ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการใช้บริการตรวจคัดกรองโรคมะเร็งปากมดลูก ของสตรีกลุ่มเสี่ยงอายุ 30-60 ปี ตำบลโป่งผา อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย

บทคัดย่อ

     โรคมะเร็งปากมดลูก เป็นโรคที่คุกคามชีวิตพบได้บ่อยในสตรีทั่วโลกรวมถึงประเทศไทย ซึ่งโรคมะเร็งปากมดลูกสามารถป้องกันได้ โดยการเข้ารับการตรวจแปปสเมียร์และการตรวจหาเชื้อเอชพีวีอย่างต่อเนื่องการวิจัยแบบภาคตัดขวางนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการใช้บริการตรวจคัดกรองโรคมะเร็งปากมดลูกและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการใช้บริการตรวจคัดกรองโรคมะเร็งปากมดลูกของสตรีกลุ่มเสี่ยงอายุ 30-60 ปี ตำบลโป่งผา อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย กลุ่มตัวอย่าง คือ สตรีกลุ่มเสี่ยงอายุ 30-60 ปี ที่อาศัยอยู่ในตำบลโป่งผา อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย คัดเลือกกลุ่มตัวอย่างโดยวิธีการสุ่มอย่างเป็นระบบ ได้กลุ่มตัวอย่างจำนวน 321 คน ใช้แบบสอบถามในการเก็บข้อมูล วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรนา ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ร้อยละ และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติเชิงอนุมาน ใช้สถิติวิเคราะห์ไคว์สแควร์และการทดสอบของฟิชเชอร์
     ผลการศึกษาพบว่า สตรีกลุ่มเสี่ยงส่วนใหญ่มีความรู้เกี่ยวกับโรคมะเร็งปากมดลูกอยู่ในระดับปานกลาง (ร้อยละ 40.8) มีทัศนคติของการตรวจคัดกรองโรคมะเร็งปากมดลูกอยู่ในระดับสูง (ร้อยละ 75.7) และไม่เคยตรวจคัดกรองโรคมะเร็งปากมดลูก (ร้อยละ 61.7) โดยพบว่า ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการรับบริการตรวจคัดกรองโรคมะเร็งปากมดลูก ได้แก่ อายุ (p-value = 0.001) ประวัติการคุมกำเนิด (p-value = 0.012) ระยะเวลาการคุมกำเนิด (p-value = 0.004) และความรู้เกี่ยวกับโรคมะเร็งปากมดลูก (p-value = 0.003) การวิจัยนี้ มีข้อเสนอแนะ คือ ผู้ให้บริการสุขภาพ ควรจัดโปรแกรมการให้ความรู้เกี่ยวกับโรคมะเร็งปากมดลูกให้กับสตรีกลุ่มเสี่ยง ทั้งนี้ ควรคำนึงถึงอายุ ประวัติการคุมกำเนิด และระยะเวลาในการคุมกำเนิดร่วมด้วย