ความชุกของการติดเกมและความสัมพันธ์ระหว่างรูปแบบการเลี้ยงดูของผู้ดูแลหลักกับการติดเกมในผู้ป่วยวัยรุ่นสมาธิสั้นที่มารับการรักษาแบบผู้ป่วยนอกที่โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ โดยมีการเห็นคุณค่าในตนเองและการควบคุมตนเองเป็นตัวแปรคั่นกลาง

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาความชุกของการติดเกม และความสัมพันธ์ระหว่างรูปแบบการเลี้ยงดูของผู้ดูแลหลักกับการติดเกมในผู้ป่วยเด็กวัยรุ่นสมาธิสั้น ที่มารับการรักษาแบบผู้ป่วยนอกที่โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ โดยมีการเห็นคุณค่าในตนเองและการควบคุมตนเองเป็นตัวแปรคั่นกลาง

วิธีการศึกษา การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงสหสัมพันธ์แบบภาคตัดขวาง (cross-sectional correlational study) โดยรวบรวมข้อมูลจากเด็กวัยรุ่นสมาธิสั้น อายุ 12 – 15 ปี และผู้ดูแลหลัก จำนวน 130 คู่ ที่มารับการรักษาเป็นผู้ป่วยนอกจากแผนกจิตเวชเด็กและวัยรุ่น โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ ในช่วงเดือนสิงหาคม – ตุลาคม พ.ศ. 2568 โดยใช้แบบสอบถาม ได้แก่ แบบวัดรูปแบบการเลี้ยงดู (APQ), แบบวัดการเห็นคุณค่าในตนเอง (RSES), แบบวัดการควบคุมตนเอง (BSCS), แบบคัดกรองการติดเกม (GAST), และแบบประเมินโรคสมาธิสั้น (SNAP-IV) วิเคราะห์ความสัมพันธ์และอิทธิพลของตัวแปรคั่นกลาง โดยใช้วิธี Bootstrapping with bias-corrected confidence interval จากโปรแกรม SPSS version 29.0 PROCESS Macro

ผลการศึกษา ในกลุ่มผู้ป่วยเด็กวัยรุ่นสมาธิสั้น พบความชุกของกลุ่มที่เข้าข่ายติดเกมอยู่ที่ 11% และกลุ่มที่มีความเสี่ยงต่อการติดเกมอยู่ที่ 34% โดยพบว่าการเลี้ยงดูเชิงบวกและเชิงลบของผู้ดูแลหลักไม่มีความสัมพันธ์ทั้งทางตรง (β = -0.101, 95% CI = [-0.290, 0.087]; β = -0.022, 95% CI = [-0.207, 0.164] ตามลำดับ) และทางอ้อม (β = -0.046, 95% CI = [-0.173, 0.066]; β = -0.023, 95% CI = [-0.163, 0.090] ตามลำดับ) กับคะแนนการติดเกมของวัยรุ่นสมาธิสั้น อย่างไรก็ดี การควบคุมตนเองและการเห็นคุณค่าในตนเองมีความสัมพันธ์เชิงลบต่อคะแนนการติดเกมของวัยรุ่นสมาธิสั้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ

สรุป ผลการศึกษาแสดงให้เห็นว่ารูปแบบการเลี้ยงดูไม่มีความสัมพันธ์กับค่าคะแนนการติดเกม แต่การเห็นคุณค่าในตนเองและการควบคุมตนเองเป็นตัวแปรสำคัญต่อการติดเกมในกลุ่มวัยรุ่นสมาธิสั้น ดังนั้นงานวิจัยจึงเสนอแนะให้บุคลากรทางการแพทย์ ผู้ปกครอง และผู้ที่มีส่วนร่วมในการดูแลเด็ก ใช้ข้อมูลนี้ในการพัฒนาโปรแกรมการฝึกช่วยเหลือเพื่อส่งเสริมการควบคุมตนเองและการเห็นคุณค่าในตนเอง โดยการให้ผู้ที่เกี่ยวข้องตระหนักและเข้ามามีส่วนร่วมมากขึ้น ซึ่งจะเป็นกลยุทธ์ที่มีศักยภาพในการป้องกันและลดความเสี่ยงของการติดเกมต่อไป