การศึกษากลไกการออกฤทธิ์ของตำรับปั้นเซี่ยเซี่ยซินทังในการรักษาภาวะอาการไม่พึงประสงค์ทางระบบทางเดินอาหารจากยาปฏิชีวนะด้วยแนวทางเภสัชวิทยาเชิงเครือข่าย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่ออธิบายกลไกการออกฤทธิ์ของตำรับปั้นเซี่ยเซี่ยซินทัง (半夏泻心汤) ในการรักษาภาวะอาการไม่พึงประสงค์ทางระบบทางเดินอาหารจากยาปฏิชีวนะโดยใช้แนวทางเภสัชวิทยาเชิงเครือข่ายร่วมกับการจำลองการจับเชิงโมเลกุล สารออกฤทธิ์ถูกคัดเลือกจากฐานข้อมูล TCMSP ตามเกณฑ์ OB≥30 และ DL≥0.18 ส่วนเป้าหมายของโรคได้จากฐานข้อมูล GeneCards จากนั้นวิเคราะห์จุดตัดของเป้าหมาย สร้างเครือข่าย protein–protein interaction (PPI) และทำ GO/KEGG enrichment รวมถึง molecular docking ผลการศึกษาพบสารออกฤทธิ์ 115 ชนิด และเป้าหมายร่วม 61 ยีน โดยเครือข่าย PPI แสดงให้เห็นว่า PTGS2, TNF, IL6, IL1B และ AKT1 เป็นเป้าหมายสำคัญ ส่วนการวิเคราะห์ GO และ KEGG ชี้ว่ากลไกมักเกี่ยวข้องกับการอักเสบ การตอบสนองภูมิคุ้มกัน และการตายของเซลล์ โดย quercetin และ cavidine แสดงค่าการจับที่ดีต่อเป้าหมายสำคัญ จึงสรุปได้ว่า ตำรับปั้นเซี่ยเซี่ยซินทัง (半夏泻心汤) อาจออกฤทธิ์ผ่านกลไกหลายเป้าหมายและหลายเส้นทาง ซึ่งสอดคล้องกับแนวคิดของการแพทย์แผนจีน และเป็นพื้นฐานสำหรับการศึกษาเพิ่มเติมในอนาคต
Article Details
เอกสารอ้างอิง
Yang SW, Qiao JQ, Zhang M, Kwok LY, Bogović-Matijašić B, Zhang HP, et al. Prevention and treatment of antibiotics-associated adverse effects through the use of probiotics: a review. Journal of Advanced Research. 2025;71:209-26.
McKay R, Mah A, Law MR, McGrail K, Patrick DM. Systematic review of factors associated with antibiotic prescribing for respiratory tract infections. Antimicrob Agents Chemother. 2016;60(7):4106-18.
Goebel MC, Trautner BW, Grigoryan L. The five Ds of outpatient antibiotic stewardship for urinary tract infections. Clin Microbiol Rev. 2021;34(4):e00003-20
Mullish BH, Williams HR. Clostridium difficile infection and antibiotic-associated diarrhoea. Clin Med (Lond). 2018;18(3):237-41.
Ramirez J, Guarner F, Fernandez LB, Maruy A, Sdepanian VL, Cohen H. Antibiotics as major disruptors of gut microbiota. Front Cell Infect Microbiol. 2020;10:572912.
Yu T, Huang X, Ding M, Xue HR. Discussion on the influence of antibiotics on cough caused by Yin evil. Jiangxi Journal of Traditional Chinese Medicine. 2023;54(12):15-7. (in Chinese)
Lin HY, Chen TF, Tsai TY, Chang HH, Lai ZL, Hsueh PR, et al. Banxia Xiexin decoction prevents colitis by modulating gut microbiota and enhancing defensin and immunoglobulin A production. Phytomedicine. 2025;148:157393.
Ji Q, Yang Y, Song XL, Han X, Wang WL. Banxia Xiexin decoction in the treatment of chronic atrophic gastritis. Medicine (Baltimore). 2020;99(42):e22110.
Zhang XL, Yu Y, Yu LH, Wu C, Chen YY, Wang JT, et al. Anti-inflammatory activity and mechanism of action of Banxia Xiexin decoction on DSS-induced ulcerative colitis in mice. J Ethnopharmacol. 2026;356:120824.
Li E, Li C, Horn N, Ajuwon KM. Quercetin attenuates deoxynivalenol-induced intestinal barrier dysfunction by activation of Nrf2 signaling pathway in IPEC-J2 cells and weaned piglets. Curr Res Toxicol. 2023;5:100122.
Sajeev A, Hegde M, Girisa S, Devanarayanan TN, Alqahtani MS, Abbas M, et al. Oroxylin A: a promising flavonoid for prevention and treatment of chronic diseases. Biomolecules. 2022;12(9):1185.
Li JH, Yang YK, Wang H, Ma DL, Wang HF, Chu L, et al. Baicalein ameliorates myocardial ischemia through reduction of oxidative stress, inflammation and apoptosis via TLR4/MyD88/MAPKS/NF-κB pathway and regulation of Ca2+ homeostasis by L-type Ca2+ channels. Front Pharmacol. 2022;13:842723.
Ding K, Tan YY, Ding Y, Fang Y, Yang X, Fang J, et al. β-sitosterol improves experimental colitis in mice with a target against pathogenic bacteria. J Cell Biochem. 2019;120(4):5687-94.
Bakrim S, Benkhaira N, Bourais I, Benali T, Lee LH, Omari NE, et al. Health benefits and pharmacological properties of stigmasterol. Antioxidants (Basel). 2022;11(10):1912.
Feng YH, Huang YL, Wang Y, Wang P, Song HP, Wang FJ. Antibiotics induced intestinal tight junction barrier dysfunction is associated with microbiota dysbiosis, activated NLRP3 inflammasome and autophagy. PLOS One. 2019;14(6):e0218384.
Li Y, Soendergaard C, Bergenheim FH, Aronoff DM, Milne G, Riis LB, et al. COX-2-PGE2 signaling impairs intestinal epithelial regeneration and associates with TNF inhibitor responsiveness in ulcerative colitis. EBioMedicine. 2018;36:497-507.
Gao JW, Cao B, Zhao RY, Li HH, Xu QX, Wei B. Critical signaling transduction pathways and intestinal barrier: implications for pathophysiology and therapeutics. Pharmaceuticals (Basel). 2023;16(9):1216.
Cambier S, Gouwy M, Proost P. The chemokines CXCL8 and CXCL12: molecular and functional properties, role in disease and efforts towards pharmacological intervention. Cell Mol Immunol. 2023;20(3):217-51.
Dahiya D, Nigam PS. Antibiotic-therapy-induced gut dysbiosis affecting gut microbiota—brain axis and cognition: restoration by intake of probiotics and synbiotics. Int J Mol Sci. 2023;24(4):3074.
Tang MJ, Tian L, Luo GJ, Yu XJ. Interferon-gamma-mediated osteoimmunology. Front Immunol. 2018;9:1508.
Li J, Jacobse J, Pilat JM, Kaur H, Gu WH, Kang SW, et al. Interleukin-10 production by innate lymphoid cells restricts intestinal inflammation in mice. Mucosal Immunol. 2025;18(3):643-55.
Bui TM, Wiesolek HL, Sumagin R. ICAM-1: a master regulator of cellular responses in inflammation, injury resolution, and tumorigenesis. J Leukoc Biol. 2020;108(3):787-99.
Wolosowicz M, Prokopiuk S, Kaminski TW. Matrix metalloproteinase-9 (MMP-9) as a therapeutic target: insights into molecular pathways and clinical applications. Pharmaceutics. 2025;17(11):1425.
Niu SY, Zhang Y. Targeting the PI3K/Akt pathway for the treatment of ulcerative colitis: integrative regulatory features of traditional Chinese medicine. Front Pharmacol. 2025;16:1620138.
Wang HL, Guo M, Wei HD, Chen YH. Targeting p53 pathways: mechanisms, structures and advances in therapy. Signal Transduct Target Ther. 2023;8(1):92.
Nadendla EK, Tweedell RE, Kasof G, Kanneganti TD. Caspases: structural and molecular mechanisms and functions in cell death, innate immunity, and disease. Cell Discov. 2025;11(1):42.
Vogler M, Braun Y, Smith VM, Westhoff MA, Pereira RS, Pieper NM, et al. The BCL2 family: from apoptosis mechanisms to new advances in targeted therapy. Signal Transduct Target Ther. 2025;10(1):91.
Nagesh R, Kiran Kumar KM, Naveen Kumar M, Patil RH, Sharma SC. Regulation of Jun and Fos AP-1 transcription factors by JNK MAPKS signaling cascade in Areca nut extract treated KB cells. Biochem Biophys Rep. 2021;27:101090.
Guo Q, Jin YZ, Chen XY, Ye XM, Shen X, Lin MX, et al. NF-κB in biology and targeted therapy: new insights and translational implications. Signal Transduct Target Ther. 2024;9(1):53.
