ผลของการใช้รูปแบบการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพต่อความรอบรู้ด้านสุขภาพ พฤติกรรมสุขภาพและค่าน้ำตาลในเลือดหลังอดอาหารของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ อำเภอหนองม่วง จังหวัดลพบุรี

บทคัดย่อ

ผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ จะมีสุขภาพที่เสี่ยงต่อการเจ็บป่วยเพิ่มมากขึ้นจาก โรคแทรกซ้อนและก่อให้เกิดการเสียชีวิต ซึ่งในรูปแบบการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมนั้นยังเป็นรูปแบบที่เป็นเชิงทฤษฎี เน้นการปฏิบัติตนตามหลัก อาหาร อารมณ์ ออกกำลังกาย เท่านั้น ไม่มีการดูแลสุขภาพที่หลากหลายและ กิจกรรมการติดตามการปฏิบัติตนของผู้ป่วย ทำให้ผู้ป่วยขาดความตระหนัก ไม่ให้ความสำคัญ จึงทำให้ผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ส่วนใหญ่ไม่สามารถควบคุมระดับน้ำตาลได้ โดยผู้วิจัยได้พัฒนาและใช้รูปแบบการพัฒนารูปแบบการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ จังหวัดลพบุรี ในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ โดยมี วัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาผลของการใช้รูปแบบการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้ จังหวัดลพบุรี เปรียบเทียบก่อนและหลังทดลองภายในกลุ่มทดลอง และกลุ่มควบคุมและระหว่างกลุ่มทดลอง และกลุ่มควบคุม วิธีการศึกษา วิจัยเชิงทดลองแบบสุ่มและมีกลุ่มควบคุม (Randomized Controlled Trial; RCT) ทำการวัดก่อน หลัง การทดลอง (Pretest-Posttest Control Group Design) กลุ่มตัวอย่าง คือ กลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม จำนวนกลุ่มละ 30 คน โดยเครื่องมือที่ใช้วัดและประเมินผล คือแบบสอบถาม
ใช้สถิติ Paired t-test เปรียบเทียบความแตกต่างคะแนนเฉลี่ยก่อนและหลังการทดลองภายในกลุ่มทดลอง และกลุ่มควบคุมและ สถิติ Independent t-test ก่อนและหลังการทดลองระหว่างกลุ่มทดลอง และกลุ่มควบคุม ผลการศึกษาพบว่า หลังการทดลอง
กลุ่มทดลองมีคะแนนเฉลี่ยความรอบรู้ด้านสุขภาพเพิ่มขึ้น มีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ คะแนนเฉลี่ยพฤติกรรมในการดูแลสุขภาพดีขึ้น มีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ค่าน้ำตาลในเลือดที่ลดลง ความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญ
ทางสถิติ เปรียบเทียบระหว่างกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม พบว่า กลุ่มทดลองมีความรอบรู้ด้านสุขภาพมากกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ กลุ่มทดลองมีพฤติกรรมในการดูแลสุขภาพมากกว่ากลุ่มควบคุม มีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ และ กลุ่มทดลองมีค่าน้ำตาลในเลือดเฉลี่ยน้อยกว่ากลุ่มควบคุม มีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ การนำไปใช้โดยนำรูปแบบการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลไม่ได้มาจัดกิจกรรมส่งเสริมสุขภาพ โดยมีบุคลากรสาธารณสุขเป็นผู้คอยกระตุ้นให้เกิดการดำเนินงานขับเคลื่อนจากภายในของผู้ป่วยเอง รณรงค์ให้ประชาชนตระหนักถึงการดูแลสุขภาพและให้ความรอบรู้ด้านสุขภาพเพื่อให้ประชาชนมีความสามารถในการจัดการดูแลสุขภาพตนเองได้อย่างถูกต้อง