ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพเพื่อการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดา ในมารดาที่มีภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
มารดาหลังคลอดที่มีภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ต้องเผชิญกับภาวะต้านการทำงานของอินซูลินที่ยังคงอยู่และมีพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพที่ไม่เหมาะสมส่งผลต่อปัญหาสุขภาพของมารดาและกระทบต่อการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดาการวิจัยนี้เป็นเชิงพรรณนาหาความสัมพันธ์ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างการรับรู้ประโยชน์ของการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดาการรับรู้ความไม่เพียงพอของน้ำนม การรับรู้สมรรถนะแห่งตนในการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดา กับพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพเพื่อการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดาในมารดาที่มีภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ กลุ่มตัวอย่าง คือ มารดาหลังคลอด 4-6 สัปดาห์ที่มีภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ และมารับบริการ ณ หน่วยวางแผนครอบครัว โรงพยาบาลมหาราชนครเชียงใหม่ และโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพที่ 1 เชียงใหม่ จำนวน 134 ราย เครื่องมือที่ใช้เก็บข้อมูล ได้แก่ แบบสอบถามข้อมูลส่วนบุคคล แบบสอบถามพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพเพื่อการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดาในมารดาที่มีภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ แบบสอบถามการรับรู้ประโยชน์ของการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดาในมารดาที่มีภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ แบบสอบถามการรับรู้ความไม่เพียงพอของน้ำนม และแบบสอบถามการรับรู้สมรรถนะแห่งตนในการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดา มีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ .89, .81, .92 และ .93 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา สถิติสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน และสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบสเปียร์แมนผลการศึกษาพบว่า การรับรู้ประโยชน์ของการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดา การรับรู้ความไม่เพียงพอของน้ำนม และการรับรู้สมรรถนะแห่งตนในการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดามีความสัมพันธ์ทางบวกกับพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพเพื่อการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดาอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (r = .432, r = .390 และ r = .401, p < .001 ตามลำดับ)จากการวิจัยครั้งนี้มีข้อเสนอแนะว่า พยาบาลผดุงครรภ์ควรส่งเสริมการรับรู้ประโยชน์ในการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดา การรับรู้สมรรถนะแห่งตน และลดการรับรู้ความไม่เพียงพอของน้ำนมให้แก่มารดาที่มีภาวะเบาหวานขณะตั้งครรภ์ เพื่อช่วยให้มารดามีพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพเพื่อการเลี้ยงบุตรด้วยนมมารดาที่เหมาะสม
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Azulay Chertok, I. R., Haile, Z. T., Shuisong, N., & Kennedy, M. (2020). Differences in human milk lactose and citrate
concentrations based on gestational diabetes status. Breastfeeding Medicine, 15(12), 798-802.
doi:10.1089/bfm.2020.0051
Bandura, A. (1994). Self-efficacy. In V. S. Ramachaudran (Ed.), Encyclopedia of human behavior (Vol. 4, pp. 71-81).
New York: Academic Press.
Blake, V. K., Nehrkorn, A. M., & Patrick, J. H. (2017). Differential effects of health-promoting behaviors on wellbeing
among adults. International Journal of Wellbeing, 7(2), 28-42. doi:10.5502/ij w.v7i1.471
Cunningham, P. J. (2018). Why even healthy low-income people have greater health risks than higher-
income people. retrieved 27 September 2018 from https://www.commonwealthfund.org/blog/2018/healthy-
low income-people-greater-health-risks
Dennis, C. L. (2003). The breastfeeding self-efficacy scale: Psychometric assessment of the shortform. Journal of
Obstetric, Gynecologic, and Neonatal Nursing, 32(6), 734-744. doi:10.1177/0884217503258459
Feldman, R. S. (2019). Psychology and your life (4th ed.). Boston: McGraw Hill.
Gunderson, E. P. (2014). Impact of breastfeeding on maternal metabolism: Implications for women with gestational
diabetes. Current Diabetes Reports, 14(2), 460. doi:10.1007/ s11892-013-0460-2
Hamzehgardeshi, Z., Gelehkolaee, K. S., & Soraky, M. K. (2018). Health-promoting lifestyles and
related factors in pregnant women. Internal Medicine and Medical Investigation Journal, 3(4), 12-17.
doi:10.24200/imminv.v2i4.165
Hill, P. D., & Humenick, S. S. (1989). Insufficient milk supply. Journal of Nursing Scholarship, 21(3), 145-148.
https://doi.org/10.1111/j.1547-5069.1989.tb00120.x
Hill, P. D., & Humenick, S. S. (1996). Development of the H & H lactation scale. Nursing Research, 45(3), 136-140.
doi:10.1097/00006199-199605000-00003
Huang, L., Xu, S., Chen, X., Li, Q., Lin, L., Zhang, Y., Gao, D., … Yang, N. (2019). Delayed lactogenesis is associated
with suboptimal breastfeeding practices: A prospective cohort study. The Journal of Nutrition, 150(4), 894-900.
doi:10.1093/jn/nxz311
International Diabetes Federation [IDF]. (2021). IDF Diabetes Atlas 10th edition. retrieved 9 June 2021 from https://diabetesatlas.org/data/en/compare/196-196/idf-country-data-comparision.html
Jalili Bahabadi, F., Estebsari, F., Rohani, C., Rahimi Khalifeh Kandi, Z., Sefidkar, R., & Mostafaei, D. (2020). Predictors
of health-promoting lifestyle in pregnant women based on Pender’s health promotion model. International Journal
of Women's Health, 12, 71-77. doi:10.2147/IJWH.S235169
Jintrawet, U., Sukkasem, N., Tongswas, T., & Somboon, L. (2015). Effects of breastfeeding promotion and social support program on breastfeeding self-efficacy and exclusive breastfeeding rate among postpartum mothers. Journal of Nursing Science Chulalongkorn University, 27(2), 34-47. [In Thai]
Jirakittidul, P., Panichyawat, N., Chotrungrote, B., & Mala, A. (2019). Prevalence and associated factors of breastfeeding in women with gestational diabetes in a university hospital in Thailand. International Breastfeeding Journal, 14, 34. doi:10.1186/s13006-019-0227-8
Khonsung, P., Yimyam, S., Xuto, P., & Chaloumsuk, N. (2020). Factors predicting exclusive breastfeeding among Thai adolescent mothers at 6-months postpartum. Pacific Rim International Journal of Nursing Research, 25(1), 34-47. Retrieved from https://he02.tci-thaijo.org/index.php/PRIJNR/article/view/239919/168344
Loewenberg Weisband, Y., Rausch, J., Kachoria, R., Gunderson, E. P., & Oza-Frank, R. (2017). Hospital supplementation differentially impacts the association between breastfeeding intention and duration among women with and without gestational diabetes mellitus history. Breastfeeding Medicine : the official journal of the Academy of Breastfeeding Medicine, 12(6), 338-344. doi:10.1089/bfm.2017.0019
Masjoudi, M., Khazaeian, S., Malekzadeh, S., & Fathnezhad-Kazemi, A. (2022). Health-promoting behaviors and
intermediary social determinants of health in low and high-risk pregnant women: An unmatched case-control
study. BMC Pregnancy and Childbirth, 22(1), 445. doi:10.1186/s12884-022-04784-y.
OuYang, H., Chen, B., Abdulrahman, A. M., Li, L., & Wu, N. (2021). Associations between gestational diabetes and anxiety or depression: A systematic review. Journal of Diabetes Research, 2021, 9959779. doi:10.1155/2021/9959779
Park, S., Jang, S., & Min, M. (2021). Factors associated with the need for breastfeeding information among women with gestational diabetes mellitus: A cross-sectional study. Asian Nursing Research, 15(3), 210-214. doi:10.1016/j.anr.2021.05.002
Pender, N. J., Murdaugh, C. L., & Parsons, M. A. (2018). Health promotion in nursing practice. (8th ed.). Upper Saddle River, NJ: Pearson.
Polit, D. F., & Beck, C. T. (2021). Nursing research: Generating and assessing evidence for nursing practice (11th ed.). Philadelphia: Wolters Kluwer.
Raihana, S., Alam, A., Huda, T. M., & Dibley, M. J. (2021). Factors associated with delayed initiation of breastfeeding in health facilities: Secondary analysis of Bangladesh demographic and health survey 2014. International Breastfeeding Journal, 16(1), 1-13. doi:10.1186/s13006-021-00360-w
Reinheimer, S. M., Schmidt, M. I., Duncan, B. B., & Drehmer, M. (2020). Factors associated with breastfeeding among women with gestational diabetes. Journal of Human Lactation : official journal of International Lactation Consultant Association, 36(1), 126-135. doi:10.1177/0890334419845871
Sangsawang, J., Supavititpatana, B., & Sriarporn, P. (2016). Factors related to health promoting behaviors among adolescent mothers. Nursing Journal, 46(4), 59-69. [In Thai].
Srimoragot, M., Kantaruksa, K., & Chaloumsuk, N. (2517). Factors related to perceived insufficient milk supply among
first-time mothers. Nursing Journal, 48(3), 354-365. [In Thai].
Srisawat, K., & Sikaow, O. (2014). Management for gestational diabetes mellitus. Journal of The Royal Thai Army
Nurses, 15(2), 50-59. [In Thai].
Teh, K., Quek, I. P., & Tang, W. E. (2021). Postpartum dietary and physical activity related beliefs and behaviors among
women with recent gestational diabetes mellitus: A qualitative study from Singapore. BMC Pregnancy and
Childbirth, 21(1), 612. doi:10.1186/ s12884-021-04089-6
Wu, J. L., Pang, S. Q., Jiang, X. M., Zheng, Q. X., Han, X. Q., Zhang, Z. Y., & Pan, Y. Q. (2021). Gestational diabetes mellitus and risk of delayed onset of lactogenesis: A systematic review and meta-analysis. Breastfeeding Medicine, 16(5), 385-392. doi:10.1089/bfm.2020.0356
Yang, Y., Li, W., Ma, T., Zhang, L., Hall, B. J., Ungvari, G. S., … Xian, Y. (2020). Prevalence of poor sleep quality in perinatal and postnatal women: A comprehensive meta-analysis of observational studies. Frontiers in Psychiatry, 11, 161. doi:10.3389/fpsyt.2020.00161
