เทคนิคและประสิทธิผลของการระงับปวดหลังการผ่าตัดเต้านมในโรงพยาบาลศรีนครินทร์

บทคัดย่อ

โรคมะเร็งเต้านมมีอุบัติการณ์ของโรคเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ซึ่งแนวทางการรักษาหลักคือการผ่าตัดเต้านม การจัดการความปวดเฉียบพลันหลังผ่าตัดอย่างมีประสิทธิภาพส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของผู้ป่วย การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินประสิทธิภาพของการจัดการความปวดหลังการผ่าตัดเต้านมที่โรงพยาบาลศรีนครินทร์ การศึกษานี้เป็นการศึกษาเชิงพรรณนาแบบย้อนหลัง ที่ได้รวบรวมข้อมูลของผู้ป่วยซึ่งรับการผ่าตัดเต้านมระหว่างวันที่ 1 มกราคม 2563 ถึง 31 ธันวาคม 2565 โดยมีเกณฑ์คัดเลือกผู้ป่วยที่มีอายุมากกว่า 18 ปี มี American Society of Anesthesiologists (ASA) 1-3 ที่มาเข้ารับการผ่าตัดใหญ่ของเต้านม เข้าร่วมศึกษาและเกณฑ์คัดออก ได้แก่ ผู้ป่วยที่เข้ารับการผ่าตัดเต้านมสองข้าง ผ่าตัดสร้างเต้านมใหม่ หรือผู้ที่มีข้อมูลที่ไม่สมบูรณ์ การศึกษานี้เก็บข้อมูลพื้นฐานของผู้ป่วย ประเภทของการผ่าตัด เทคนิคการระงับความรู้สึกและการจัดการความปวดเฉียบพลัน ระดับความปวดหลังผ่าตัด ปริมาณการใช้ยาโอปิออยด์ และภาวะแทรกซ้อนที่เกี่ยวข้องกับยาโอปิออยด์มาวิเคราะห์ ผลการศึกษาพบว่ามีผู้ป่วย 302 คนจาก 523 คนที่เข้าเกณฑ์การศึกษา โดยผู้ป่วยทั้งหมดเป็นเพศหญิง ประเภทการผ่าตัดที่พบมากที่สุด ร้อยละ 53.6 คือ การผ่าตัดเต้านมและต่อมน้ำเหลืองที่รักแร้ออกบางส่วน (modified radical mastectomy) ผู้ป่วยส่วนใหญ่ได้รับการระงับความรู้สึกแบบทั่วไป (general anesthesia; GA) เพียงอย่างเดียวร้อยละ 85.4 ด้านความปวดหลังผ่าตัดพบว่าที่ห้องพักฟื้นหลังการระงับความรู้สึก (post anesthetic care unit; PACU) ผู้ป่วยร้อยละ 51.9 ไม่มีอาการปวดหรือปวดระดับเล็กน้อย โดยพบว่าการได้รับ GA ร่วมกับการระงับความรู้สึกเฉพาะส่วน (regional anesthesia; RA) สามารถลดจำนวนผู้ป่วยที่มีความปวดระดับรุนแรงใน PACU ได้อย่างมีนัยสำคัญ โดยพบว่าผู้ป่วยที่ได้รับ GA เพียงอย่างเดียวมีความปวดระดับรุนแรงร้อยละ 46.9 ในขณะที่ผู้ป่วยที่ได้รับ GA ร่วมกับเทคนิค RA มีความปวดระดับรุนแรงลดลงเหลือร้อยละ 31.8 (p-value=0.036) จากการศึกษานี้ได้ข้อสรุปว่าในโรงพยาบาลศรีนครินทร์ ผู้ป่วยมากกว่าครึ่งหนึ่งที่มารับการผ่าตัดใหญ่ของเต้านมได้รับการระงับปวดหลังผ่าตัดที่มีประสิทธิภาพและการได้รับเทคนิค RA ร่วมกับ GA เพิ่มประสิทธิภาพในการระงับปวดเฉียบพลันหลังผ่าตัดได้