ความสัมพันธ์ระหว่างภาวะซึมเศร้า และความเสี่ยงต่อการฆ่าตัวตายกับการติดบุหรี่ไฟฟ้าของวัยรุ่น
คำสำคัญ:
ภาวะซึมเศร้า, ความเสี่ยงต่อการฆ่าตัวตาย, การติดบุหรี่ไฟฟ้า, วัยรุ่นบทคัดย่อ
สถานการณ์การเกิดภาวะซึมเศร้าและการฆ่าตัวตายสำเร็จในกลุ่มวัยรุ่นไทย ยังคงมีแนวโน้มทวีความรุนแรงเพิ่มมากขึ้นอย่างต่อเนื่อง ถือเป็นภัยคุกคามต่อสุขภาพจิตสำหรับเยาวชนของชาติ ซึ่งอาจนำไปสู่พฤติกรรมการใช้บุหรี่ไฟฟ้าและการเสพติดในที่สุด การวิจัยเชิงพรรณนาแบบหาความสัมพันธ์นี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างภาวะซึมเศร้า และความเสี่ยงต่อการฆ่าตัวตาย กับการติดบุหรี่ไฟฟ้าของวัยรุ่น กลุ่มตัวอย่าง คือ วัยรุ่นที่มีอายุ 18-21 ปี ที่กำลังศึกษาอยู่ในระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง ในจังหวัดหนึ่ง เขตภาคเหนือของประเทศไทยจำนวน 360 คน เครื่องมือวิจัยประกอบด้วยแบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคล แบบประเมินโรคซึมเศร้า 9 คำถาม (9Q) แบบประเมินการฆ่าตัวตาย 8 คำถาม (8Q) ของกรมสุขภาพจิต และแบบสอบถามการติดบุหรี่ไฟฟ้า และวัดค่าความเชื่อมั่นของเครื่องมือ โดยมีค่าสัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาคเท่ากับ .84 .80 และ .82 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบสเปียร์แมน ผลการวิจัย พบว่า กลุ่มตัวอย่างมีค่าเฉลี่ยโดยรวมของภาวะซึมเศร้า ( =7.01, SD=4.75) ความเสี่ยงต่อการฆ่าตัวตาย ( =2.63, SD=7.99) และการติดบุหรี่ไฟฟ้า ( =1.86, SD=2.96) อยู่ในระดับน้อย ร้อยละ 53.06 21.94 และ 32.50 ตามลำดับ และพบว่า ภาวะซึมเศร้า (rs=.210) และความเสี่ยงต่อการฆ่าตัวตาย (rs=.317) มีความสัมพันธ์เชิงบวกกับการติดบุหรี่ไฟฟ้า อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<.01) ผลการวิจัยนี้สามารถนำไปพัฒนารูปแบบการบำบัดทางจิตสังคมที่เหมาะสมเพื่อลดภาวะซึมเศร้า ลดความเสี่ยงต่อการฆ่าตัวตาย และป้องกันพฤติกรรมเสี่ยงจากการใช้บุหรี่ไฟฟ้าในวัยรุ่น
เอกสารอ้างอิง
Awad, A. A., Itumalla, R., Gaidhane, A. M., Khatib, M. N., Ballal, S., Bansal, P., ... & Shabil, M. (2024). Association of electronic cigarette use and suicidal behaviors: a systematic review and meta-analysis. BMC psychiatry, 24(1), 608.
Banks, E., Yazidjoglou, A., Brown, S., Nguyen, M., Martin, M., Beckwith, K., ... & Joshy, G. (2023). Electronic cigarettes and health outcomes: umbrella and systematic review of the global evidence. Medical Journal of Australia, 218(6), 267-275.
Beck, A. T., Rush, A. J., Shaw, B. F., Emery, G., DeRubeis, R. J., & Hollon, S. D. (2024). Cognitive therapy of depression. Guilford Publications.
Benjakul, S., Nakju, S., & Termsirikulchai, L. (2022). Use of e-cigarettes among public health students in Thailand: Embedded mixed-methods design. Tobacco Induced Diseases, 20, 78.
Department of Disease Control Ministry of Public Health. (2024). Academic information regarding e-cigarettes. https://ddc.moph.go.th/uploads/publish/1589020240719032342.pdf
Erhabor, J., Boakye, E., Obisesan, O., Osei, A. D., Tasdighi, E., Mirbolouk, H., Dzaye, O., Nasir, K., & Blaha, M. J. (2023). E-cigarette use among US adults in the 2021 behavioral risk factor surveillance system survey. JAMA Network Open, 6(11), Article e2340859. https://doi.org/10.1001/jamanetworkopen.2023.40859
Jane Ling, M. Y., Abdul Halim, A. F. N., Ahmad, D., Ahmad, N., Safian, N., & Mohammed Nawi, A. (2023). Prevalence and associated factors of e-cigarette use among adolescents in Southeast Asia: A systematic review. International Journal of Environmental Research and Public Health, 20(5), Article 3883. https://doi.org/10.3390/ijerph20053883
Jayasinghe, Y. A., Ratnapreya, S., Nawarathna, G., Peiris, P. M., Kanmodi, K. K., & Jayasinghe, R. (2025). Prevalence and determinants of e-cigarette use in South Asia: A systematic review. BMJ Global Health, 10(9), Article e016845. https://doi.org/10.1136/bmjgh-2024-016845
Kaewkantha, P., & Rungreungkulkit, S. (2015). The prevalence of depression among university students in a province of Chiang Rai. Nursing Journal CMU, 42(4), 48–64. (in Thai)
Kajai, C., Thongchai, P., Komat, N., & Robkob, W. (2024). The spiritual distress as perceived by Thai male adolescents with suicidal ideation: A qualitative study. Journal of Nursing and Health Research, 25(1), 64–78. https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jnhr/article/view/265023 (in Thai)
Khan, A. M., Ahmed, S., Sarfraz, Z., & Farahmand, P. (2023). Vaping and mental health conditions in children: An umbrella review. Substance Abuse: Research and Treatment, 17, Article 11782218231167322. https://doi.org/10.1177/11782218231167322
Kongsuk, T., Arunpongpaisal, S., Janthong, S., Prukkanone, B., Sukhawaha, S., & Leejongpermpoon, J. (2018). Criterion-related validity of the 9 Questions Depression Rating Scale revised for Thai Central Dialect. Journal of the Psychiatric Association of Thailand, 63(4), 321–334. https://he01.tci-thaijo.org/index.php/JPAT/article/view/156430
Patanavanich, R., Vityananan, P., Neelapaichit, N., Chariyalertsak, S., Kessomboon, P., Assanangkornchai, S., ... & Aekplakorn, W. (2022). Association between electronic cigarette use and depression among Thai adolescents: The Thailand National Health Examination Survey 2019–2020. Tobacco Induced Diseases, 20, Article 103. https://doi.org/10.18332/tid/155330
Pham, T., Williams, J. V., Bhattarai, A., Dores, A. K., Isherwood, L. J., & Patten, S. B. (2020). Electronic cigarette use and mental health: A Canadian population-based study. Journal of Affective Disorders, 260, 646–652. https://doi.org/10.1016/j.jad.2019.09.026
Pholpipatpong, S., Chaiyamongkol, N., & Watanasin, D. (2018). Suicidal ideation among adolescents and related factors. The Journal of Faculty of Nursing Burapha University, 26(1), 40–49. https://he02.tci-thaijo.org/index.php/nubuu/article/view/118334 (in Thai)
Ren, Z., Yao, Y., & Ma, J. (2022, July). Association of e-cigarette use during pregnancy with adverse birth outcomes: A meta-analysis [Paper presentation]. The 4th International Conference on Statistics: Theory and Applications (ICSTA'22), Prague, Czech Republic. https://doi.org/10.11159/icsta22.138
Saeed, O. B., Chavan, B., & Haile, Z. T. (2020). Association between e-cigarette use and depression in US adults. Journal of Addiction Medicine, 14(5), 393–400. https://doi.org/10.1097/ADM.0000000000000623
Scully, M., Greenhalgh, E., Bain, E., Wakefield, M., Durkin, S., & White, V. (2023). E-cigarette use and other risk factors associated with tobacco smoking susceptibility among Australian adolescents. Australian and New Zealand Journal of Public Health, 47(5), Article 100076. https://doi.org/10.1016/j.anzjph.2023.100076
Siddiqi, T. J., Rashid, A. M., Siddiqi, A. K., Anwer, A., Usman, M. S., Sakhi, H., ... & Hall, M. E. (2023). Association of electronic cigarette exposure on cardiovascular health: A systematic review and meta-analysis. Current Problems in Cardiology, 48(9), Article 101748. https://doi.org/10.1016/j.cpcardiol.2023.101748
Sreeramareddy, C. T., Shroff, S. M., & Gunjal, S. (2023). Nicotine dependence and associated factors among persons who use electronic e-cigarettes in Malaysia—an online survey. Substance Abuse Treatment, Prevention, and Policy, 18(1), Article 51. https://doi.org/10.1186/s13011-023-00561-x
Tehrani, H., Rajabi, A., Ghelichi-Ghojogh, M., Nejatian, M., & Jafari, A. (2022). The prevalence of electronic cigarettes vaping globally: A systematic review and meta-analysis. Archives of Public Health, 80(1), Article 240. https://doi.org/10.1186/s13690-022-00998-w
Vathesatogkit, K. (2008). Smoking cessation in daily work (2nd ed.). The Foundation for a Smoke-Free Society.
Villanueva-Blasco, V. J., Belda-Ferri, L., & Vázquez-Martínez, A. (2025). A systematic review on risk factors and reasons for e-cigarette use in adolescents. Tobacco Induced Diseases, 23, Article 1. https://doi.org/10.18332/tid/193910
Wipfli, H., Bhuiyan, M. R., Qin, X., Gainullina, Y., Palaganas, E., Jimba, M., ... & Withers, M. (2020). Tobacco use and e-cigarette regulation: Perspectives of university students in the Asia-Pacific. Addictive Behaviors, 107, Article 106420. https://doi.org/10.1016/j.addbeh.2020.106420
World Health Organization. (2024, May 23). Tobacco and nicotine industry tactics addict youth for life. https://www.who.int/thailand/news/detail/23-05-2024-tobacco-and-nicotine-industry-tactics-addict-youth-for-life
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารวิจัยการพยาบาลและสุขภาพ
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
