การพัฒนารูปแบบการส่งเสริมพฤติกรรมด้านคุณธรรมและจริยธรรมของพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลนครพิงค์ จังหวัดเชียงใหม่

บทคัดย่อ

การวิจัยและพัฒนานี้มี วัตถุประสงค์ เพื่อพัฒนารูปแบบและศึกษาผลลัพธ์ของรูปแบบการส่งเสริมพฤติกรรมด้านคุณธรรมและจริยธรรมของพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลนครพิงค์ รูปแบบการวิจัยพัฒนาการดำเนินการวิจัย แบ่งเป็น 5 ขั้นตอน คือ วิเคราะห์สถานการณ์ พัฒนารูปแบบการส่งเสริมพฤติกรรมฯ นำร่างรูปแบบการส่งเสริมพฤติกรรมฯ ไปปรับปรุงแก้ไข นำรูปแบบการส่งเสริมพฤติกรรมฯ มาทดลองใช้ในสถานการณ์จริง และ ประเมินผลลัพธ์ของรูปแบบการส่งเสริมพฤติกรรมฯ กลุ่มตัวอย่าง ประกอบด้วยกลุ่มพยาบาลวิชาชีพ ผู้พัฒนารูปแบบส่งเสริมพฤติกรรมฯ พยาบาลผู้ประเมินพฤติกรรมเชิงจริยธรรมการให้บริการของพยาบาล จำนวน 260 คน เปรียบเทียบคะแนนพฤติกรรมเชิงจริยธรรมของพยาบาลวิชาชีพระยะก่อนและหลังใช้รูปแบบฯ และ กลุ่มผู้รับบริการที่ผ่านคัดเลือกตามเกณฑ์ที่กำหนด จำนวน 560 คน โดยให้พยาบาลระดับบริหาร พยาบาลระดับปฏิบัติการ และผู้รับบริการประเมินพฤติกรรมของพยาบาล วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา เปรียบเทียบความแตกต่างของคะแนนพฤติกรรมของพยาบาลวิชาชีพด้วยสถิติวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียวแบบวัดซ้ำ และ วิเคราะห์เนื้อหาเชิงลึก

ผลการวิจัย พบว่า รูปแบบส่งเสริมพฤติกรรมฯ ประกอบด้วย กิจกรรมส่งเสริมการพัฒนาจริยธรรมในตนเองทั้ง 3 ด้าน คือ การเรียนรู้จากการกระทำ การวิเคราะห์ตนเอง และ  การฝึกตนควบคุมความประพฤติของตน โดยมีพยาบาลตัวแทนหอผู้ป่วยเป็นแกนนำปฏิบัติ ผลลัพธ์ของการใช้รูปแบบการส่งเสริมพฤติกรรมฯ พบว่า การประเมินของกลุ่มพยาบาลมีค่าคะแนนเฉลี่ยการประเมินพฤติกรรมเชิงจริยธรรมของพยาบาลวิชาชีพเพิ่มขึ้นมากกว่าก่อนการใช้รูปแบบ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (P < .05) แต่ผลลัพธ์ในการประเมินของผู้รับบริการ พบว่าค่าคะแนนเฉลี่ยหลังใช้รูปแบบ ลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p=.03) จากการศึกษาสรุปว่า การพัฒนารูปแบบการส่งเสริมพฤติกรรมฯ โดยการมีส่วนร่วมของพยาบาลทุกระดับ ทำให้คะแนนการประเมินพฤติกรรมเชิงจริยธรรมของพยาบาลวิชาชีพเพิ่มขึ้น แต่ผลลัพธ์ทางด้านความพึงพอใจผู้รับบริการลดลง ทั้งนี้อาจเนื่องด้วยสถานการณ์ระบาดโรคโควิด-19 ส่งผลกระทบต่อสัมพันธภาพในบริการพยาบาล  ในการพัฒนาครั้งต่อไปควรนำเสียงสะท้อนของผู้รับบริการ มาวิเคราะห์ เพื่อแก้ปัญหาให้ตรงตามความต้องการ