การรักษานิ่วที่ไตด้วยวิธิผ่าตัดแบบเปิด(Open nephrolithotomy) ของโรงพยาบาลลำพูน

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์  :  เพื่อศึกษาลักษณะของผู้ป่วย,อัตราการกำจัดนิ่วออกได้หมด (Stone free rate) และการเกิดภาวะแทรกซ้อน ของผู้ป่วยโรคนิ่วในไตที่ได้รับรักษานิ่วที่ไตด้วยวิธีผ่าตัดแบบเปิด (Open nephrolithotomy),และปัจจัยที่ส่งเสริมการกำจัดนิ่วออกได้หมด (Stone free)

รูปแบบการศึกษา :  การศึกษาแบบย้อนหลัง (Retrospective analysis)

วิธีการศึกษา: ศึกษาจากเวชระเบียนผู้ป่วยของโรงพยาบาลลำพูนที่ได้รับการรักษานิ่วที่ไตด้วยวิธิผ่าตัดแบบเปิดหรือ Open nephrolithotomy ระหว่างปี พ.ศ. 2554 - 2562 วิเคราะห์ข้อมูลเชิงพรรณา นำเสนอด้วยค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่ามัธยฐาน ค่าพิสัยควอไทล์ วิเคราะห์ความสัมพันธ์ด้วยวิธี Stepwise Multivariable Logistic regression นำเสนอด้วยค่า Odds ratio และ 95% Confidence Interval

ผลการศึกษา ผู้ป่วยเข้าเกณฑ์จำนวน 105 ราย ค่าเฉลี่ยอายุ 54.04 ปี (SD 9.67) เพศชาย 66 ราย (62.86%) ส่วนใหญ่มีอาชีพรับจ้าง 79 ราย (75.24%) วินิจฉัยเป็น partial or complete staghorn calculi จำนวน 93 ราย (88.57%) มีค่ามัธยฐาน Guy’s stone score 4 (iqr 1) ค่ามัธยฐานขนาดนิ่ว 6.5 ซม. (iqr2.5) ค่า serum creatinine≥ 1.5 mg/dL จำนวน 39 ราย (37.14%) และค่า serum creatinine < 1.5 mg/dL จำนวน 66 ราย (62.86%) มีระยะเวลา intraoperative ischemia time เฉลี่ย 43.50 นาที (SD 13.14) ค่ามัธยฐาน ระยะเวลาผ่าตัด 78 นาที (iqr35) ค่ามัธยฐาน ปริมาณเลือดที่เสียระหว่างผ่าตัด 150 cc (iqr 100) พบภาวะแทรกซ้อนหลังผ่าตัดจำนวน 13 ราย(12.28%) และมีจำนวน 2 ราย ที่ต้องการการผ่าตัดซ้ำ ผู้ป่วยที่ได้รับการผ่าตัดเอานิ่วออกหมด หรือ Stone free จำนวน 41ราย (39.05%) ปัจจัยที่สัมพันธ์กับการผ่าตัดเอานิ่วออกได้หมด หรือ Stone free rate สูงขึ้นคือ Serum creatinine สูง Adj. Odds ratio 1.37 (95% CI 1.07 -  1.75)

สรุปผลการศึกษา การรักษาผู้ป่วยนิ่วในไตด้วยการผ่าตัด Open nephrolithotomy มีอัตราผ่าตัดนิ่วออกหมด
ได้ดี แม้ยังมีภาวะแทรกซ้อน อาจจะพิจารณาในผู้ป่วยที่มีภาวะ serum creatinine สูง จะมีโอกาสประสบความสำเร็จในการผ่าตัดนิ่วออกได้หมดมากกว่า