การประยุกต์ใช้แนวคิดการจัดการตนเองในการปฏิบัติการพยาบาล: กรณีศึกษาผู้ป่วยโรคเบาหวานที่มีภาวะแทรกซ้อนทางไต

บทคัดย่อ

ผู้ป่วยโรคเบาหวานมักเกิดภาวะแทรกซ้อนทางไต และมีการพัฒนาไปเป็นโรคไตเรื้อรัง โดยพบเป็นจำนวนมากในระยะที่ 3 และ 4 ซึ่งเป็นระยะที่ผู้ป่วยเริ่มแสดงอาการ และตรวจพบความผิดปกติได้จากการตรวจเลือดและปัสสาวะ โดยพบความชุกของโรคเบาหวานที่เกิดภาวะแทรกซ้อนทางไตได้ถึงร้อยละ 45.5 เป็นโรคไตเรื้อรังระยะที่ 3 ร้อยละ 34 และระยะที่ 4 ร้อยละ 39.5 (Janjumras & Pipatsatitpong, 2016) แสดงให้เห็นถึงการควบคุมการเกิดภาวะแทรกซ้อนทางไตที่ยังคงเป็นปัญหา เนื่องจากการไม่สามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดให้คงที่ในระดับที่เหมาะสม และระดับน้ำตาลในเลือดสูงกว่าปกติเป็นเวลานาน จนทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของเส้นเลือดขนาดเล็กที่หน่วยไต ทำให้ไตสูญเสียการทำหน้าที่ และเกิดพยาธิสภาพที่ไตอย่างถาวรจนเกิดโรคไตเรื้อรัง  ปัญหาดังกล่าวส่งผลกระทบทั้งด้านร่างกาย จิตใจ และอารมณ์ สังคมและเศรษฐกิจของผู้ป่วย ดังนั้นจึงจำเป็นที่พยาบาลควรมีแนวทางการส่งเสริมให้ผู้ป่วยมีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม และสามารถจัดการตนเองอย่างเหมาะสม เพื่อช่วยการชะลอการดำเนินของโรค หรือยืดระยะเวลาในการพัฒนาไปเป็นโรคไตวายเรื้อรังระยะสุดท้าย บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเสนอแนวคิด และการประยุกต์ใช้แนวคิดการจัดการตนเองของแคนเฟอร์ในการดูแลผู้ป่วยโรคเบาหวานที่มีภาวะแทรกซ้อนทางไต ผลของการนำทฤษฎีนี้ไปใช้สามารถช่วยให้ผู้ป่วยกรณีศึกษาได้มีส่วนร่วมในการจัดการเกี่ยวกับปัญหาสุขภาพ เกิดการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการจัดการตนเองอย่างเหมาะสม สอดคล้องกับวิถีการดำเนินชีวิต และความต้องการของผู้ป่วย สามารถชะลอการดำเนินของโรค หรือยืดระยะเวลาในการพัฒนาไปเป็นโรคไตวายเรื้อรังระยะสุดท้าย