นักทัศนมาตร: บุคลากรที่ขาดหายไปในระบบการบริการสุขภาพตาของไทย

Ploychompoo Parsuraphun; Somsanguan Ausayakhun

ผู้แต่ง

Ploychompoo Parsuraphun Department of Ophthalmology, Faculty of Medicine, Chiang Mai University, Thailand
Somsanguan Ausayakhun Department of Ophthalmology, Faculty of Medicine, Chiang Mai University, Thailand

คำสำคัญ:

Optometry, Optometrist, Primary care, Primary eye care, Health care professional

บทคัดย่อ

นักทัศนมาตรเป็นวิชาชีพใหม่ในประเทศไทยที่ไม่ค่อยมีใครรู้จัก บทบาทหน้าที่หลักของนักทัศนมาตร คือ การตรวจวัดสายตา การวินิจฉัยและการรักษาในกลุ่มคนที่มีปัญหาสายตาโดยใช้เลนส์แว่นตา เลนส์สัมผัส หรืออุปกรณ์อื่น ๆ นอกจากนี้ยังตรวจคัดกรองปัญหาสุขภาพตาเบื้องต้น เพื่อส่งต่อผู้ป่วยไปรักษากับแพทย์ในกรณีที่ตรวจพบโรคต่าง ๆ นักทัศนมาตรสามารถทำงานร่วมกับจักษุแพทย์ในการให้คำแนะนำกับผู้ป่วยเกี่ยวกับปัญหาการมองเห็นทั้งก่อนและหลังเข้ารับการรักษาและหัตถการทางจักษุ ในประเทศไทยนักทัศน-มาตรจะต้องผ่านการศึกษาหลักสูตรทัศนมาตรศาสตร์ 6 ปี และเข้าสอบเพื่อรับหนังสืออนุญาตให้ทำการประกอบโรคศิลปะโดยอาศัยทัศนมาตรศาสตร์ จึงจะเป็นนักทัศนมาตรที่ถูกต้องตามกฎหมาย การเพิ่มจำนวนนักทัศนมาตรจะช่วยเติมเต็มการขาดแคลนบุคลากรในระบบการบริการปฐมภูมิในการดูแลปัญหาสายตาและช่วยให้ประชาชนชาวไทยมีสายตาและคุณภาพชีวิตที่ดียิ่งขึ้น

ประวัติผู้แต่ง

Ploychompoo Parsuraphun, Department of Ophthalmology, Faculty of Medicine, Chiang Mai University, Thailand

Optometrist

Somsanguan Ausayakhun, Department of Ophthalmology, Faculty of Medicine, Chiang Mai University, Thailand

Professor Somsanguan Ausayakhun

Cornea & refractive surgery specialist

CMVR specialist

เอกสารอ้างอิง

1. American Optometry Association. Optometry history timelines. Available from: https://www.aoa.org/about-the-aoa/archives-and-museum/optometry-history-timeline?sso=y
2. เอกสารประกอบการขอกำหนด สาขาการประกอบโรคศิลปะใหม่ สาขาทัศนมาตรศาสตร์
3. The Different Types of Eye Care Professionals by Maureen A. Duffy, M.S., CVRT. Available from: https://www.visionaware.org/info/your-eye-condition/eye-health/types-of-eye-care-professionals-5981/125 [cite 2017 June 1]
4. ค้นหาจักษุแพทย์ ราชวิทยาลัยจักษุแพทย์แห่งประเทศไทย. Available from: https://www.rcopt.org/index.php?r=users/find 5,9. Monitoring Editor: Brien A Holden, PhD DSc OAM and Serge Resnikoff, MD. THE ROLE OF OPTOMETRY IN VISION 2020. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1705887/ [cite 2017 June 1]
6. ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2560. Available from: https://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2561/E/041/22.PDF [cite 2017 June 1]
7. ขวัญใจ วงศกิตติรักษ์. สภาวะตาบอด ตาเลือนราง และโรคตาที่เป็นปัญหาสาธารณสุขในเด็กไทย ปีพ.ศ. 2549-2550. วารสารวิจัยระบบสาธารณสุข ปีที่ 6 ฉบับที่ 4 ตค.-ธค. 2555 หน้า 501-512
8. สำนักงานสถิติแห่งชาติ กระทรวงเทคโนโลยีสารสน-เทศและการสื่อสาร. การสำรวจประชากรสูงอายุในประเทศไทย พ.ศ. 2557. Available from: https://service.nso.go.th/nso/nsopublish/themes/files/elderlyworkFullReport57-1.pdf [cite 2017 June 1]
10. Genetics Home Reference. Horner syndrome. Available from: https://ghr.nlm.nih.gov/condition/horner-syndrome [cite 2017 June 1]
11. Matthew C. Weed, MD, Reid A. Longmuir, MD, and Matthew J. Thurtell, MBBS, FRACP. Pituitary Adenoma Causing Compression of the Optic Chiasm. Available from: https://webeye.ophth.uiowa.edu/eyeforum/cases/177-pituitary-adenoma.htm [cite 2017 June 1]
12. ประกาศกระทรวงสาธารณสุข ฉบับที่ 2 (พ.ศ. 2546) เรื่อง การอนุญาตให้บุคคลทำการประกอบโรคศิลปะ โดยอาศัยทัศนมาตรศาสตร์ (Optometry) ข้อที่ 1 ประกาศ ณ วันที่ 11 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2546
13. เกณฑ์มาตรฐานการรับรองหลักสูตรทัศนมาตรศาสตร์ พ.ศ. 2548. กระทรวงศึกษาธิการ.
14. ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 133 ตอนพิเศษ 158 ง. ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง หลักเกณฑ์การกำหนดชื่อปริญญา พ.ศ. 2559. หน้า 10 ข้อที่ 5.2.2 ประกาศ ณ วันที่ 14 กรกฎาคม 2559
15. เอกสารหลักสูตรทัศนมาตรศาสตร์บัณฑิต (หลักสูตรใหม่ พ.ศ. 2545) คณะวิทยาศาสตร์และสถาบันวิทยาศาสตร์สุขภาพ มหาวิทยาลัยรามคำแหง
16. เอกสารหลักสูตรทัศนมาตรศาสตร์บัณฑิต มหาวิทยา-ลัยรังสิต (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2558)
17. เอกสารหลักสูตรทัศนมาตรศาสตร์บัณฑิต หลักสูตรใหม่ พ.ศ. 2555 มหาวิทยาลัยนเรศวร
18. Residency Affairs Committee Association of Schools and Colleges of Optometry. 11 Optometric Residency Types. Everything You Need to Know about Optometric Residencies. Available from: https://optometriceducation.org/files/Residencies_PowerPoint.pdf [cite 2017 June 1]
19. The eye care team. Available from: https://www.aao.org/about/eye-care-team
20. แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 12 (พ.ศ. 2560-2564). Available from: https://www.ldd.go.th/www/files/78292.pdf. [cite 2017 June 1]