ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความล้มเหลวของการฟอกไตทางช่องท้อง ในการวางสายฟอกไตทางช่องท้อง ของโรงพยาบาลสันทราย

ผู้แต่ง

  • ดิศรา สพสมัย

บทคัดย่อ

ภายหลังการกำหนดให้การฟอกไตเป็นหนึ่งในสิทธิประโยชน์ระบบหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า ทำให้ปริมาณผู้ป่วยที่ได้รับการผ่าตัดวางสายฟอกไตทางช่องท้องเพิ่มสูงขึ้น และมีศึกษาพบการติดเชื้อในช่องท้องมีอัตราที่เพิ่มสูงขึ้น ซึ่งส่งผลให้เกิดความล้มเหลวในการฟอกไตตามมา โดยจากสถิติผ่าตัดโรงพยาบาลสันทราย พบอัตราการล้มเหลวในการฟอกไตถึง 1ใน3 ของผู้ป่วยที่เข้ารับการผ่าตัด ผู้วิจัยจึงมีแนวคิดว่าควรทบทวนหาปัจจัยสัมพันธ์ต่างๆ ที่ส่งผลต่อการล้มเหลวของการฟอกไตทางช่องท้อง เพื่อหาทางลดอัตราการเกิดให้เหลือน้อยที่สุด

วิธีดำเนินการ การศึกษาตามรุ่นแบบย้อนหลังเปรียบเทียบปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความล้มเหลวของการฟอกไตทางช่องท้อง โดยเก็บข้อมูลจากผู้ป่วยที่เข้ารับการผ่าตัด ที่โรงพยาบาลสันทราย ตั้งแต่เดือนกุมภาพัน 2557 ถึง เดือนกันยายน 2559

ผลการศึกษา : จากกลุ่มตัวอย่าง 100 ราย พบผู้ป่วยที่ล้มเหลวในการฟอกไต 25 ราย ซึ่งเมื่อเปรียบเทียบลักษณะทั่วไปของกลุ่มประชากร และข้อมูลจากการผ่าตัด ไม่พบความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ แต่ข้อมูลจากการติดตามผู้ป่วยหลังการผ่าตัดพบว่า การติดเชื้อในช่องท้องเป็นปัจจัยสัมพันธ์ที่มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ (P-value = 0.001) โดยพบการติดเชื้อในช่องท้องถึงร้อยละ 92 ในกลุ่มผู้ป่วยที่ล้มเหลวในการฟอกไตทางช่องท้อง นอกจากนี้เมื่อทำการวิเคราะห์ด้วย Multiple logistic regression  พบว่า การติดเชื้อในช่องท้อง และ ประวัติเคยผ่าตัดช่องท้องมาก่อน มีความสัมพันธ์ต่อความล้มเหลวในการฟอกไตทางช่องท้อง (OR 4.48-119.11 ,P-value = 0.001 และ OR 1.09-22.56 ,P-value = 0.038 ตามลำดับ)   และ การติดเชื้อในช่องท้องยังลดอัตราการรอดชีวิตของผู้ป่วยอีกด้วย (OR 1.05-6.77 ,P-value = 0.039)

สรุป : การวิจัยครั้งนี้จึงชี้ให้เห็นถึงปัจจัยสัมพันธ์ที่สำคัญที่ส่งผลต่อความล้มเหลวในการฟอกไตทางช่องท้อง นั่นคือการที่ผู้ป่วยเคยผ่านการผ่าตัดช่องท้องมาก่อน และ การติดเชื้อในช่องท้อง ดังนั้น ผู้ป่วยกลุ่มนี้จึงควรได้รับความรู้ความเข้าใจในการดูแลสายฟอกไตอย่างถูกต้อง และควรมีการติดตามผู้ป่วยอย่างใกล้ชิด

คำสำคัญ : Patency of peritoneal dialysis, Peritoneal dialysis catheter insertion, Failure of peritoneal dialysis

เอกสารอ้างอิง

1. Kanjanabuch T, Chancharoenthana W, Katavetin P, Sritippayawan S, Praditpornsilpa K, Ariyapitipan A, et al. The incidence of peritoneal dialysis-related infection in Thailand: A Nationwide survey. J Med Assoc Thai 2011; 94(4):7-12
2. Akoh AJ. Peritoneal dialysis associated infection: An update on diagnosis and management. World J Nephrol 2012;1(4): 106-122
3. โรงพยาบาลสันทราย. สถิติห้องผ่าตัด.เชียงใหม่: โรงพยาบาลสันทราย; 2561
4. โรงพยาบาลสันทราย. สถิติหน่วยบริการไตเทียม.เชียงใหม่: โรงพยาบาลสันทราย; 2561
5. Bunke CM, Brier ME, Golper TA. Outcomes of single organism peritonitis in peritoneal dialysis:gram negatives versus gram positives in the Network 9 Peritonitis Study. Kidney Int 1997; 52:524-9.
6. Li PK, Szeto CC, Piraino B, Bernardini J, Figueiredo AE, Gupta A, Johnson DW, Kuijper EJ, Lye WC, Salzer W, SchaeferF, Struijk DG. Peritoneal dialysis-related infections recommendations: 2010 update. Perit Dial Int 2010; 30: 393-423
7. Fried LF, Bernardini J, Johnston JR, Piraino B. Peritonitis influences mortality in peritoneal dialysis patients. J Am Soc Nephrol 1996; 7: 2176-82.
8. Teixeira JP, Combs SA, Teitelbaum I. Peritoneal dialysis: update on patient survival. Clinical Nephrology, 2015; 3(1):1-10
9. Churchill DN, Thorpe KE, Nolph KD, et al. Increased peritoneal membrane transport is associated with decreased patient and technique survival for continuous peritoneal dialysis patients. The Canada-USA (CANUSA) Peritoneal Dialysis Study Group. J Am Soc Nephrol.1998;9:1285–1292.
10. Hung KY, Lin TJ, Tsai TJ, Chen WY. Impact of peritoneal membrane transport on technique failure and patient survival in a population on automated peritoneal dialysis. ASAIO J. 1999;45:568–573.
11. Chung SH, Chu WS, Lee HA, et al. Peritoneal transport characteristics, comorbid diseases and survival in CAPD patients. Perit Dial Int. 2000;20:541–547.
12. Unal A, Sipahioglu MH, Kocyigit I, Tunca O, Tokgoz B, Oymak O. Risk factor(s) related to high membrane permeability in peritoneal dialysis. Renal failure 2016;38(2):238-41
13. Guo A, Mujais S. Patient and technique survival on peritoneal dialysis in the United States: evaluation in large incident cohort. Kidney Int Suppl. 2003;(88):S3-12.
14. Sangshaisirisakd U. Cause of early and late catheter failure and death on CAPD under Univerasal coverage program. Sawanpracharak medical journal 2010;7(1):13-20
15. Lin JJ, Wadhwa NK, Suh H, et al. Increased peritoneal solute transport in diabetic peritoneal dialysis patients. Adv Perit Dial. 1995;11:63–66.
16. J.R. Li, C.H. Chen, K.Y. Chiu, C.R. Yang, C.L. Cheng, Y.C. Ou, J.L. Ko,2 and H.C. Ho1. Management of Pericannular Bleeding after Peritoneal Dialysis Catheter Placement. Perit Dial Int. 2012; 32(3): 361–362.
17. OktayBanli,HasanAltun,AysegulOztemel. EARLY START OF CAPD WITH THE SELDINGER TECHNIQUE. Peritoneal Dialysis International. 2005;25(6): 556–559
18. JH Crabtree. Selected best demonstrated practices in peritoneal dialysis access. Kidney International. 2006;70, S27–S37.
19. PM Dogra, AK Hooda, G Shanmugraj, S Kumar. Peritoneal dialysis catheter insertion by surgical minilaparotomy: Outcome analysis between nephrologist and surgeon. Indian Journal of Nephrology. 2018; 28(4),265-272.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2019-12-06

รูปแบบการอ้างอิง

สพสมัย ด. (2019). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความล้มเหลวของการฟอกไตทางช่องท้อง ในการวางสายฟอกไตทางช่องท้อง ของโรงพยาบาลสันทราย. วารสารโรงพยาบาลนครพิงค์, 9(2). สืบค้น จาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jnkp/article/view/228074

ฉบับ

ประเภทบทความ

รายงานการวิจัย