การศึกษานำร่องแชทบอทจำลองบทบาทเพื่อส่งเสริมความรู้การซักประวัติผู้ป่วยในนักศึกษาพยาบาล

บทคัดย่อ

การซักประวัติผู้ป่วยเป็นทักษะพื้นฐานที่สำคัญของนักศึกษาพยาบาล โดยเฉพาะในช่วงปีแรกของการเรียน อย่างไรก็ตาม โอกาสในการฝึกปฏิบัติจริงมักมีจำกัด ด้วยข้อจำกัดด้านเวลา แหล่งเรียนรู้ และความปลอดภัยของผู้ป่วย แม้ว่าการใช้แชทบอทที่ขับเคลื่อนด้วยปัญญาประดิษฐ์จะได้รับความสนใจในแวดวงการศึกษาทางการแพทย์ทั่วโลก แต่การประยุกต์ใช้อย่างเป็นระบบเพื่อพัฒนาทักษะการซักประวัติ ในบริบทของนักศึกษาพยาบาลไทยยังมีอยู่อย่างจำกัด การวิจัยนี้ประเมินความเป็นไปได้ของแชทบอทจำลองบทบาทที่พัฒนาด้วยแพลตฟอร์ม ChatGPT เพื่อเสริมสร้างความรู้การซักประวัติในนักศึกษาพยาบาลชั้นปีที่ 1 วิทยาลัยพยาบาลแห่งหนึ่งในกรุงเทพมหานคร ประเทศไทย นักศึกษาอาสาสมัคร 30 คน ฝึกโต้ตอบกับแชทบอทใน 3 สถานการณ์ทางคลินิก ได้แก่ ไส้ติ่งอักเสบ โรคไตวายเรื้อรัง และกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลันชนิด ST ไม่ยกตัว (NSTEMI) อย่างน้อย 1 ครั้งต่อสถานการณ์ ภายในระยะเวลา 1 สัปดาห์ การวิจัยใช้รูปแบบก่อน-หลังการทดลอง โดยวัดการเปลี่ยนแปลงความรู้ด้วยแบบทดสอบก่อนและหลังการใช้แชทบอท พร้อมแบบสำรวจความพึงพอใจหลังการทดลอง ผลการวิจัยพบว่า คะแนนความรู้หลังการทดลอง (mean = 9.37, SD = 1.25) สูงกว่าคะแนนก่อนการทดลอง (mean = 8.47, SD = 1.31) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p=0.005) โดยมีผลต่างของค่าเฉลี่ยเท่ากับ 0.90 (ความเชื่อมั่นร้อยละ 95 = 0.31-1.49) นักศึกษารายงานการยอมรับในระดับสูงทุกมิติของโมเดลการยอมรับเทคโนโลยี ได้แก่ การรับรู้ประโยชน์ การรับรู้ความง่ายในการใช้ ทัศนคติต่อการใช้งาน ความตั้งใจใช้ และปัจจัยสนับสนุน โดยมีค่าเฉลี่ยอยู่ในช่วง 4.35-4.58 จากคะแนนเต็ม 5 คะแนน แสดงให้เห็นว่าแชทบอทได้รับการยอมรับในฐานะเครื่องมือเสริมการเรียนรู้ที่มีศักยภาพ อย่างไรก็ตาม การศึกษานี้มีข้อจำกัดหลายประการ ได้แก่ กลุ่มตัวอย่างขนาดเล็ก ระยะเวลาการทดลองที่สั้น และการดำเนินการในสถาบันการศึกษาเพียงแห่งเดียว แม้จะมีข้อจำกัดเหล่านี้ ผลการศึกษาก็ได้ให้หลักฐานเบื้องต้นถึงความเป็นไปได้และศักยภาพของการใช้แชทบอท ChatGPT เพื่อพัฒนาความรู้การซักประวัติผู้ป่วยในนักศึกษาพยาบาลไทย งานวิจัยในอนาคตควรขยายการศึกษาในหลายสถาบัน ระยะเวลาที่นานขึ้น และประเมินผลในระยะยาว เพื่อยืนยันผลลัพธ์และประสิทธิผลของการใช้เทคโนโลยีนี้ในบริบทการเรียนการสอนทางการพยาบาลอย่างยั่งยืน