การศึกษาเปรียบเทียบความรู้ ความเข้าใจ และความร่วมมือในการใช้ยาของผู้ดูแลการใช้ยาเมทิลเฟนิเดตในเด็กสมาธิสั้น ก่อนและหลังการให้ความรู้ และความแตกต่างตามปัจจัยส่วนบุคคลของผู้ดูแล

บทคัดย่อ

การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความรู้ ความเข้าใจ และความร่วมมือในการใช้ยาของผู้ดูแลในการให้ยาเมทิลเฟนิเดต แก่เด็ก ก่อนและหลังการให้ความรู้และศึกษาความแตกต่างตามปัจจัยส่วนบุคคลของผู้ดูแล วิธีดำเนินการวิจัย: งานวิจัยนี้เป็นงานวิจัยกึ่งทดลองเปรียบเทียบก่อนหลัง (One-Group Pretest-Posttest Design) กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้ดูแลเด็กที่ได้รับยาเมทิลเฟนิเดต จำนวน 50 คน ของโรงพยาบาลแม่จัน อำเภอแม่จัน จังหวัดเชียงราย การดำเนินการวิจัยเริ่มต้นด้วยการ เก็บรวบรวมข้อมูลก่อนการให้ความรู้ (Pretest) โดยใช้แบบสอบถาม หลังจากนั้นจึงดำเนินการ ให้ความรู้ เกี่ยวกับการใช้ยาเมทิลเฟนิเดตแก่กลุ่มตัวอย่าง และปิดท้ายด้วยการเก็บรวบรวมข้อมูลซ้ำหลังการให้ความรู้ (Posttest) การเก็บข้อมูลทั้งหมดดำเนินการในช่วงเดือนมิถุนายนถึงกรกฎาคม พ.ศ. 2568 การวิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ มัธยฐาน และพิสัยระหว่างควอร์ไทล์ ใช้สถิติ Shapiro–Wilk Test เพื่อตรวจสอบการแจกแจงปกติของข้อมูล และเปรียบเทียบความแตกต่างระหว่างกลุ่มด้วย Wilcoxon signed-rank test, Mann-Whitney U test หรือ Kruskal-Wallis H-test ตามความเหมาะสมของข้อมูล ผลการวิจัย: พบว่า ค่ามัธยฐานของตัวแปรทั้งสามด้าน เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.001) โดยความรู้ของผู้ดูแลเพิ่มขึ้นจาก 3.00 เป็น 4.00 คะแนน (จากคะแนนเต็ม 5 คะแนน) ความเข้าใจเพิ่มขึ้นจาก 1.00 เป็น 5.00 คะแนน (จากคะแนนเต็ม 5 คะแนน) และความร่วมมือเพิ่มขึ้นจาก 5.50 เป็น 7.00 คะแนน (จากคะแนนเต็ม 8 คะแนน) นอกจากนี้ การวิเคราะห์ความแตกต่างตามปัจจัยส่วนบุคคลพบว่า ความรู้หลังการให้ความรู้มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญในระดับการศึกษาต่าง ๆ (p = 0.027) โดยเฉพาะ ผู้ดูแลระดับอุดมศึกษามีความรู้สูงขึ้น อีกทั้งยังพบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญในความเข้าใจก่อนการให้ความรู้ตามระดับการศึกษา (p = 0.015) ยิ่งไปกว่านั้น การศึกษาระดับประถมศึกษามีความเข้าใจหลังการให้ความรู้ที่สูงขึ้น ในทำนองเดียวกัน กลุ่มอาชีพแสดงให้เห็นความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญในความเข้าใจหลังการให้ความรู้ (p = 0.042) โดยกลุ่มรับจ้างทั่วไปมีความเข้าใจที่สูงขึ้น และยังพบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญในด้านความร่วมมือในการใช้ยาก่อนการให้ความรู้โดยพิจารณาปัจจัยด้านเพศ (p = 0.027) โดยผู้ดูแลเพศชายให้ความร่วมมือมากขึ้น สรุปผลการวิจัย: การให้ความรู้แก่ผู้ดูแลสามารถส่งเสริมความรู้ ความเข้าใจ และความร่วมมือในการใช้ยาเมทิลเฟนิเดตได้อย่างมีประสิทธิภาพ