การส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัดช่องท้องในผู้ป่วยเด็ก

ผู้แต่ง

  • ณัฐวิทย์ หาญธัญพงศ์ หน่วยกุมารศัลยกรรม กลุ่มงานศัลยกรรม โรงพยาบาลนครปฐม

คำสำคัญ:

การส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัด, ช่วงผ่าตัด, ผ่าตัดช่องท้อง, ผู้ป่วยเด็ก

บทคัดย่อ

ในระยะเวลา 10 ปีที่ผ่านมานี้ได้มีการพัฒนาแนวทางปฏิบัติการส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัดในผู้ป่วยเด็ก วัตถุประสงค์หลักเพื่อลดการตอบสนองของร่างกายต่อภาวะเครียดจากการผ่าตัด และเมื่อผู้ป่วยผ่าตัดเสร็จให้ร่างกายผู้ป่วยกลับเข้าสู่สรีรวิทยาเดิมระดับก่อนการผ่าตัดให้เร็วที่สุด เพื่อให้อวัยวะต่างๆ กลับมาทำงานตามปกติ การดูแลผู้ป่วยตามแนวทางปฏิบัติการส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัดในผู้ป่วยเด็กนั้น อาศัยความร่วมมือในการดูแลผู้ป่วยโดยสหสาขา ได้แก่ กุมารศัลยแพทย์ กุมารแพทย์ วิสัญญีแพทย์ และพยาบาลผู้ดูแลผู้ป่วยทั้งที่แผนกผู้ป่วยนอกและที่หอผู้ป่วยในช่วงที่ผู้ป่วยมาเข้ารับการผ่าตัด ซึ่งประกอบด้วยการดูแลในระยะก่อนผ่าตัด ให้ความรู้และคำแนะนำแก่ผู้ป่วยและผู้ปกครองเกี่ยวกับการผ่าตัด และการปฏิบัติตัวต่างๆ เพื่อส่งเสริมการฟื้นตัวหลังการผ่าตัด รักษาดูแลภาวะโรคทางกายให้พร้อมต่อการผ่าตัด งดน้ำและอาหารก่อนการผ่าตัดในระยะเวลาที่เหมาะสม เลือกทำการผ่าตัดแบบส่องกล้องแทนการเปิดแผลหน้าท้องในกรณีที่สามารถทำได้ ในระยะที่ทำการผ่าตัด ให้การดูแลในห้องผ่าตัดโดยหลีกเลี่ยงการใส่สายระบายช่องท้องหรือสายให้อาหาร ให้ยาปฏิชีวนะที่เหมาะสมเพื่อป้องกันการติดเชื้อหลังผ่าตัด ให้สารน้ำที่พอดี รักษาอุณหภูมิกายผู้ป่วยให้ปกติ ให้ยาป้องกันอาการคลื่นไส้อาเจียน ให้ยาระงับปวดหลายชนิดร่วมกัน และดูแลผู้ป่วยต่อเนื่องในระยะหลังผ่าตัด ให้ผู้ป่วยมีการเคลื่อนไหวร่างกายหรือเดินโดยเร็ว ให้อาหารทางปากเร็ว นำสายให้อาหารและสายสวนปัสสาวะออกโดยเร็ว หลีกเลี่ยงการให้ยาระงับปวดชนิดอนุพันธุ์ฝิ่นทางหลอดเลือดดำ โดยให้ยาระงับปวดหลายชนิดร่วมกันแทน ซึ่งจะมีประโยชน์ทำให้ผู้ป่วยเด็กในช่วงหลังผ่าตัดมีการเคลื่อนไหวร่างกายได้เร็ว มีการฟื้นตัวทางร่างกายและจิตใจเร็ว ลดภาวะแทรกซ้อนต่างๆ ลดภาระของพ่อ แม่ หรือผู้ปกครองและครอบครัวผู้ให้การดูแล ลดระยะเวลาการนอนโรงพยาบาล ลดการใช้ทรัพยากรในช่วงผ่าตัดและลดค่าใช้จ่ายในการดูแลผู้ป่วย รวมถึงส่งผลลัพธ์ที่ดีของการผ่าตัดในระยะยาว โดยในบทความนี้จะกล่าวเน้นถึงประโยชน์ ความสำคัญ และได้รวบรวมแนวทางการดูแลผู้ป่วยในช่วงผ่าตัด ได้แก่ ระยะก่อนผ่าตัด ระหว่างการผ่าตัด และระยะหลังผ่าตัด เพื่อส่งเสริมการฟื้นตัวที่เร็วหลังการผ่าตัดในผู้ป่วยเด็กที่มาเข้ารับการผ่าตัดช่องท้อง

เอกสารอ้างอิง

Fearon KC, Ljungqvist O, Von Meyenfeldt M, et al. Enhanced recovery after surgery: A consensus review of clinical care for patients undergoing colonic resection. Clin Nutr 2005;24:466-77. doi:10.1016/j.clnu.2005.02.002.

Dean HF, Carter F, Francis NK. Modern perioperative medicine - past, present, and future. Innov Surg Sci 2019;4:123-31. doi:10.1515/iss-2019-0014.

Gustafsson UO, Scott MJ, Hubner M, et al. Guidelines for perioperative care in elective colorectal surgery: Enhanced recovery after surgery (ERAS®) society recommendations: 2018. World J Surg 2019;43:659-95. doi:10.1007/s00268-018-4844-y.

Joliat GR, Kobayashi K, Hasegawa K, et al. Guidelines for perioperative care for liver surgery: Enhanced recovery after surgery (ERAS) society recommendations 2022. World J Surg 2023;47:11-34. doi:10.1007/s00268-022-06732-5.

Wainwright TW, Gill M, McDonald DA, et al. Consensus statement for perioperative care in total hip replacement and total knee replacement surgery: Enhanced Recovery After Surgery (ERAS®) Society recommendations. Acta Orthop 2020;91:3-19. doi:10.1080/17453674.2019.1683790.

Debono B, Wainwright TW, Wang MY, et al. Consensus statement for perioperative care in lumbar spinal fusion: Enhanced Recovery After Surgery (ERAS®) Society recommendations. Spine J 2021;21:729-52. doi:10.1016/j.spinee.2021.01.001.

Su Y, Xu L, Hu J, et al. Meta-Analysis of Enhanced Recovery After Surgery Protocols for the Perioperative Management of Pediatric Colorectal Surgery. J Pediatr Surg 2023;58:1686-93. doi:10.1016/j.jpedsurg.2022.11.017.

Perez MN, Raval MV. Evolution of enhanced recovery for children undergoing elective intestinal surgery. Semin Pediatr Surg 2024;33:151400. doi:10.1016/j.sempedsurg.2024.151400.

Ljungqvist O, Scott M, Fearon KC. Enhanced recovery after surgery: A review. JAMA Surg 2017;152:292-8. doi:10.1001/jamasurg.2016.4952.

Roberts K, Brindle M, McLuckie D. Enhanced recovery after surgery in paediatrics: A review of the literature. BJA Educ 2020;20:235-41. doi:10.1016/j.bjae.2020.03.004.

Arena S, Di Fabrizio D, Impellizzeri P, et al. Enhanced recovery after gastrointestinal surgery (ERAS) in pediatric patients: A systematic review and meta-analysis. J Gastrointest Surg 2021;25:2976-88. doi:10.1007/s11605-021-05053-7.

Hidayah BA, Toh ZA, Cheng LJ, et al. Enhanced recovery after surgery in children undergoing abdominal surgery: Meta-analysis. BJS Open 2023;7:zrac147. doi:10.1093/bjsopen/zrac147.

Jimenez-Arribas P, Nunez Garcia B. ERAS(R) in pediatric surgery: Is it time for a change? Cir Pediatr 2021;34:111-2.

Lau CS, Chamberlain RS. Enhanced recovery after surgery programs improve patient outcomes and recovery: A meta-analysis. World J Surg 2017;41:899-913. doi:10.1007/s00268-016-3807-4.

Uday Bhaskar MNS, Sundararajan L. Feasibility of enhanced recovery after aurgery in pediatric colostomy reversal. J Indian Assoc Pediatr Surg 2023;28:319-24. doi:10.4103/jiaps.jiaps_107_22.

Puett LL, Smith L. Feasibility of enhanced recovery protocols in children. J Pediatr Surg Nurs 2018;7:9-19. doi:10.1097/JPS.0000000000000159.

Di Sarno L, Gatto A, Korn D, et al. Pain management in pediatric age. An update. Acta Biomed 2023;94:e2023174. doi:10.23750/abm.v94i4.14289.

Sansone L, Gentile C, Grasso EA, et al. Pain evaluation and treatment in children: A practical approach. Children (Basel) 2023;10:1212. doi:10.3390/children10071212.

Willis MA, Toews I, Soltau SL, et al. Preoperative combined mechanical and oral antibiotic bowel preparation for preventing complications in elective colorectal surgery. Cochrane Database Syst Rev 2023;2:CD014909. doi:10.1002/14651858.CD014909.

Janssen Lok M, Miyake H, O’Connell JS, et al. The value of mechanical bowel preparation prior to pediatric colorectal surgery: A systematic review and meta-analysis. Pediatr Surg Int 2018;34:1305-20. doi:10.1007/s00383-018-4345-y.

Chen M, Lin J, Miao D, et al. The effect of preoperative mechanical bowel preparation in paediatric bowel surgery on postoperative wound related complications: A meta-analysis. Int Wound J 2024;21:e14884. doi:10.1111/iwj.14884.

Dagorno C, Montalva L, Ali L, et al. Enhancing recovery after minimally invasive surgery in children: A systematic review of the literature and meta-analysis. J Pediatr Surg 2021;56:2157-64. doi:10.1016/j.jpedsurg.2021.04.004.

Joshi GP, Abdelmalak BB, Weigel WA, et al. 2023 American Society of Anesthesiologists practice guidelines for preoperative fasting: Carbohydrate-containing clear liquids with or without protein, chewing gum, and pediatric fasting duration-A modular update of the 2017 American Society of Anesthesiologists practice guidelines for preoperative fasting. Anesthesiology 2023;138:132-51. doi:10.1097/ALN.0000000000004381.

Rove KO, Edney JC, Brockel MA. Enhanced recovery after surgery in children: Promising, evidence-based multidisciplinary care. Paediatr Anaesth 2018;28:482-92. doi:10.1111/pan.13380.

Global Initiative for Children’s Surgery. Global Initiative for Children’s Surgery: A model of global collaboration to advance the surgical care of children. World J Surg 2019;43:1416-25. doi:10.1007/s00268-018-04887-8.

Kiblawi R, Zoeller C, Zanini A, et al. Laparoscopic versus open pediatric surgery: Three decades of comparative studies. Eur J Pediatr Surg 2022;32:9-25. doi:10.1055/ s-0041-1739418.

User IR, Ardicli B, Ciftci AO, et al. Early postoperative complications in pediatric abdominal solid tumor surgery according to Clavian-Dindo classification. Pediatr Surg Int 2022;38:1303-10. doi:10.1007/s00383-022-05163-6.

Feng C, Sidhwa F, Cameron DB, et al. Rates and burden of surgical site infections associated with pediatric colorectal surgery: Insight from the National Surgery Quality Improvement Program. J Pediatr Surg 2016;51:970-4. doi:10.1016/j.jpedsurg.2016.02.063.

Tobias J, Padilla BE, Lee J, et al. Standardized perioperative care reduces colorectal surgical site infection in children: A Western Pediatric Surgery Research Consortium multicenter analysis. J Pediatr Surg 2023;58:45-51. doi:10.1016/j.jpedsurg.2022.09.026.

Pough K, Bhakta R, Maples H, et al. Evaluation of pediatric surgical site infections associated with colorectal surgeries at an academic children’s hospital. Healthcare (Basel) 2020;8:91. doi:10.3390/healthcare8020091.

Nemeth M, Miller C, Bräuer A. Perioperative hypothermia in children. Int J Environ Res Public Health 2021;18:7541. doi:10.3390/ijerph18147541.

Shinnick JK, Short HL, Heiss KF, et al. Enhancing recovery in pediatric surgery: A review of the literature. J Surg Res 2016;202:165-76. doi:10.1016/j.jss.2015.12.051.

Mathew A, Rai E. Pediatric perioperative fluid management. Saudi J Anaesth 2021;15:435-40. doi:10.4103/sja.sja_140_21.

Edney JC, Lam H, Raval MV, et al. Implementation of an enhanced recovery program in pediatric laparoscopic colorectal patients does not worsen analgesia despite reduced perioperative opioids: A retrospective, matched, non-inferiority study. Reg Anesth Pain Med 2019;44:123-9. doi:10.1136/rapm-2018-000017.

Short HL, Heiss KF, Burch K, et al. Implementation of an enhanced recovery protocol in pediatric colorectal surgery. J Pediatr Surg 2018;53:688-92. doi:10.1016/j.jpedsurg.2017.05.004.

Vrecenak JD, Mattei P. Fast-track management is safe and effective after bowel resection in children with Crohn’s disease. J Pediatr Surg 2014;49:99-102; discussion 102-3. doi:10.1016/j.jpedsurg.2013.09.038.

Frizzell KH, Cavanaugh PK, Herman MJ. Pediatric perioperative pain management. Orthop Clin North Am 2017;48:467-80. doi:10.1016/j.ocl.2017.06.007.

Hong JY, Kim WO, Koo BN, et al. Fentanylsparing effect of acetaminophen as a mixture of fentanyl in intravenous parent-/nurse-controlled analgesia after pediatric ureteroneocystostomy. Anesthesiology 2010;113:672-7. doi:10.1097/ALN.0b013e3181e2c34b.

Nelson R, Edwards S, Tse B. Prophylactic nasogastric decompression after abdominal surgery. Cochrane Database Syst Rev 2007;2007:CD004929. doi:10.1002/14651858.CD004929.pub3.

Tazreean R, Nelson G, Twomey R. Early mobilization in enhanced recovery after surgery pathways: Current evidence and recent advancements. J Comp Eff Res 2022;11:121-9. doi:10.2217/cer-2021-0258.

Tian Y, Zhu H, Gulack BC, et al. Early enteral feeding after intestinal anastomosis in children: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Pediatr Surg Int 2021;37:403-10. doi:10.1007/s00383-020-04830-w.

Eeftinck Schattenkerk LD, Musters GD, de Jonge WJ, et al. Should primary anastomosis be considered more? A retrospective analysis of anastomotic complications in young children. World J Pediatr Surg 2023;6:e000565. doi:10.1136/wjps-2023-000565.

Mattioli G, Palomba L, Avanzini S, et al. Fast-track surgery of the colon in children. J Laparoendosc Adv Surg Tech A 2009;19:S7-9. doi:10.1089/lap.2008.0121.supp.

Frischer JS, Rymeski B. Complications in colorectal surgery. Semin Pediatr Surg 2016;25:380-7. doi:10.1053/j.sempedsurg.2016.10.008.

Grisotti G, Cowles RA. Complications in pediatric hepatobiliary surgery. Semin Pediatr Surg 2016;25:388-94. doi:10.1053/j.sempedsurg.2016.10.004.

Pilkington M, Pentz B, Lam JY, et al. Bringing enhanced recovery after surgery to the NICU: An implementation trial. J Pediatr Surg 2024;59:557-65. doi:10.1016/j.jpedsurg.2023.11.025.

Brindle ME, McDiarmid C, Short K, et al. Consensus guidelines for perioperative care in neonatal intestinal surgery: Enhanced Recovery After Surgery (ERAS®) Society recommendations. World J Surg 2020;44:2482-92. doi:10.1007/s00268-020-05530-1.

Gibb ACN, Crosby MA, McDiarmid C, et al. Creation of an Enhanced Recovery After Surgery (ERAS) Guideline for neonatal intestinal surgery patients: a knowledge synthesis and consensus generation approach and protocol study. BMJ Open 2018;8:e023651. doi:10.1136/bmjopen-2018-023651.

Ahn JJ, Martin LD, Low DK, et al. Enhanced recovery program in ambulatory pediatric urology: A quality improvement initiative. J Pediatr Urol 2024;20:744.e1-744.e7. doi:10.1016/j.jpurol.2024.04.015.

Melhem AM, Ramly EP, Al Abyad OS, et al. Enhanced recovery after cleft lip repair: Protocol development and implementation in Outreach settings. Cleft Palate Craniofac J 2023;60:724-33. doi:10.1177/10556656221078744.

Zhang H, Liu H, Zhang X, et al. Short-term outcomes of an enhanced recovery after surgery pathway for children with congenital scoliosis undergoing posterior spinal fusion: A case-control study of 70 patients. J Pediatr Orthop B 2024;33:258-64. doi:10.1097/BPB.0000000000001105.

Pennington Z, Cottrill E, Lubelski D, et al. Clinical utility of enhanced recovery after surgery pathways in pediatric spinal deformity surgery: Systematic review of the literature. J Neurosurg Pediatr 2020;27:225-38. doi:10.3171/2020.7.PEDS20444.

Svetanoff WJ, Diefenbach K, Hall B, et al. Utilization of an Enhanced Recovery After Surgery (ERAS) protocol for pediatric metabolic and bariatric surgery. J Pediatr Surg 2023;58:695-701. doi:10.1016/j.jpedsurg.2022.12.014.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2024-12-31

รูปแบบการอ้างอิง

1.
หาญธัญพงศ์ ณ. การส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัดช่องท้องในผู้ป่วยเด็ก. J Med Health Sci [อินเทอร์เน็ต]. 31 ธันวาคม 2024 [อ้างถึง 7 มกราคม 2026];31(3):136-51. available at: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/jmhs/article/view/272685

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิชาการ