ผลของการใช้เข็มขัด Cold pack ร่วมกับแนวปฏิบัติทางการพยาบาลในการฉีดยา Enoxaparin ต่อการลดการเกิดรอยจ้ำเลือด ก้อนเลือด และความเจ็บปวดในผู้ป่วยโรคกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน

ผู้แต่ง

  • ชนกพร อุตตะมะ โรงพยาบาลนครพิงค์ จังหวัดเชียงใหม่
  • นันท์ชนก เพ็ชรณสังกุล โรงพยาบาลนครพิงค์ จังหวัดเชียงใหม่
  • อาทิตยา มหาวรรณ โรงพยาบาลนครพิงค์ จังหวัดเชียงใหม่

คำสำคัญ:

เข็มขัด Cold pack, แนวปฏิบัติทางการพยาบาลในการฉีดยา Enoxaparin, ผู้ป่วยกลุ่มโรคกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน, รอยจ้ำเลือด, ก้อนเลือด, ความเจ็บปวด

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงทดลองแบบสุ่มและมีกลุ่มควบคุม มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของการใช้เข็มขัด Cold pack ร่วมกับแนวปฏิบัติทางการพยาบาลในการฉีดยา Enoxaparin เข้าใต้ผิวหนัง ต่อการลดการเกิดรอยจ้ำเลือด ก้อนเลือด และความเจ็บปวดในผู้ป่วยโรคกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันระหว่างกลุ่มที่ใช้เข็มขัด Cold pack ร่วมกับการใช้แนวปฏิบัติทางการพยาบาลในการฉีดยาEnoxaparin กับกลุ่มที่มีการฉีดยา Enoxaparin เข้าใต้ผิวหนังด้วยวิธีมาตรฐาน กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้ป่วยโรคกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดที่เข้ามารับการรักษาในหอผู้ป่วยวิกฤตโรคหัวใจที่ได้รับการฉีดยา Enoxaparin จำนวน 60 ราย แบ่งเป็นกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุมกลุ่มละ 30 ราย สุ่มเข้ากลุ่มโดยวิธี Blocked of four ระหว่างเดือนตุลาคม พ.ศ. 2556 ถึง เดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2557 เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือ แบบบันทึกข้อมูลทั่วไปของผู้ป่วย แนวปฏิบัติทางการพยาบาลในการป้องกันการเกิดรอยจ้ำเลือด เข็มขัด Cold pack แบบประเมินความเจ็บปวด เครื่องมือวัดขนาดของรอยจ้ำเลือดและก้อนเลือด เก็บรวบรวมข้อมูลโดย การวัดขนาดก้อนเลือด รอยจ้ำเลือดภายหลังการฉีดยา 48 ชั่วโมง และวัดระดับความเจ็บปวดหลังฉีดยาทันที วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติอ้างอิง ได้แก่ Indepent t- test , Chi- square,และ Mann Whitney U ผลการศึกษา พบว่าหลังการใช้เข็มขัด Cold Pack ร่วมกับแนวปฏิบัติทางการพยาบาลในการฉีดยา Enoxaparin ในผู้ป่วยโรคกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันในกลุ่มทดลองเกิดรอยจ้ำเลือดน้อยกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) และในกลุ่มทดลองไม่พบการเกิดก้อนเลือด นอกจากนี้เมื่อวัดระดับความเจ็บปวด พบว่าในกลุ่มทดลองมีระดับความเจ็บปวดน้อยกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) ข้อเสนอแนะ ผลการศึกษานี้สามารถนำมาเป็นข้อมูลเชิงประจักษ์ในการพัฒนาโปรแกรมเพื่อลดอุบัติการณ์ของการเกิดรอยจ้ำเลือดหรือก้อนเลือดหลังฉีดยา Enoxaparin และช่วยลดความเจ็บปวดจากการฉีดยาลงได้ และนำไปประยุกต์ใช้กับการฉีดยาใต้ผิวหนังชนิดอื่นๆ

เอกสารอ้างอิง

1. ส้านักนโยบายและยุทธศาสตร์กระทรวง สาธารณสุข. รายงานสถิติสาธารณสุข. [อินเตอร์เน็ต]. 2556 [เข้าถึงเมื่อ14 ก.พ. 2556]. เข้าถึง ได้จาก: http://social.nesdb.go.th/SocialStat/ StatReport_Final.aspx?reportid=367& template=1R2C&yeartype=M&subcatid=15.
2. เกรียงไกร เฮงรัศมี. มาตรฐานการรักษาผู้ป่วย กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน [อินเตอร์เน็ต]. 2557 [เข้าถึงเมื่อ 13 ก.พ. 2557]. เข้าถึง ได้จาก: http://www.cdi.thaigov.net/cdi/ folder_a/folder_f/1aa.pdf.
3. ธรณิศ จันทรารัตน์. Medical therapy for acute coronary syndrome. ใน ปรีชา เอื้อโรจนอังกูร บรรณาธิการ. ศาสตร์และศิลป์ในการดูแลผู้ป่วยโรคหัวใจขาดเลือด (หน้า 81-96). กรุงเทพ: มิตรสัมพันธ์; 2553.
4. Kushner FG, Hand M, Smith SC, Jr., King SB, 3rd, Anderson JL,Antman EM, et al. 2009 focused updates: ACC/AHA guidelines for the management of patients with ST-elevation myocardial infarction (updating the 2004 guideline and 2007 focused update) and ACC/AHA/SCAI guidelines on percutaneous coronary intervention. (updating the 2005 guideline and 2007 focused update) a report of the American College of Cardiology Foundation/American Heart Association Task Force on Practice Guidelines. J Am Coll Cardiol. 2009 Dec 1;54(23):2205-41.
5. อภิชาต สุคนธสรรพ์. แนวทางการรักษา Acute ST-Elevation Myocardial Infarction.ในอภิชาต สคนธสรรพ์ (บรรณาธิการ). Practice Guidelines in Cardiology.เชียงใหม่: ทริค ธิงค์; 2552.
6. ประดิษฐ์ปัญจวีณิน. Unstable angina/ acute non-ST elevation myocardial infarction. ใน ประดิษฐ์ ปัญจวีณิน รุ่งโรจน์ กฤตยพงษ์และเรวัตร พันธุ์กิ่งทองค้า (บรรณาธิการ). ภาวะฉุกเฉินระบบหัวใจและหลอดเลือด (หน้า 1-22). พิมพ์ครั้งที่3. กรุงเทพ: ภาพพิมพ์; 2554.
7. Fernandez-Ruiz M, Guerra-Vales TM.Enoxaparin induced retroperitoneal haematoma in patients with renal insufficiency. SWISS MED WKLY. 2010;140(7-8):122-3.
8. ธนัญญา บุณยศิรินันท์และศรีสกุล จิรกาญจนากร. Emergency drugs in cardiology. ใน ประดิษฐ์ ปัญจวีณิน รุ่งโรจน์ กฤตยพงษ์และเรวัตร พันธุ์กิ่งทองค้าบรรณาธิการ. ภาวะฉุกเฉินระบบหัวใจและหลอดเลือด (หน้า 286- 342). พิมพ์ครั้งที่3. กรุงเทพ: ภาพพิมพ์; 2554.
9. Akpina, B. R., Celebiglu, A. Effect of injection duration on bruising associated with subcutaneous heparin A quasi – experimental within – subject designs. International of Journal of Nursing studies. 2008;(45): 812 – 817.
10. Macie C, Forbes L, Foster GA, DouketisJD. Dosing Practices and Risk Factorsfor Bleeding in Patients Receiving Enoxaparin for the Treatment of an Acute Coronary Syndrome. CHEST. 2004;125:1616-2.
11. Besir, F. H., Gul, M., Ornek, T., Ozer, T., Ucan, B. & Kart, L. Enoxaparin-associated giant retroperitoneal hematoma in pulmonary embolism treatment. North American Journal of Medical Sciences, 2012;3(11): 524–526.
12. อรุณีสิทธิหงส์, นิตยาภรณ์จันทร์นคร, ทัศนีย์แดขุนทด. การพัฒนาเครือข่ายการพยาบาล ผู้ป่วยโรคกล้ามเนื้อ หัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน ชนิด STEMI ในโรงพยาบาลเครือข่าย จังหวัด สกลนคร. [อินเตอร์เน็ต]. 2555 [เข้าถึงเมื่อ 13 ก.พ. 2557]. เข้าถึงได้จาก: http://www.udo. moph.go.th/work_staff/r2r/data/CA0102. doc.
13. Lee, M. C., Nickisch, F. & Limbird, R. S. Massive retroperitoneal hematoma during enoxaparin treatment of pulmonary embolism after primary total hip arthroplasty: case reports and review of the literature. The Journal of Arthroplasty 2006; 21(8): 1209-1214.
14. Ross S, Soltes D. Heparin and haematoma: dose ice make a difference?. Journal of advanced Nursing 1995; 21(3):434-9.
15. Kuzu N, Ucar H. The effect of cold on the occurrence of bruising haematoma and pain at the injection site in subcutaneous low molecular weight heparin. International Journal of Nursing Studies 2001;38:51-9.
16. เสาวนีย์เนาวพาณิชย์, วันดีฟูแสง, ละมัยเขียวคลี่, พทัยรัศ รอบคอบ, พจนารถ ตัญจรูญ อ่องจันทร์. ผลของความเย็นต่อการเกิดรอยจ้้าเลือดหรือก้อนเลือดและความเจ็บปวดในผู้ป่วยที่ฉีดยาป้องกันการแข็งตัวของเลือดใต้ผิวหนัง. วารสารพยาบาลศิริราช. 2551; 2(2):14-23.
17. นิราวรรณ พัวพันวัฒนะและธนุธร วงศ์ธิดา. การใช้cold pack ร่วมกับการใช้แนวปฏิบัติเพื่อลดความเจ็บปวดการ เกิด ecchymosis และ hematoma ในผู้ป่วย acute coronary syndrome. เชียงรายเวชสาร 2554:3(1):33-36.
18. อ้าพัน ขัดวิลาศ, ธินารัตน์วังกาวี, อ้าพรแย้มสวน. ผลการพัฒนาคุณภาพเพื่อลดปัญหาจากการบริหารยา Enoxaparin ในหอผู้ป่วยโรงพยาบาลจังหวัดตากปี2549-2550. สวรรค์ประชารักษ์เวชสาร 2551;5(3).
19. แสงไทย ไตรยวงค์และคณะ. ผลการพัฒนาเทคนิคการฉีดยาต้านการแข็งตัวของเลือดเข้าใต้ผิวหนัง ต่อการเกิดรอยจ้ำเลือดหรือก้อนเลือด ในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดหัวใจตีบ/อุดตัน โรงพยาบาลมุกดาหาร [งานวิจัย].2554.
20. ศูนย์ข้อมูลและสารสนเทศ โรงพยาบาลนครพิงค์. สถิติผู้ป่วยกลุ่มACSที่เข้ามารับการรักษาในโรงพยาบาลนครพิงค์, 2554.
21. ศูนย์ข้อมูลและสารสนเทศโรงพยาบาลนครพิงค์. รายงานผลการด้าเนินงานประจ้าปีของศูนย์โรคหัวใจโรงพยาบาล นครพิงค์. เชียงใหม่. โรงพยาบาลนครพิงค์; 2555.
22. National Health and Medical Research Council. [NMRC]. (1999). A guide to the developmental, implementationand evaluation of clinical practice guidelines. Retrieved April 10, 2012, from http://www.nhmrc.gov.au/_files_nhmrc/file/publications/synopses/cp30.pdf
23. Melzack, R., & Katz, J. Pain measurement in persons in pain. In P. D. Wall, & R. Melzack (Eds.), Textbook of pain (pp. 409-426). London: Harcourt Publisher; 1999.
24. Wooldridge, J.B. & Jackson, J.G. Evaluation of Bruises and Areas of Indurations After Two Techniques of Subcutaneous Heparin Injection. Heart & Lung 1988; 17(5): 476-482.
25. White, L., Duncan, G. & Baumle, W.foundations of Nursing. 3rd ed. NY, USA. Delmar; 2011. 526-528.
26. ทัศนา เหลืองศุภบูลย์, กรรณิการ์ฤทธิ์ทอง.ผลการใช้Ice Pack ร่วมกับเทคนิคการฉีดยาแบบ Air Lock เพื่อป้องกันภาวะเลือดออกใต้ผิวหนังและลดความเจ็บปวด ในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดหัวใจที่ได้รับการฉีดยา Low Molecular Weight Heparin โรงพยาบาลสวรรค์ประชารักษ์. [งานวิจัย]. 2552.
27. Chan, H. Effect of injection duration on site. Pain intensity and bruising associated with subcutaneous heparin. Journal of Advanced Nursing 2001; 35(6) : 882 – 892.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2019-06-28

รูปแบบการอ้างอิง

อุตตะมะ ช., เพ็ชรณสังกุล น., & มหาวรรณ อ. (2019). ผลของการใช้เข็มขัด Cold pack ร่วมกับแนวปฏิบัติทางการพยาบาลในการฉีดยา Enoxaparin ต่อการลดการเกิดรอยจ้ำเลือด ก้อนเลือด และความเจ็บปวดในผู้ป่วยโรคกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน. วารสารโรงพยาบาลนครพิงค์, 6(1), 18–31. สืบค้น จาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jnkp/article/view/198682

ฉบับ

ประเภทบทความ

รายงานการวิจัย