ประสิทธิภาพและผลข้างเคียงของการรักษาผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีเรื้อรัง ด้วยยา pegylated interferon/ribavirin และยารักษาไวรัสตับอักเสบซีชนิดใหม่ (direct acting antiviral: DAA) ในโรงพยาบาลลำปาง
คำสำคัญ:
ประสิทธิภาพการรักษา, ผลข้างเคียง, ไวรัสตับอักเสบซีเรื้อรัง, โรงพยาบาลลำปางบทคัดย่อ
ความเป็นมา: ไวรัสตับอักเสบซีเป็นสาเหตุที่สำคัญของโรคตับแข็งและมะเร็งตับ ปัจจุบันการรักษาไวรัสตับอักเสบซีมีความก้าวหน้าอย่างมาก โรงพยาบาลลำปางยังไม่มีข้อมูลการรักษาผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีในทางเวชปฏิบัติจริง
วัตถุประสงค์: ศึกษาประสิทธิภาพและผลข้างเคียงของการรักษาผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีเรื้อรังในโรงพยาบาลลำปาง
วิธีการศึกษา: การศึกษาแบบย้อนหลัง ในผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีเรื้อรังในโรงพยาบาลลำปางตั้งแต่ 1 ม.ค. 2561 ถึง 31 ธ.ค. 2562 โดยศึกษาลักษณะพื้นฐานทางคลินิก ผลการรักษา และผลข้างเคียง วิเคราะห์ข้อมูลทั่วไปด้วยสถิติเชิงพรรณนา เปรียบเทียบข้อมูลพื้นฐานทางคลินิกระหว่างกลุ่มผู้ป่วย โดยใช้ Chi-square หรือ Fisher’s exact test ตามความเหมาะสม หาปัจจัยที่มีผลต่อการรักษาและผลข้างเคียงโดยใช้ exponential risk regression
ผลการศึกษา: ผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีทั้งหมด 90 คน อายุเฉลี่ย 53.3 ± 8.7 ปี เพศชายร้อยละ 53.3 ติดเชื้อเอชไอวีร่วมร้อยละ 31.1 พบภาวะตับแข็งร้อยละ 54.4 ตรวจพบไวรัสตับอักเสบซีสายพันธุ์ที่ 1a (23.3%), 1b (16.7%), 3 (40%) และ 6 (18.9%) ปริมาณไวรัสก่อนเริ่มการรักษาเฉลี่ย 5.6 ± 0.8 log10 IU/mL ได้รับยา Peg-IFN/Ribavirin/Sofosbuvir (40%), Sofosbuvir/Ledipasvir (30%) และSofosbuvir/Ledipasvir/Ribavirin (30%) ผลการรักษามีอัตราการหายขาดร้อยละ 92.2 ผลข้างเคียงส่วนใหญ่ไม่รุนแรง ได้แก่ ไข้ อ่อนเพลีย เบื่ออาหาร (ร้อยละ 34) โลหิตจาง (ร้อยละ 24.4) เม็ดเลือดขาวชนิดนิวโทรฟิลต่ำ (ร้อยละ 27.8) เกร็ดเลือดต่ำ (ร้อยละ 27.8) การติดเชื้อเอชไอวีไม่มีผลต่อการรักษา ผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีสายพันธุ์ที่ 3 ที่มีภาวะตับแข็งมีอัตราการได้ SVR ต่ำที่สุด คือร้อยละ 81.8 และมีแนวโน้มจะเกิดผลข้างเคียงจากการรักษา
สรุปและข้อเสนอแนะ: การรักษาผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีของโรงพยาบาลลำปางในปัจจุบันให้ผลการรักษาค่อนข้างดี เห็นว่าควรมีการแนะนำผู้ป่วยไวรัสตับอักเสบซีเข้าสู่ระบบการรักษา
เอกสารอ้างอิง
Thomas DL, Astemborski J, Rai RM, Anania FA, Schaeffer M, Galai N et al. The natural history of hepatitis C virus infection: host, viral, and environmental factors. JAMA. 2000;284(4):450-6.
Lim SG, Aghemo A, Chen PJ, Dan YY, Gane E, Gani R, et al. Management of hepatitis C virus infection in the Asia-Pacific region. Lancet Gastroenterol Hepatol. 2017;2(1):52-62.
THASL Committee.Thailand practice guideline for management of chronic hepatitis C 2018. Thai J Hepatol. 2018;3(1):50-60.
European Association for Study of Liver. EASL Clinical Practice Guidelines: management of hepatitis C virus infection. J Hepatol. 2014;60(2):392-420.
Wasitthankasem R, Vongpunsawad S, Siripon N, Suya C, Chulothok P, Chaiear K, et al. Genotypic distribution of hepatitis C virus in Thailand and Southeast Asia. PLoS One. 2015;10(5):e0126764.
European Association for the Study of the Liver. EASL Recommendations on Treatment of Hepatitis C 2015. J Hepatol. 2017;66(1):153-194.
Van der Meer AJ, Veldt BJ, Feld JJ, Wedemeyer H, Dufour JF, Lammert F, et al. Association between sustained virological response and all-cause mortality among patients with chronic hepatitis C and advanced hepatic fibrosis. JAMA. 2012;308(24):2584-93.
Bruno S, Di Marco V, Iavarone M, Roffi L, Crosignani A, Calvaruso V, et al. Survival of patients with HCV cirrhosis and sustained virologic response is similar to the general population. J Hepatol. 2016;64(6):1217-23.
Chiba T, Matsuzaki Y, Abei M, Shoda J, Aikawa T, Tanaka N, et al. Multivariate analysis of risk factors for hepatocellular carcinoma in patients with hepatitis C virus-related liver cirrhosis. J Gastroenterol. 1996;31(4):552-8.
Hoofnagle JH, Seeff LB. Peginterferon and ribavirin for chronic hepatitis C. N Engl J med. 2006;355(23):2444-51.
Smolders EJ, Thammajaruk N, de Kanter CTMM, Colbers A, Chaiyahong P, Cuprasitrut T, et al. Peg-interferon and ribavirin treatment in HIV/HCV co-infected patients in Thailand: efficacy, safety and pharmacokinetics. Trop Med Int Health. 2018;23(3):295-305.
Chotiyaputta W, Chamroonkul N, Bunchorntavakul C, Seansawat K, Techathuvanan K, Apisophonsiri P, et al. Efficacy of pegylated interferon and ribavirin for the treatment of chronic hepatitis C, genotype 3 patients in Thailand. J Med Assoc Thai. 2018;101(4):S127-34.
Qurishi N, Kreuzberg C, Lüchters G, Effenberger W, Kupfer B, Sauerbruch T, et al. Effect of antiretroviral therapy on liver-related mortality in patients with HIV and hepatitis C virus coinfection. Lancet. 2003;362(9397):1708-13.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของโรงพยาบาลนครพิงค์ จ.เชียงใหม่
ข้อความที่ปรากฏในบทความแต่ละเรื่องบทความในวารสารวิชาการและวิจัยเล่มนี้เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียนแต่ละท่านไม่เกี่ยวข้องกับโรงพยาบาลนครพิงค์ และบุคลากรท่านอื่นๆในโรงพยาบาลฯ ความรับผิดชอบเกี่ยวกับบทความแต่ละเรื่องผู้เขียนจะรับผิดชอบของตนเองแต่ละท่าน
