การพัฒนารูปแบบ การพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชนระดับเขตด้านการป้องกันการบาดเจ็บและเสียชีวิตจากการจราจรทางถนนในกรุงเทพมหานคร

ผู้แต่ง

  • นิติรัตน์ พูลสวัสดิ์ สถาบันป้องกันควบคุมโรคเขตเมือง
  • ธารทิพย์ เหลืองตรีชัย สถาบันป้องกันควบคุมโรคเขตเมือง
  • ธัญญา รอดสุข สถาบันป้องกันควบคุมโรคเขตเมือง
  • แก้วใจ มาทอง สถาบันป้องกันควบคุมโรคเขตเมือง
  • ณัฐวุฒิ แดงสวัสดิ์ สถาบันป้องกันควบคุมโรคเขตเมือง

คำสำคัญ:

การพัฒนารูปแบบ, คณะกรรมการพัฒนาคุณภาพชีวิตระดับเขต, การบาดเจ็บและเสียชีวิตจากการจราจรทางถนน

บทคัดย่อ

การบาดเจ็บและเสียชีวิตจากการจราจรทางถนนในพื้นที่กรุงเทพมหานคร สูงเป็นอันดับที่ 1 ของประเทศมาโดยตลอด การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างและพัฒนาต้นแบบ การพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชนระดับเขต(พชข.) ด้านการป้องกันการบาดเจ็บจากการจราจรทางถนน ใช้วิธีการวิจัยเชิงปฏิบัติการ ดำเนินการในพื้นที่นำร่อง 6 เขต ในระหว่างตุลาคม 2562 - กันยายน 2563 ผลการศึกษาพบว่า 1) ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ได้ประกาศนโยบาย “มหานครปลอดภัย” เน้นการรวมพลังด้านสารสนเทศ การดึงสหสาขา การระดมพลังจากชุมชน และการเลือกวิธีการแก้ปัญหาความสุดเสี่ยงที่สุดคุ้ม 2) การเสริมพลังและสร้างการมีส่วนร่วมของเครือข่าย และแกนนำชุมชน ให้สามารถจัดการข้อมูล วิเคราะห์ ชี้เป้า และใช้ข้อมูลมาแก้ไขปัญหาเชิงป้องกันในพื้นที่ เกิดกระบวนการบูรณาการในพื้นที่ ประชาชนในพื้นที่เกิดความตระหนักและต้องการแก้ไขปัญหาด้วยตนเอง มีการจัดทำแผนงานโครงการแก้ไขปัญหา โดยใช้แหล่งเงินกองทุนสุขภาพท้องถิ่น กทม. 3) การสร้าง พชข. ต้นแบบ โดยใช้ กลไก พชข.ร่วมกับ ศปถ.เขต และกองทุนสุขภาพท้องถิ่น กรุงเทพมหานคร ผสมผสานกับเครื่องมือ 5 ชิ้น 4) การสำรวจจุดเสี่ยง และแก้ไขจุดเสี่ยง 5) การสอบสวนอุบัติเหตุที่เกิดขึ้นในพื้นที่ จากการประเมินผล พบจำนวนการบาดเจ็บและเสียชีวิตในพื้นที่เป้าหมายลดลง ดังนั้นภาคส่วนที่เกี่ยวข้องควรผลักดันให้นำเงินกองทุนหลักประกันสุขภาพ มาใช้ในการป้องกันและลดอุบัติเหตุทางถนน และมีการพัฒนาระบบข้อมูลอุบัติเหตุทางถนนระดับเขต โดยนำข้อมูลที่มีอยู่ ร่วมกับข้อมูลจากมูลนิธิ และตำรวจในพื้นที่ เพื่อชี้เป้าจุดเสี่ยง และปัจจัยเสี่ยง นำไปสู่การวางแผนและป้องกันอุบัติเหตุอย่างมีประสิทธิภาพและบูรณาการ

เอกสารอ้างอิง

สำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร สำนักแผนความปลอดภัย กระทรวงคมนาคม. รายงานการวิเคราะห์อุบัติเหตุทางถนนของกระทรวงคมนาคม พ.ศ. 2562. [อินเตอร์เน็ต]. 2563 [เข้าถึงเมื่อ 11 ธันวาคม 2564]. เข้าถึงได้จาก http://bit.ly/2kbvTty. pdf.

กรมทางหลวง กระทรวงคมนาคม. โครงการศึกษามูลค่าอุบัติเหตุในประเทศไทย. [อินเตอร์เน็ต]. 2551. [เข้าถึงเมื่อ 11 ธันวาคม 2564]. เข้าถึงได้จาก http://www.doh.go.th/content/page/page/8106.

กัญทิยา ประดับบุญ และคณะ. การวิเคราะห์ต้นทุนทางเศรษฐศาสตร์ของการเกิดอุบัติเหตุทางถนน ในกลุ่มผู้ประกันตนในระบบประกันสังคม. [อินเตอร์เน็ต]. 2557 [เข้าถึงเมื่อ 11 ธันวาคม 2564]. เข้าถึงได้จาก http://trsl.thairoads.org/FileUpLoad/1662/170806001662.pdf.

บริษัท กลางคุ้มครองผู้ประสบภัยจากรถ จำกัด. Thai RSC ศูนย์ข้อมูลอุบัติเหตุ เพื่อเสริมสร้างวัฒนธรรมความปลอดภัยทางถนน. [อินเตอร์เน็ต]. 2560 [เข้าถึงเมื่อ 11 ธันวาคม 2564]. เข้าถึงได้จาก https://www.thairsc.com/

สำนักยุทธศาสตร์และประเมินผล กรุงเทพมหานคร. แผนพัฒนากรุงเทพมหานคร ระยะ 20 ปี ระยะที่ 2 (พ.ศ. 2561 - 2565). [อินเตอร์เน็ต]. 2564 [เข้าถึงเมื่อ 11 ธันวาคม 2564]. เข้าถึงได้จาก https://officialadmin.bangkok.go.th/upload/file_IsTjdEbawv_104120.pdf.

ราชกิจจานุเบกษา. ระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการพัฒนาคุณภาพชีวิตระดับพื้นที่ พ.ศ. 2561.

[อินเตอร์เน็ต]. 2561 [เข้าถึงเมื่อ 11 ธันวาคม 2564]. เข้าถึงได้จาก http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2561/E/054/1.PDF.

สุรชัย ธรรมทวีธิกุล, ญาณพินิจ วชิรสุรงค์. แนววิธีการพยากรณ์พฤติกรรมของมนุษย์“พลวัตรกลุ่ม” (Group Dynamics) ของ Kurt Lewin แห่ง M.I.T.วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยธนบุรี [อินเตอร์เน็ต]. 2559 [เข้าถึงเมื่อ 3 มิถุนายน 2564];10(23):112-118. เข้าถึงได้จาก:http://www.thonburiu.ac.th/journal/Document/10-23/Journal10_23_10.pdf

ณัฐพงศ์ บุญตอบ. การแก้ไขและปรับปรุงจุดเสี่ยง/จุดอันตราย [อินเตอร์เน็ต]. 2559 [เข้าถึงเมื่อ 1 มิถุนายน 2564].เข้าถึงได้จาก: https://k4ds.psu.ac.th/rsis/download/files/thaiROADS.pdf

สำนักระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค. เกณฑ์การสอบสวนสาเหตุการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุทางถนน สำหรับแนวทางการพิจารณาลงพื้นที่ดำเนินการ [อินเตอร์เน็ต]. 2559 [เข้าถึงเมื่อ 1 มิถุนายน 2564]. เข้าถึงได้จาก: http://odpc7.ddc.moph.go.th/accident/60/media/form_progress_ny_eoc.pdf

วิวัฒน์ ศีตมโนชญ์ และ สุรางค์ศรี ศีตมโนชญ์. พลังเครือข่าย พลังความรู้ สู่ความปลอดภัย ด้วย 5 ส. 5 ช. [อินเตอร์เน็ต]. 2559 [เข้าถึงเมื่อ 1 มิถุนายน 2565]. เข้าถึงได้จาก https://rswgsthai.com/file/download/โครงร่างหนังสือ%205%20ส%205%20ช.pdf.

สุรางค์ศรี ศีตมโนชญ์ และคณะ. การพัฒนารูปแบบการแก้ไขปัญหาการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุจราจรอย่างมีส่วนร่วม โดยอาศัยทรัพยากรและศักยภาพในพื้นที่ วงรอบที่ 3 จังหวัดภูเก็ต. [อินเตอร์เน็ต]. 2555. [เข้าถึงเมื่อ 1 มิถุนายน 2565]. เข้าถึงได้จาก https://www.roadsafetythai.org/edoc/doc_20181124121249.pdf.

สุรางค์ศรี ศีตมโนชญ์. การพัฒนาความมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายในการบริหารจัดการแก้ไขปัญหาเมาแล้วขับ จังหวัดภูเก็ต. [อินเตอร์เน็ต]. 2560 [เข้าถึงเมื่อ 1 มิถุนายน 2565]. เข้าถึงได้จาก https://www.roadsafetythai.org/edoc/doc_20181124121249.pdf.

ศรินทร สนธิศิริกฤตย์ และคณะ. กระบวนการพัฒนามาตรฐานความปลอดภัย เพื่อส่งเสริมนโยบายการควบคุมและป้องกันการเกิดอุบัติเหตุจากการจราจรทางถนน : กรณีศึกษา องค์การบริหารส่วนตำบลบึงบา อำเภอหนองเสือ จังหวัดปทุมธานี. 2560. (อัดสำเนา).

ภูดิท เตชาติวัฒน์ และคณะ. การสังเคราะห์ข้อเสนอเชิงนโยบาย เพื่อพัฒนาคณะกรรมการพัฒนาคุณภาพชีวิตระดับอำเภอ Policy Options for Strengthening District Committee on Improving Quality of Life (District Health Board). [อินเตอร์เน็ต]. 2563 [เข้าถึงเมื่อ 1 มิถุนายน 2565]. เข้าถึงได้จาก https://kb.hsri.or.th/dspace/password-login.

วัชรพงษ์ เรือนคำ, ณรงค์ศักดิ์ หนูสอน. อุบัติเหตุรถจักรยานยนต์ในประเทศไทย : มุมมองทางวิทยาการระบาด. วารสาร มฉก. วิชาการ 2562;23:146-60.

ดรุณี ศรีมณีรัตน์. แนวทางการพัฒนานโยบายเพื่อลดอุบัติเหตุการจราจรทางบกในกรุงเทพมหานคร : เขตสายไหม. [อินเตอร์เน็ต]. 2558 [เข้าถึงเมื่อ 1 มิถุนายน 2565]. เข้าถึงได้จาก http://ethesisarchive.library.tu.ac.th/thesis/2015/TU_2015_5703011121_3740_3517.pdf.

ศิริธงชัย ชูนาคา. การศึกษาความปลอดภัยทางถนนในเขตชุมชนเมือง : กรณีศึกษาบ้านคลองแงะ อำเภอสะเดา จังหวัดสงขลา. [อินเตอร์เน็ต]. 2559 [เข้าถึงเมื่อ 1 มิถุนายน 2565]. เข้าถึงได้จาก https://kb.psu.ac.th/psukb/handle/2016/11485.

ภูวดล พลศรีประดิษฐ์, มะลิ โพธิพิมพ์. การจัดการจุดเสี่ยงการเกิดอุบัติเหตุทางถนนชุมชนเขตเมือง :กรณีศึกษาชุมชนโคราชคฤหาสน์ทอง ตำบลในเมือง อำเภอเมืองนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา. วารสารวิจัยและพัฒนาด้านสุขภาพ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา [อินเตอร์เน็ต]. 2561 [เข้าถึง เมื่อ 1 มิถุนายน 2565]. เข้าถึงได้จาก http://www.korathealth.com/journalkorat/journal/viewer.php?id=67.

Belin MÅ. The Swedish approach to road safety: 'The Accident is not the major problem' Sweden's top traffic safety strategist visits New York to share lessons from the original "Vision zero." [อินเตอร์เน็ต]. 2014 [เข้าถึงเมื่อ 1 มิถุนายน 2565]. เข้าถึงได้จาก

http://www.citylab.com/transportation/2014/11/the-swedish-approach-to-road-safety-the-accident-is-not-the-major-problem/382995/

สุปรีดา อดุลยานนท์. แก้จุดเสี่ยง...เปลี่ยนไทยให้ปลอดภัยจากอุบัติเหตุ. [อินเตอร์เน็ต]. 2562 [เข้า ถึงเมื่อ 1 มิถุนายน 2565]. เข้าถึงได้จาก https://www.thaihealth.or.th/Content/48283-แก้จุดเสี่ยง...เปลี่ยนไทยให้ปลอดภัยจากอุบัติเหตุ.html.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

16-04-2023

รูปแบบการอ้างอิง

1.
พูลสวัสดิ์ น, เหลืองตรีชัย ธ, รอดสุข ธ, มาทอง แ, แดงสวัสดิ์ ณ. การพัฒนารูปแบบ การพัฒนาคุณภาพชีวิตของประชาชนระดับเขตด้านการป้องกันการบาดเจ็บและเสียชีวิตจากการจราจรทางถนนในกรุงเทพมหานคร. JDPC3 [อินเทอร์เน็ต]. 16 เมษายน 2023 [อ้างถึง 23 กุมภาพันธ์ 2026];17(1):66-78. available at: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/JDPC3/article/view/258943

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ