผ่านรูปแบบการบริการที่พัฒนาขึ้นมีแนวโน้มสูงขึ้น สามารถลดความแออัดและระยะเวลารอคอยในโรงพยาบาลได้ร้อยละ 2.71 และเพิ่มความพึงพอใจให้แก่ผู้ป่วยในการรับยาที่ร้านยา และรับยาทางไปรษณีย์ รวมถึงบุคลากรที่ใช้รูปแบบระบบบริการฯ