แนวทางการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุด้วยการใช้สมุนไพรใกล้มือในพื้นที่ตำบลดอยฮาง อำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย

บทคัดย่อ

การวิจัยเชิงปฏิบัติการอย่างมีส่วนร่วมในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาแนวทางการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุด้วยการใช้สมุนไพรใกล้มือในพื้นที่ตำบลดอยฮาง อำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย โดยคัดเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจงตามเกณฑ์คัดเข้าจำนวน 100 คนที่สามารถเข้าร่วมกิจกรรมครบทุกขั้นตอนผลการศึกษาพบว่า ผู้สูงอายุตำบลดอยฮางมีปัญหาด้านสุขภาพที่มีโอกาสใช้สมุนไพรดูแลรักษาและพบสมุนไพรในชุมชน จำนวน 30 ชนิดที่มีสรรพคุณทางยาที่สามารถนำมาดูแลสุขภาพเบื้องต้นผู้สูงอายุจากปัญหาด้านสุขภาพและศักยภาพชุมชนจึงได้พัฒนาแนวทางการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุด้วยการใช้สมุนไพรใกล้มือ โดยศึกษาสมุนไพรในท้องถิ่น ทำการคัดเลือกสมุนไพรและจัดแบ่งสมุนไพรบรรเทาอาการตามกลุ่มโรค จำนวน 5 กลุ่มโรค ได้แก่ 1) กลุ่มโรคกระดูกข้อ กล้ามเนื้อ เส้นเอ็น 2) กลุ่มโรคลมและเลือดลม 3) กลุ่มโรคทางเดินอาหาร 4) กลุ่มโรคทางเดินหายใจ และ5) กลุ่มโรคผิวหนัง แล้วให้ความรู้กับผู้สูงอายุได้รู้จักชื่อ สรรพคุณ วิธีใช้ และวิธีทำยาจากสมุนไพรใช้เองในชุมชน ผลการศึกษาพบว่า ผู้สูงอายุมีความรู้ในการดูแลอาการเจ็บป่วยของตนเองด้วยสมุนไพรที่มีในชุมชนเป็นการช่วยลดภาระค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพและเป็นทางเลือกในการดูแลสุขภาพ