การศึกษาเปรียบเทียบกระบวนการคิดขั้นสูงระหว่างเด็กสมาธิสั้นและเด็กปกติ

Main Article Content

สุดาวรรณ จุลเกตุ
มานิกา วิเศษสาธร
นนทิมา พัชโรรส

บทคัดย่อ

วตั ถปุ ระสงค ์ เพื่อศึกษาเปรียบเทียบกระบวนการคิดขั้นสูง (executive function) ระหว่างเด็กสมาธิสั้นและ
เด็กปกติ
วธิ กี ารศกึ ษา กล่มุ ตัวอย่างคือกล่มุ เด็กสมาธิสั้นรายใหม่ที่ได้รับการตรวจวินิจฉัยตามเกณฑ์วินิจฉัย DSM-5
จากจิตแพทย์เด็กและวัยรุ่น หน่วยตรวจผู้ป่วยนอกจิตเวช โรงพยาบาลรามาธิบดี จำนวน 20 คน และกลุ่ม
เด็กปกติซึ่งเป็นนักเรียนจากโรงเรียนแห่งหนึ่งในจังหวัดนครสวรรค์ที่มีเพศ อายุ และระดับการศึกษาใกล้เคียง
กับกลุ่มเด็กสมาธิสั้น จำนวน 20 คน ประเมินกระบวนการคิดขั้นสูงโดยใช้แบบทดสอบ Delis-Kaplan
Executive Function System (D-KEFS) แบบไม่ใช้ภาษาจำนวน 3 ฉบับคือ Trail making test, Tower test
และ Design fluency test ทำการวิเคราะห์ข้อมูลความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ
เปรียบเทียบความแตกต่างของกระบวนการคิดขั้นสูงด้วย dependent t-test และสถิติ Wilcoxon signed
ranks test
ผลการศึกษา เด็กสมาธิสั้นมีกระบวนการคิดขั้นสูงแตกต่างจากเด็กปกติ ในด้านดังนี้ 1) การยับยั้งตนเอง
จากแบบทดสอบ Tower test คือ คะแนนเฉลี่ยองค์ประกอบ rule-violation-per-item ratio (เด็กสมาธิสั้น =
4.40 เด็กปกติ = 10.60, p < .001) และองค์ประกอบ total rule violations (เด็กสมาธิสั้น = 17.75 เด็กปกติ =
80.30, p < .001) 2) การยืดหยุ่นในการปรับเปลี่ยนความคิดจากแบบทดสอบ design fluency test
จากคะแนนเฉลี่ยองค์ประกอบ total set-loss designs: scaled score (เด็กสมาธิสั้น = 8.05 เด็กปกติ =
11.35, p = .006) องค์ประกอบ total repeated designs: scaled score (เด็กสมาธิสั้น = 11.25 เด็กปกติ
= 12.60, p = .006) และองค์ประกอบ percent design accuracy: scaled score (เด็กสมาธิสั้น = 5.60
เด็กปกติ = 10.80, p < .001) และ 3) การวางแผน จากแบบทดสอบ Tower test จากคะแนนเฉลี่ยองค์ประกอบ
total achievement score (เด็กสมาธิสั้น = 8.90 เด็กปกติ = 11.20, p = .008) แต่ไม่พบความแตกต่าง
ในทั้งสองกลุ่มจากแบบทดสอบ Trail making test
สรุป เด็กโรคสมาธิสั้นมีกระบวนการคิดขั้นสูงน้อยกว่าเด็กปกติในด้านการยับยั้งตนเอง ด้านการยืดหยุ่น
ในการปรับเปลี่ยนความคิด และด้านการวางแผน โดยใช้ Tower test และ Design fluency test ซึ่งเป็น
เครื่องมือที่สามารถจำแนกกลุ่มเด็กสมาธิสั้นและเด็กปกติได้ จึงมีประโยชน์ในการนำมาใช้เพื่อพัฒนา
โปรแกรมฟื้นฟูกระบวนการคิดขั้นสูงสำหรับเด็กโรคสมาธิสั้น เพื่อช่วยเหลือและป้องกันได้ตั้งแต่เริ่มต้นร่วม
กับการดูแลรักษาทางคลินิก และลดผลกระทบในระยะยาวได้

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
จุลเกตุ ส., วิเศษสาธร ม., & พัชโรรส น. (2019). การศึกษาเปรียบเทียบกระบวนการคิดขั้นสูงระหว่างเด็กสมาธิสั้นและเด็กปกติ. วารสารสมาคมจิตแพทย์แห่งประเทศไทย, 64(2), 187–196. สืบค้น จาก https://he01.tci-thaijo.org/index.php/JPAT/article/view/198857
ประเภทบทความ
Original Articles

เอกสารอ้างอิง

Chaiudomsom K, Phahaphak P, Wattanawitkij P, Phahaphak P, editors. Psychiatry. Nanawitthaya printing depot; 2016

Witthirarak N, Wanwaek K, Wannarit K, Pugratayakami P, Phinantavech S, Ketman P, editors. Siriraj Psychiatry DSM-5. Bangkok: Prayunsanthai printing; 2015

Boon-yasidhi V. Attention deficit hyperactivity disorder: diagnosis and management. Journal of the Psychiatric Association of Thailand 2012; 57: 373-86

Seri P. Learning problems. In: Witthirarak N, Wanwaek K, Wannarit K, Pugratayakami P, Phinantavech S and Ketman P, editors. Siriraj psychiatry DSM-5. Bangkok: Prayoonsanthai printing. 2015: 313.

Krain AL, Castellanos FX. Brain development and ADHD. Clinical psychology review 2006; 26: 433-44.

Ozonoff S, Jensen J. Brief report: Specific executive function profiles in three neurode¬velopmental disorders. Journal of Autism and Developmental Disorder 1999; 29:171-7.

Brown TE. ADD/ADHD and Impaired Executive Function in Clinical Practice. Curr Psychiatry Rep 2008; 10: 407-11.Neuroscience and neuropsychology of ADHD 2009; 1: 37-41.

Lezak MD, Howieson DB, Loring DW. Neuropsychological assessment. 4th ed. Oxford University Press Inc; 2004

Willcutt EG, Doyle AE, Nigg T, Faraone SV, Pennington BF. Validity of the executive function theory of attention-deficit/hyperactivity disorder: A meta-analytic review. Biol Psychiatry 2005; 57: 1336-46.

Biederman J, Monuteaux MC, Doyle AE, Seidman LJ, Wilens TE, Christie FF, et al. Impact of executive function deficits and attention-deficit/hyperactivity disorder (ADHD) on academic outcomes in children. J Consult Clin Psychol 2004; 72: 757-66.

Holmes J, Gathercole SE, Place M, Alloway TP, Elliott JE, Hilton KA. The diagnostic utility of executive function assessments in the identification of ADHD in children. Child and Adolescent Mental Health 2010; 15: 37-43.

Wodka EL, Mostofsky SH, Prahme C, Larson JC, Loftis, C, Denckla MB, et al. Process examination of executive function in ADHD: sex and subtype effects. The Clinical Neuropsychologist 2007; 22: 826-841.

Diamond A. Executive functions. Annu Rev Psychol 2013; 64: 135-68.

Strauss E, Elisabeth MSS, Otfriep S. Executive Functions.In A compendium of neuropsycho¬logical test: administration, norms, and commentary. 3rded. Oxford university press; 2006.

Delis DC, Kaplan E, Kramer JH. Delis Kaplan D-KEFS executive function system examiner’s manual. US. The Psychological Corporation Press; 2001

Nakawiro D, Chansirikanjana S, Srisuwan P, Aebthaisong O, Sudsakon P, Vittayajuksu J, et al. Group-based training of executive function, attention, memory and visuospatialfunction (Team-V) in patients with mild neurocognitive disorder. Journal of the Psychiatric Association of Thailand 2017; 62: 337-48

Wodka EL, Loftis C, Mostofsky SH, Prahme C, Larson JC, Denckla MB, et al. Prediction of ADHD I boys and girls using the D-KEFS. Arch Clin Neuropsychol 2008; 23: 283-93.

Anderson P. Assessment and development of executive function (EF) during childhood. Child Neuropsychol 2002; 8: 71-82.

Goldstein S, Naglieri J A. editors. Handbook of executive functioning. New York: Springer Science Press; 2014