ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่ออาการและการเจ็บป่วยจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของชาวนา ตำบลหนองกรด อำเภอบรรพตพิสัย จังหวัดนครสวรรค์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
สารเคมีกำจัดศัตรูพืชส่งผลกระทบต่อสุขภาพทั้งแบบเฉียบพลัน และเรื้อรัง วัตถุประสงค์ของการวิจัยแบบภาคตัดขวางเชิงวิเคราะห์ เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีอิทธิพลต่ออาการและการเจ็บป่วยเฉียบพลันจากการการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของชาวนา ตำบลหนองกรด อำเภอบรรพตพิสัย จังหวัดนครสวรรค์ กลุ่มตัวอย่างจำนวน 379 คน โดยการสุ่มแบบหลายขั้นตอน เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสอบถามซึ่งมีค่าสัมประสิทธิ์แอลฟาครอนบาคอยู่ระหว่าง 0.72 – 0.91 โดยใช้สถิติ Binary logistic regression analysis
ผลการวิจัยพบว่ากลุ่มตัวอย่างมีอายุเฉลี่ย 47 ปี และมีประสบการณ์ในการใช้สารเคมีเฉลี่ย 16 ปี พฤติกรรมการป้องกันตนเองจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชส่วนใหญ่อยู่ในระดับสูงถึงร้อยละ 87.10 อาการและการเจ็บป่วย 24 ชั่วโมงหลังใช้สารเคมี พบว่ามีอาการทางระบบประสาทร้อยละ 81.50 ทางผิวหนังร้อยละ 68.30 ทางระบบทางเดินอาหาร ร้อยละ 62.80 ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่ออาการและการเจ็บป่วยรวมทุกระบบ 24 ชั่วโมงภายหลังการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชในรอบ 1 เดือนที่ผ่านมาอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ <0.05 ประกอบด้วย อายุ(ปี) (OR =1.184, 95%CI for Exp.(B) 1.104-1.269) การรับรู้โอกาสเสี่ยง(คะแนน) (OR =0.142, 95%CI for Exp.(B) 0.037-0.529) และพฤติกรรมหลังการใช้สารเคมี(คะแนน) (OR =0.274, 95%CI for Exp.(B) 0.096-0.784) โดยสามารถร่วมทำนายระหว่าง 48.4% ถึง 80.7% ข้อเสนอแนะผู้ที่เกี่ยวข้อง ควรเน้นการสร้างโปรแกรมในการสร้างการรับรู้โอกาสเสี่ยง และพฤติกรรมภายหลังการใช้สารเคมี
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ข้อลิขสิทธิ์วารสาร
บทความหรือข้อคิดเห็นใดๆ ที่ปรากฏในวารสารวิชาการป้องกันควบคุมโรค สคร. 2 พิษณุโลก เป็นวรรณกรรมของผู้เขียน กองบรรณาธิการวิชาการ และ สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 2 จังหวัดพิษณุโลกไม่จำเป็นต้องเห็นพ้องด้วยทั้งหมดหรือร่วมรับผืิดชอบใดๆ หากพบว่าบทความของท่านมีการคัดลอกผลงานทางวิชาการ (plagiarism) มากกว่า 25 เปอร์เซ็นวารสารขอปฏิเสธการตีพิมพ์เผยแพร่ทุกกรณี วิธีตรวจสอบการคัดลอกผลงานทางวิชาการ (plagiarism)
เอกสารอ้างอิง
สมาคมวิทยาการวัชพืชแห่งประเทศไทย. เปิดความจริง ข้อมูลวิชาการชี้ชัด แผ่นดินไทยไม่อาบสารพิษ
[อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: บริษัท ฐานเศรษฐกิจ มัลติมีเดีย จํากัด ; 2564 [เข้าถึงเมื่อ 7 ก.ค. 2565].
เข้าถึงได้จาก: https://www.thansettakij.com/economy/486830
เครือข่ายต้านภัยสารเคมีกำจัดศัตรูพืช (Thai-PAN). สถิติการใช้สารพิษประเทศไทย [อินเทอร์เน็ต].
นนทบุรี: Thai-PAN; 2564 [เข้าถึงเมื่อ 2 ก.ค. 2564]. เข้าถึงได้จาก: https://thaipan.org/highlights/2426
ศูนย์วิจัยและนวัตกรรมแรงงาน. สถิติแรงงานรายเดือนมีนาคม 2566 [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: กระทรวง
แรงงาน; 2566 [เข้าถึงเมื่อ 10 ก.ย. 2567]. เข้าถึงได้
จาก: https://www.mol.go.th/wp-content/uploads/sites/2/2023/05/สถิติแรงงานเดือนมีนาคม-2566.pdf
กลุ่มสถิติการเกษตร ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร (MOAC Open data). สารกำจัดวัชพืชที่มี
ปริมาณการนำเข้าสูง [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: กระทรวงเกษตรและสหกรณ์; 2561 [เข้าถึงเมื่อ 23 มิ.ย.
. เข้าถึงได้จาก: https://opendata.moac.go.th/?p=list-data&sp=list-data-info&id=0000000282#
กองโรคจากการประกอบอาชีพและสิ่งแวดล้อม. โรคหรืออาการสำคัญของพิษจากสารเคมีกำจัดศัตรูพืช
[อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข; 2562 [เข้าถึงเมื่อ 9 ต.ค. 2566]. เข้าถึงได้
จาก: https://online.fliphtml5.com/bcbgj/pita/
กองโรคจากการประกอบอาชีพและสิ่งแวดล้อม. รายงานผลการดำเนินงาน ปัญหาอุปสรรค สถานการณ์
ด้านโรคจากการประกอบอาชีพและโรคจากสิ่งแวดล้อม ปีพ.ศ.2565 [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กรมควบคุม
โรค กระทรวงสาธารณสุข; 2565. [เข้าถึงเมื่อ 10 ก.ย. 2566]. เข้าถึงได้จาก:
https://www.ddc.moph.go.th/uploads/publish/1715220250606092109.pdf
ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. ระบบคลังข้อมูลด้าน
การแพทย์ และสุขภาพ Health Data Center [อินเทอร์เน็ต]. นครสวรรค์: สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด
นครสวรรค์ เขตสุขภาพที่ 3; 2566 [เข้าถึงเมื่อ 10 ก.ย. 2566]. เข้าถึงได้จาก:
https://hdc.moph.go.th/nsn/public/login
ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. JHCIS (Version
10.001) [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: กระทรวงสาธารณสุข; 2567 [เข้าถึงเมื่อ 6 มิถุนายน 2567]. เข้าถึงได้
จาก: https://jhcis.moph.go.th/download/
วิชชาดา สิมลา และ ตั้ม บุญรอด. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการป้องกันสารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกร ตำบลแหลมโตนด อำเภอควนขนุน จังหวัดพัทลุง. วารสารสาธารณสุขศาสตร์ 2555; 42(2):103-111.
Buralli, R. J., Ribeiro H., Iglesias, V., Muñoz-Quezada, et al. Occupational exposure to pesticides and
health symptoms among family farmers in Brazil. Revista de Saúde Pública 2020; 54:133. doi:
11606/s1518-8787.2020054002263
Becker MH. The health belief model and personal health behavior. Health education monographs
; 2, 324-473
Bloom BS. Mastery learning. In: Block JH, editor. Mastery learning, theory and practice. New York: Rinehart and Winston; 1971. pp. 47-63.
Best J. W. & Kahn J. V. Research in education. New Jersey: Printice Hall. 1997
Rovinelli RJ and Hambleton RK. On the Use of Content Specialists in the Assessment of Criterion-
Referenced Test Item Validity. Tijdschrift Voor Onderwijs Research 1977. 2(2), 49–60
Mwabulambo, S. G., Mrema, E. J., Ngowi, A. V., & Mamuya, S. Health Symptoms Associated with
Pesticides Exposure among Flower and Onion Pesticide Applicators in Arusha Region. Ann Glob
Health. 2018. 84(3), 369-379. https://doi.org/10.29024/aogh.2303
Raimi MO. Self-reported symptoms on farmers health and commonly used pesticides related to exposure in Kura, Kano State, Nigeria. Ann Community Med Public Health 2021; 1(1):1-8.
นัสพงษ์ กลิ่นจำปา และ ดาริวรรณ เศรษฐีธรรม. ศึกษาพฤติกรรมการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกร
ตำบลป่าไม้งาม อำเภอเมือง จังหวัดหนองบัวลำภู. วารสารวิชาการสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 9
นครราชสีมา 2562. 25(2): 26-34
คณะแพทย์ศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล. สารเคมีกำจัดวัชพืช (Herbicides).
[อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพฯ: ศูนย์พิษวิทยารามาธิบดี; 2567 [เข้าถึงเมื่อ 17 ก.ค. 2568]. เข้าถึงได้จาก:
https://www.rama.mahidol.ac.th/poisoncenter/th/bulletin/bul99/v7n3/Herb
สมนึก วงศ์ทอง. สารเคมีป้องกันกำจัดแมลงศัตรูพืช. กรุงเทพฯ: [ม.ป.ท.]. 2539. หน้า 1-76
พัชรีพร ตนภู. ปัจจัยที่สัมพันธ์กับพฤติกรรมการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชที่ส่งผลต่อสุขภาพของเกษตรกร
ที่ปลูกข้าวโพด ตำบลสถาน อำเภอนาน้อย จังหวัดน่าน (วิทยานิพนธ์ปริญญาสาธารณสุขศาสตรมหา
บัณฑิต). ภาควิชาการจัดการสร้างเสริมสุขภาพ คณะสาธารณสุขศาสตร์: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์;
ศิริลักษณ์ บุญสรรค์, สุดารัตน์ สีหาเทพ และกิ่งแก้ว สำรวยรื่น. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อพฤติกรรมการใช้
สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกรชาวไร่อ้อย ตำบลนาบ่อคำ อำเภอเมือง จังหวัดกำแพงเพชร.
วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยอีสเทิร์นเอเชียฉบับวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี 2563. 14(2): 92-99
แสงเดือน ทวีสิน. จิตวิทยาการศึกษา. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพ์ไทยเส็ง, 2545.
เสาวรส พัวพลเทพ, อัมรินทร์ คงทวีเลิศ, ดุสิต สุจิรารัตน์, เพชรรัตน์ ภูอนันตานนท์. อาการผิดปกติทาง
ระบบกล้ามเนื้อและกระดูกโครงร่างในคนรับจ้างฉีดพ่นสารเคมีกำจัดศัตรูพืชแบบสะพายหลังในผู้ที่มี
ประสบการณ์ทำงานไม่เกิน 10 ปี. วารสารสุขศึกษา 2562. 42(1): 106-116
ธีระยุทธ บุตรทหาร. ปัจจัยที่ส่งผลต่อพฤติกรรมการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืชของเกษตรกรในอำเภอทับปุด
จังหวัดพังงา. วารสารวิชาการกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ 2565. 18(2): 47-56
