คุณภาพของข้อมูลข่าวที่แจ้งในระบบเฝ้าระวังเหตุการณ์ของประเทศไทย พ.ศ. 2556

ผู้แต่ง

  • วันชัย อาจเขียน สำนักระบาดวิทยา
  • โสภณ เอี่ยมศิริถาวร สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 1 กรุงเทพฯ
  • นิภาพรรณ สฤษดิ์อภิรักษ์ สำนักระบาดวิทยา

DOI:

https://doi.org/10.14456/dcj.2015.20

คำสำคัญ:

การเฝ้าระวังเหตุการณ์, คุณภาพข้อมูล, กลุ่มอาการ, รายงานข่าว

บทคัดย่อ

ปี 2554 มีการจัดตั้งระบบเฝ้าระวังเหตุการณ์และพัฒนาการแจ้งข่าวจากตำบล โดยใช้โปรแกรมแจ้งข่าวออนไลน์ ปี 2556 มีข้อสังเกตถึงคุณภาพของปริมาณข่าวที่รับแจ้งมีเป็นจำนวนมาก จึงศึกษาเพื่อให้ทราบคุณภาพและลักษณะสำคัญของข้อมูลข่าวเหตุการณ์ในโปรแกรมแจ้งข่าวออนไลน์ ด้วยการประเมินตามขั้นตอนการจัดการข่าวที่กำหนดไว้ ทำการศึกษาภาคตัดขวาง เมื่อเดือนกรกฎาคม-ธันวาคม 2557 สุ่มตัวอย่างข้อมูลแบบหลายขั้น วิเคราะห์ทางสถิติด้วยจำนวน ร้อยละ และ chi square test โดยใช้โปรแกรม MS Excel 2007 และ Epi Info 3.4 ผลการศึกษาจำนวนข่าวทั้งปี 39,788 ข่าว พบกลุ่มอาการผิดปกติทางเดินอาหาร ร้อยละ 35.18 รองมาเป็นกลุ่มโรคไข้เลือดออก (ร้อยละ 31.43) มีการแจ้งข่าวมากเดือนกุมภาพันธ์ถึงกันยายน แจ้งข่าวทุกจังหวัด โดยมีค่ามัธยฐาน 297 ข่าว ส่วนใหญ่จากภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (ร้อยละ 55.58) ผลการประเมินตามขั้นตอนจัดการข่าว โดยใช้ข้อมูลกลุ่มตัวอย่าง 883 ข่าว เบื้องต้นพบจำนวนเหตุการณ์เป็นร้อยละ 99.55 ของจำนวนข่าว หลังจากตรวจสอบนิยาม ความน่าเชื่อถือ ความเร่งด่วน ความสำคัญ และสัญญาณภัย จำนวนลดลงคงเหลือร้อยละ 27.63, 27.63, 10.62, 8.72 และ 8.27 ตามลำดับ กลุ่มตัวอย่างที่ผ่านการประเมินเป็นข่าวที่ควรแจ้ง 73 เหตุการณ์ หรือร้อยละ 8.27 โดยพบว่า มีคุณภาพและลักษณะแตกต่างจากกลุ่มตัวอย่างก่อนประเมินอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ทั้งกลุ่มอาการ แหล่งข้อมูล ความทันเวลา พื้นที่และเดือนที่แจ้งข่าว และการตรวจจับการระบาด จึงควรพัฒนาการจัดการข่าวและการหาข่าวที่ระดับตำบล เพื่อให้การแจ้งข่าวมีคุณภาพ จำนวนลดลง แต่ใช้ประโยชน์ได้ดี

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

1. World Health Organization, Western Pacific Region. A Guide to establishing event-based surveillance [Internet]. 2008 [cited 2012 Apr 5|. Available from: http://www.wpro.who.int/ internet/resources.ashx/CSR/Publications/ eventbasedsurv. pdf

2. วันชัย อาจเขียน, โสภณ เอี่ยมศิริถาวร, นิภาพรรณ สฤษดิ์อภิรักษ์. การจัดตั้งระบบเฝ้าระวังเหตุการณ์ในประเทศไทย พ.ศ. 2554-2556. วารสารควบคุมโรค 2557;40:222-32.

3. ลดารัตน์ ผาตินาวิน, บุญโรม มาตรา. ประเมินผลการใช้โปรแกรมคอมพิวเตอร์แจ้งข่าวเหตุการณ์ผิดปกติทางสาธารณสุข โดยเครือข่ายระดับตำบล. วารสารควบคุมโรค 2556;39:82-91.

4. สำนักระบาดวิทยา. สรุปรายงานการเฝ้าระวังโรค ประจำปี 2556. กรุงเทพมหานคร: ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย; 2557. หน้า. 202-5, 209-14.

5. วันชัย อาจเขียน. แนวทางปฏิบัติงานเฝ้าระวังเหตุการณ์ระดับตำบล. ใน: นิภาพรรณ สฤษดิ์อภิรักษ์, บรรณาธิการ. แนวทางการดำเนินงานเฝ้าระวังเหตุการณ์ของ SRRT เครือข่ายระดับตำบล. กรุงเทพมหานคร: ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย; 2555. หน้า. 1-24.

6. Madoff LC. ProMED-mail: An Early Warning System for Emerging Diseases. Clin Infect Dis [internet]. 2004 [cited 2012 Apr 5);39:227-32. Available from: http://cid.oxfordjoumals. org/

7. คณะกรรมการบริหารจัดการระบบข้อมูลสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข. สรุปผลการดำเนินงานการปฏิรูประบบข้อมูลสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข ระยะเร่งด่วน (มิถุนายน - 30 กันยายน 2557) [อินเทอร์เน็ต]. [สืบค้นเมื่อ 29 ธ.ค. 2557]. แหล่งข้อมูล: https://www.scribd.com/doc/ 246424741/สิ่งที่ส่งมาด้วย2-สรุปผลการดำเนินงาน.pdf

8. Dagina R, Murhekar M, Rosewell A, Pavlin BI. Event-based surveillance in Papua New Guinea: strengthening an International Health Regulations (2005) core capacity. WPSAR [internet]. 2013 I cited 2014 Dec 2 71; 4:1 - 7. Available from: http://ojs.wpro.who.int/ojs/index.php/wpsar/ article / view / 9 9 / 319

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

30-06-2015

รูปแบบการอ้างอิง

1.
อาจเขียน ว, เอี่ยมศิริถาวร โ, สฤษดิ์อภิรักษ์ น. คุณภาพของข้อมูลข่าวที่แจ้งในระบบเฝ้าระวังเหตุการณ์ของประเทศไทย พ.ศ. 2556. Dis Control J [อินเทอร์เน็ต]. 30 มิถุนายน 2015 [อ้างถึง 2 มกราคม 2026];41(2):110-9. available at: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/DCJ/article/view/153834

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ