การพัฒนารูปแบบความรอบรู้ด้านสุขภาพเพื่อการป้องกันโรคโควิด 19 และโรคอุบัติใหม่ของผู้สูงอายุ โดยการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายจังหวัดอุตรดิตถ์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยเชิงปฏิบัติการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนารูปแบบความรอบรู้ด้านสุขภาพเพื่อการป้องกันโรคโควิด 19 และโรคอุบัติใหม่ของผู้สูงอายุโดยการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายจังหวัดอุตรดิตถ์ แบ่งการศึกษาออกเป็น 4 ระยะ ได้แก่ 1) วางแผน 2) ปฏิบัติการ 3) ประเมินผล และ 4) สะท้อนผลรูปแบบ กลุ่มผู้ร่วมวิจัย คือ ผู้สูงอายุ ตัวแทนแกนนำชุมชน หน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้องและกลุ่มตัวอย่างในการทดลองรูปแบบเป็นผู้สูงอายุจำนวน 100 คน เลือกแบบเจาะจง โดยแบ่งเป็นกลุ่มทดลองและกลุ่มควบคุม กลุ่มละ 50 คน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและสถิติ Independent t-test ผลการวิจัยระยะที่ 1 พบว่าผู้สูงอายุมีความรอบรู้ด้านสุขภาพโดยรวมเกี่ยวกับโรคโควิด 19 และโรคอุบัติใหม่อยู่ในระดับพอใช้ ร้อยละ 52.3 พฤติกรรมการป้องกันโรคโควิด 19 และโรคอุบัติใหม่อยู่ในระดับพอใช้ ( = 48.37, S.D. = 13.83) ระยะที่ 2 พบว่ารูปแบบความรอบรู้ด้านสุขภาพเพื่อการป้องกันโรคโควิด 19 และโรคอุบัติใหม่ของผู้สูงอายุโดยการมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่ายจังหวัดอุตรดิตถ์ ประกอบด้วย 9 กิจกรรม ดังนี้ 1) ระดับบุคคล มี 3 กิจกรรม คือ การพัฒนาความรอบรู้ด้านสุขภาพ การแจกคู่มือและการจัดให้มีอุปกรณ์ป้องกันโรค 2) ระดับชุมชน มี 3 กิจกรรม คือ เปิดเสียงตามสาย การสนับสนุนอุปกรณ์การป้องกันโรคและการเฝ้าระวังพฤติกรรม 3) การสนับสนุนจากภาครัฐ มี 3 กิจกรรม คือ
การสนับสนุนอุปกรณ์ในการป้องกันโรค การตรวจคัดกรองและการอบรมให้ความรู้ ระยะที่ 3 พบว่าภายหลังนำรูปแบบไปทดลองใช้พบว่าหลังได้รับโปรแกรมส่งเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพกลุ่มทดลองมีคะแนนเฉลี่ยความรอบรู้ด้านสุขภาพสูงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 และมีคะแนนเฉลี่ยการปฏิบัติการป้องกันโรคโควิด 19 และโรคอุบัติใหม่สูงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05 และระยะที่ 4 พบว่ารูปแบบที่พัฒนานี้มีประโยชน์สำหรับการออกแบบ
กลยุทธ์เพื่อส่งเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพเกี่ยวกับโรคโควิด 19 และโรคอุบัติใหม่ในผู้สูงอายุ ดังนั้นหน่วยงานที่เกี่ยวข้องควรนำรูปแบบนี้ไปประยุกต์ใช้ในการเสริมสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพเกี่ยวกับการป้องกันโรคโควิด 19 และโรคอุบัติใหม่ในผู้สูงอายุเพื่อให้มีพฤติกรรมการป้องกันได้ถูกต้อง
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Foundation of Thai Gerontology Research and Development Institute(TH). Report on the situation of thai elderly in 2021: elderly and COVID-19 situation in Thailand. Bangkok: Amarin Printing and Publishing;2022. (in Thai)
Bureau of Epidemiology(TH). Disease surveillance report 506. Nonthaburi: Ministry of Public Health; 2022. (in Thai)
Uttaradit Provincial Public Health Office(TH). COVID-19 situation reports in Uttaradit [Internet]. 2023 [cited 2023 Apr 20]. Available from http://utoapp.moph.go.th/covid19/dashboard. (in Thai)
Center for COVID-19 Situation Administration(TH). COVID-19 situation report (CCSA) [Internet]. 2022 [cited 2023 Apr 25], Available from https://www.facebook.com/informationcovid19/photos/pcb.535856308032698/535855348032794. (in Thai)
Department of Older Persons(TH). Statistics on the number of older persons. Bangkok: Department of Older Persons; 2020. (in Thai)
Health Center 2(TH). Situation of elderly people in health region 2. [Internet]. 2022 [cited 2023 Apr 25], Available from https://hpc2service.anamai.moph.go.th/ltcdata/oldperson.php. (in Thai)
Tanasukan C, Neelapaijit N, Aemyong N. Final report: project on health literacy survey regarding understanding of diseases, practices, and COVID-19 vaccination among diabetic patients, elderly, and visually impaired individuals. Bangkok: Health Systems Research Institute; 2021. (in Thai)
Panurat S, Phusahas P, Thatchariyakansakul S, Krachangpho P, Thurathum W, Natthiptawan P. Factors related to health literacy of the elderly in Nakhon nayok Province. Police Nursing Journal 2019; 11(1): 86-94. (in Thai)
Nutbeam, D. The evolving concept of health literacy. Social Science & Medicine 2008; 67(12): 2072-88.
Sudore RL, Mehta KM, Simonsick EM, Harris TB, Newman AB, Satterfield S, et al. Limited literacy in older people and disparities in health and healthcare access. Journal of the American Geriatrics Society 2006; 54(5): 770-6.
Matthapa K. The effect of a health literacy promotion program on COVID-19 prevention behaviors among the elderly in That Municipality, Warin Chamrap District, Ubon Ratchathani Province. Regional Health Promotion Center 10 Journal 2021; 9(2): 83-96. (in Thai)
Sritongpim J, Narin R, Tuanrat W. Effects of a health literacy promotion program on health literacy and practices in prevention of COVID-19 among persons with chronic diseases in a community. Lanna Public Health Journal 2022; 18(2): 30-42. (in Thai)
Daniel WW. Determination of sample size for estimating propositions. In Wayne W Daniel(Ed.), Biostatistics: A Foundation for analysis in the health science. New York: John Wiley & Sons; 2010.
Polit DF & Hungler BP. Nursing research: Principles and methods. 6th ed. Philadelphia:Lippincott; 1999.
Best JW. Research in education. 3rd ed. Englewood Cliffs, New Jersy: Pretice Hall, Inc; 1997.
Department of Health Education, Ministry of Public Health. The Department of Health recommends wearing a mask properly, adhering to the D-M-H-T-T-A principle to prevent COVID-19 [Internet]. 2021 [cited 2023 Apr 20]. Available from: https://kku. world/2n8x9. (in Thai)
Cohen J. Statistical power analysis for the behavioral sciences. 2nd ed. Hillsdale (NJ): Lawrence Erlbaum Associates; 1988.
Nutbeam D. Health literacy as a public health goal: A challenge for contemporary health education and communication strategies in the 21st century. Health Promotion International 2008;15 (3): 259-67.
Olowe OA, Ross AJ. Knowledge adherence and control among patients with hypertension attending a peri-urban primary health care clinic, KwaZulu-natal. African Journal of Primary Health Care & Family Medicine 2017; 9(1): 1–7.
Un-Ai K, Chaiwang P, Korakotkamchon B, Pancharoen D. Health literacy and COVID-19 prevention behaviors of elderly people at risk of dementia in rural communities, Chiang Rai Province. Chiang Mai University Nursing Journal 2022; 49(3): 200-15. (in Thai)
Danpradit P, Jermthianchai K. Relationship between health literacy and COVID-19 prevention behaviors in COVID-19 infected individuals during the 2021 outbreak and the first quarter of 2022. Vajira Nursing Journal 2022; 25(2): 70-84. (in Thai)
Sukkhachat N, Manwong M, Sukuma P. Factors associated with preventive behaviors for coronavirus disease 2019 among patients with chronic disease Patients Samrong District, Ubon Ratchathani Province. Journal of Medical and Public Health Region 4 2023; 13(2): 80-92. (in Thai)
Kleechaia P. Access, Understanding, evaluation, and use of health information for self-care to stay safe from emerging infectious diseases from abroad among urban residents. Nonthaburi: Health Systems Research Institute; 2018. (in Thai)
Injancharoen A, Kanchanapoom K, Tansakul K, Pattachai S. Factors Influencing COVID-19 prevention behaviors of people in Kho Hong Municipality, Songkhla Province. Journal of Community Health Council 2021; 3(2): 19-30. (in Thai)
Intharakhamhaeng A. Health literacy: measurement and development. Bangkok: Behavioral Science Research Institute, Srinakharinwirot University; 2017. (in Thai)
Sonsanam W. Effects of a health promotion model on health literacy and COVID-19 prevention behaviors of the elderly in elderly clubs, Bangkok. Journal of Nursing 2022; 71(4): 1-9. (in Thai)
Department of Disease Control (TH). Measures and guidelines for surveillance, prevention, and control of COVID-19. Nonthaburi: Ministry of Public Health; 2022. (in Thai)
