ผลของโปรแกรมการให้คำปรึกษาสำหรับผู้ติดเชื้อเอชไอวีในการชวนคู่เข้ารับบริการปรึกษาสุขภาพ โรงพยาบาลจอมทอง

บทคัดย่อ

        การวิจัยกึ่งทดลองแบบกลุ่มเดียววัดก่อนและหลังการทดลองครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับความรู้เกี่ยวกับโรคเอดส์และระดับทัศนคติในการเปิดเผยผลเลือดตนเองให้กับคู่นอนของผู้ติดเชื้อเอชไอวี 2) เปรียบเทียบความรู้เกี่ยวกับโรคเอดส์และทัศนคติในการเปิดเผยผลเลือดตนเองให้กับคู่นอนก่อนและหลังได้รับโปรแกรมการให้คำปรึกษาสำหรับผู้ติดเชื้อเอชไอวีในการชวนคู่เข้ารับบริการปรึกษาสุขภาพ และ 3) เพื่อศึกษาพฤติกรรมการชวนคู่ของผู้ติดเชื้อเอชไอวีเพื่อเข้ารับบริการ ตัวอย่าง คือ ผู้ติดเชื้อเอชไอวีที่มารับบริการรักษาด้วยยาต้านไวรัส ณ คลินิกยาต้านไวรัส โรงพยาบาลจอมทอง จังหวัดเชียงใหม่ ในช่วงเดือนพฤษภาคม–ตุลาคม พ.ศ. 2567 ที่ยังไม่เปิดเผยสถานะการติดเชื้อเอชไอวีต่อคู่นอน และคู่นอนยังไม่เคยเข้ารับบริการปรึกษาสุขภาพ จำนวน 33 คน ได้มาโดยวิธีการสุ่มอย่างง่าย เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยมี 2 ส่วน ได้แก่ ส่วนที่ 1 โปรแกรมการให้คำปรึกษาสำหรับผู้ติดเชื้อเอชไอวีในการชวนคู่เข้ารับบริการปรึกษาสุขภาพ ซึ่งพัฒนาตามแนวทางของกรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข ประกอบด้วย 10 ขั้นตอน ดำเนินกิจกรรม 4 ครั้ง ในระยะเวลา 6 สัปดาห์ และส่วนที่ 2 แบบสอบถามที่ประกอบด้วย แบบวัดความรู้เกี่ยวกับโรคเอดส์ แบบประเมินทัศนคติในการเปิดเผยผลเลือดตนเองให้กับคู่นอน และแบบประเมินพฤติกรรมการชวนคู่ของผู้ติดเชื้อเอชไอวีเพื่อเข้ารับบริการ มีค่าความเที่ยงทั้งฉบับเท่ากับ .85 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและสถิติ Paired sample t-test
        ผลการวิจัยพบว่า หลังได้รับโปแกรมการให้คำปรึกษา 1) ผู้ติดเชื้อเอชไอวีมีคะแนนเฉลี่ยความรู้เกี่ยวกับโรคเอดส์อยู่ในระดับมาก (ร้อยละ 78.18) โดยข้อที่มีความรู้ถูกต้องสูงสุด คือ โรคเอดส์เกิดจากเชื้อไวรัสเอชไอวี (ร้อยละ 84.80) และทัศนคติในการเปิดเผยผลเลือดตนเองให้กับคู่นอนอยู่ในระดับปานกลาง (M = 1.63, SD = .75) 2) หลังได้รับโปรแกรมการให้คำปรึกษา ผู้ติดเชื้อเอชไอวีมีคะแนนเฉลี่ยความรู้เกี่ยวกับโรคเอดส์และทัศนคติในการเปิดเผยผลเลือดตนเองให้กับคู่นอนเพิ่มขึ้นกว่าก่อนได้รับโปรแกรมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (t = -7.239 และ t = -3.104 ตามลำดับ; p < .05) 3) พฤติกรรมการชวนคู่ของผู้ติดเชื้อเอชไอวีเพื่อเข้ารับบริการหลังได้รับโปรแกรมอยู่ในระดับมาก (M = 2.30, SD = .71) โดยการรับรู้ประโยชน์ของการรักษามีค่าเฉลี่ยสูงสุด (M = 2.58) และการรับรู้อุปสรรคของการรักษามีค่าเฉลี่ยต่ำสุด (M = 1.67)
        ดังนั้น โปรแกรมการให้คำปรึกษาสำหรับผู้ติดเชื้อเอชไอวีในการชวนคู่เข้ารับบริการปรึกษาสุขภาพ มีประสิทธิผลในการเพิ่มความรู้ ส่งเสริมทัศนคติที่ดีต่อการเปิดเผยผลเลือด และสนับสนุนพฤติกรรมการชวนคู่เข้ารับบริการ จึงควรนำไปบูรณาการใช้ในคลินิกยาต้านไวรัสและขยายผลไปยังหน่วยบริการสุขภาพอื่น เพื่อลดการแพร่ระบาดของเอชไอวีในระดับชุมชน