พฤติกรรมสุขภาพของผู้สูงอายุที่เป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ณ คลินิกหมอครอบครัวแห่งหนึ่งในเขตสุขภาพที่ 5
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
โครงสร้างประชากรทั่วโลกเข้าสู่สังคมสูงวัย ผู้ป่วยสูงอายุมีลักษณะทางเวชกรรมแตกต่างจากผู้ป่วยที่อายุน้อยกว่าและควรได้รับการดูแลรักษาที่แตกต่างออกไป โรคเบาหวานชนิดที่ 2 พบได้บ่อยในผู้สูงอายุและพฤติกรรมส่งผลต่อภาวะสุขภาพของผู้ป่วยอย่างชัดเจน การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสำรวจพฤติกรรมสุขภาพของผู้สูงอายุที่เป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ณ คลินิกหมอครอบครัวแห่งหนึ่งในเขตสุขภาพที่ 5 วิธีดำเนินการวิจัย: เก็บข้อมูลจากประชากรเป้าหมายระหว่างวันที่ 9 มีนาคม – 11 เมษายน พ.ศ. 2561 โดยวิธีการสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง โดยแบ่งเป็น 5 ด้าน ได้แก่ การใช้ยาและสมุนไพร การรับประทานอาหาร กิจกรรมทางกาย การดูแลเท้า รวมถึงการสูบบุหรี่และเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ผลการศึกษา: ผู้เข้าร่วมการวิจัยจำนวน 110 คน มีค่ามัธยฐาน (พิสัยควอไทล์) ของอายุเท่ากับ 68 (7) ปี ระยะเวลาในการเป็นโรคเบาหวานเท่ากับ 10 (15) ปี ส่วนใหญ่ (ร้อยละ 64.5) ได้รับยาร่วมกันหลายขนาน ร้อยละ 32.7 ของผู้ป่วยใช้ยาไม่ตรงคำสั่งแพทย์ มีผู้ที่ใช้ยาจากแหล่งอื่นและผู้ที่ใช้สมุนไพรโดยไม่แจ้งข้อมูลให้บุคลากรที่คลินิกหมอครอบครัวทราบร้อยละ 9.1 และ 15.5 ตามลำดับ เครื่องดื่มที่นิยมมากที่สุดได้แก่ นมถั่วเหลืองและนมวัว รองลงมาคือชาและกาแฟ ผู้สูงอายุส่วนใหญ่ออกกำลังกาย (ร้อยละ 63.6) แต่มีบางรายออกกำลังกายด้วยวิธีที่มีความเสี่ยงสูงต่อการพลัดตกหกล้มหรือการบาดเจ็บของกระดูกและกล้ามเนื้อโดยตรง นอกจากนี้พบว่ามีผู้ที่แช่เท้าด้วยน้ำอุ่นหรือนำอุปกรณ์ให้ความร้อนวางที่เท้าโดยวิธีที่ไม่ถูกต้องร้อยละ 24.5 มีผู้สูบบุหรี่ทั้งหมดร้อยละ 10.0 และระบุว่าสนใจเลิกบุหรี่ร้อยละ 4.5 ส่วนผู้ที่ดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์มีร้อยละ 4 ซึ่งทุกรายไม่ประสงค์ที่จะเลิกดื่ม สรุปผลการศึกษา: การดูแลผู้ป่วยสูงอายุแบบองค์รวมโดยสหสาขาวิชาชีพ มุ่งเน้นการสร้างความไว้วางใจต่อบุคลากรทางการแพทย์ การหาสาเหตุของพฤติกรรมสุขภาพที่ไม่เหมาะสม การให้ความรู้ การให้ผู้ป่วยและผู้ดูแลมีส่วนร่วมในการวางแผนการรักษาเป็นรายบุคคล การประสานรายการยา รวมถึงระบบการบันทึกข้อมูลทางการแพทย์ของผู้ป่วยที่มีข้อมูลครบถ้วนและสามารถนำติดตัวได้สะดวก น่าจะเป็นแนวทางที่เพิ่มความร่วมมือในปรับพฤติกรรมสุขภาพที่บ้าน พร้อมกับลดปัญหาสุขภาพให้แก่ผู้สูงอายุได้
Article Details
กรณีที่ใช้บางส่วนจากผลงานของผู้อื่น ผู้นิพนธ์ต้อง ยืนยันว่าได้รับการอนุญาต (permission) ให้ใช้ผลงานบางส่วนจากผู้นิพนธ์ต้นฉบับ (Original author) เรียบร้อยแล้ว และต้องแนบเอกสารหลักฐาน ว่าได้รับการอนุญาต (permission) ประกอบมาด้วย
เอกสารอ้างอิง
Aekplakorn W, editor. Thai National Health Examination Survey, NHES V. Nonthabri: Healthy system research institute, 2014. (in Thai)
American Diabetes Association. Standards of medical care in diabetes 2017. Diabetes Care 2017;40 (Suppl. 1):S99–S104.
Boonchayaanant P, Vorasettakarnkij Y, editors. Guideline for overweight and obesity. Bangkok: Network of Fatless Belly Thais. The Royal College of Physician of Thailand; 2015. (in Thai)
Bureau of Elderly Health. Training guideline for care givers of elderly, 420 hours curriculum; 2014; Bangkok: WVO Officer of Printing Mill, the War Veterans Organization of Thailand under Royal Patronage of His Majesty the King. (in Thai)
Chaichanawirote U, Vithayachockitikhun N. Medication use behaviors among the older thai adults. Sponsored by Health System Research Institute. 2014 Oct [cited 2018 Sep 08] (in Thai); Available from: URL: http://kb.hsri.or.th/dspace/handle/11228/4305
Chessman KH, Kumpf V. Assessment of nutrition status and nutrition requirements. In: Dipiro JT, editors: Pharmacotherapy: a pathophysiologic approach 10th eds. New York: McGraw-Hill Education; 2017; p.2323-44.
Diabetes Association of Thailand. Clinical practice guideline for diabetes 2017. Bangkok: Collaboration between Diabetes Association of Thailand, The Endocrine Society of Thailand, Department of medical Service, National Health Security Office. (in Thai)
Food and Drug Administration. National List of Essential Medicines 2018. [cited 2018 Sep 08] (in Thai); Available from: URL: http://www.fda.moph.go.th/sites/drug/Shared%20Documents/New/nlem2561.PDF
Foundation of Thai Gerontology Research and Development Institute. Ages society: definition, situation and management. 2017 Apr 28 [cited 2017 Sep 5] (in Thai); Available from: URL: http://thaitgri.org/?p=37900
Foundation of Thai Gerontology Research and Development Institute. Situation of Thai elderly 2016. 2018 Jan [cited 2018 Sep 5] (in Thai); Available from: URL: http://thaitgri.org/?p=38427
Health Administration Division. Guidelines of primary care cluster for service units. Bangkok: The Agricultural Co-operative Federation of Thailand; 2016. (in Thai)
Institute of Medical Research and Technology Assessment. Exercise in patients with diabetes and hypertension; 2012; Bangkok: WVO Officer of Printing Mill, the War Veterans Organization of Thailand under Royal Patronage of His Majesty the King. (in Thai)
Kidney Disease Improving Global Outcome. KDIGO 2012 Clinical practice guideline for the evaluation and management of chronic kidney disease. Jan 2013 [cited 2017 Nov 25]; Available from: URL: http://www.kdigo.org/clinical_practice_guidelines/pdf/CKD/KDIGO_2012_CKD_GL.pdf
Muangpaisan W, editors. Gerontology and geriatrics for primary care practice. Bangkok: Thai Society of Gerontology and Geriatric Medicine; 2017. (in Thai)
Nechba RB, Kadiri MEM, Bennani-Ziatni M, Zeggwagh AA, Mesfioui A. Difficulty in managing polypharmacy in the elderly: case report and review of the literature. J Clin Gerontol Geriatr. 2015;6(1): 30-33.
Nephrology Society of Thailand. Clinical practice recommendation for the evaluation and management of chronic kidney disease in adults 2015. [cited 2017 Nov 25] (in Thai); Available from: URL: http://www.nephrothai.org/images/10-11-2016/Final_คมอ_CKD_2015.pdf
Prasertsuk S, Kanjanarach T. Proposed Role and Responsibilities of Pharmacists in Patient Care at Primary Care Level. IJPS 2017; 13 (Supplement): 698-704.
Prince of Songkla University. Herb for primary health care. Bangkok: Cho. Chareon printing; 2008. (in Thai)
Puttarak P, Thong-im J, Pradit Ngamsiripol, editors. Use of herbal products based on evidence based medicine. Bangkok: The Association of Hospital Pharmacy (Thailand); 2015. (in Thai)
Robert CW. Body mass index as an indicator of obesity. Asia Pacific J Clin Nutr. 2002;11(Suppl): S681–4
Ruangphaisan M, Chanthapasa K. Reasons for medication non-adherence from the perspective of type 2 diabetic patients: a case study of Warit-Chaphum Hospital, Sakon Nakorn. Thai J Pharm Prac. 2020;12(2):482-92.
Schueren MB, Soeters PB, Reijen PLM, Allison SP, Kondrup J. Diagnosis of malnutrition – screening and assessment. In: Sobotka L, editors: Basics in clinical nutrition 4th eds. Czech Republic; Galén; 2011; p.21-31.
Smoking free pharmacy network. A brief Guide for Tobacco Control [Online]. 2018 Apr [cite 2018 May 25]; Available from: http://quitsmokingnow.in.th/a-brief-guide-for-tobacco-control/a-brief-guide-for-tobacco-control-2/
Suksri H, Sriring P, Kanjanarach T. Medication related problems of patients at home, communities in Muang, Khon Kaen. Proceeding of Khon Kaen University Academic Conference, 2011 Jan 27-29; Khon Kaen.
Temsiririrkkul R, Amnuoypol S. Herbal medicine: household Remedies. Bangkok: Faculty of Pharmacy, Mahidol University; 2013. (in Thai)
Wongboonnak A, Wogtrakul P, Mahamongkol H, Neimkhum W. The survey of medicine, food supplement and herbal products used problems among elderly a case study at the community of tumbon Srisa Chorakhe Noi, Samut Prakan province. HCU Journal of Health Science. 2016;20(39):97-108.
World Health Organization. Obesity and overweight [Online]. 2017 Oct [cited 2018 Jan 5]; Available from: http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs311/en/
