ปัจจัยทำนายการพยายามฆ่าตัวตายตลอดช่วงชีวิตในผู้ป่วยซึมเศร้า: ปัจจัยทำนายการพยายามฆ่าตัวตายในผู้ป่วยซึมเศร้า

Pilakanta S; Sriwichai N

ผู้แต่ง

Pilakanta S Nursing Department, Faculty of Medicine, Chiang Mai University, Thailand
Sriwichai N Faculty of Public Health, Chiang Mai University, Thailand

คำสำคัญ:

การพยายามฆ่าตัวตายตลอดช่วงชีวิต, ซึมเศร้า, การนอนโรงพยาบาล, คุณภาพชีวิต, การสนับสนุนทางสังคม

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์ การพยายามฆ่าตัวตายเป็นสาเหตุสำคัญที่พบในผู้ป่วยโรคซึมเศร้าและเป็นปัญหาสำคัญของสาธารณสุขไทย ตัวทำนายความพยายามฆ่าตัวตายตลอดช่วงชีวิตในผู้ป่วยโรคซึมเศร้ามีความสำคัญต่อการพัฒนาโปรแกรมป้องกันการพยายามฆ่าตัวตาย การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ เพื่อศึกษาปัจจัยทำนายการพยายามฆ่าตัวตายตลอดช่วงชีวิตในผู้ป่วยซึมเศร้า
วิธีการ เป็นการศึกษาเชิงพรรณนาแบบภาคตัดขวาง ในผู้ป่วยซึมเศร้า อายุตั้งแต่ 18 ปีขึ้นไป มารักษาที่โรงพยาบาลมหาราชนครเชียงใหม่ จำนวน 80 ราย แบบสอบถามที่ใช้ ได้แก่ แบบสอบถามข้อมูลด้านลักษณะประชากร เครื่องมือชี้วัดคุณภาพชีวิตขององค์การอนามัยโลกชุดย่อ ฉบับภาษาไทย (WHOQOL-BREF-THAI) แบบประเมินการพร่องความช่วยเหลือทางสังคม (Six Social support Deficits) และประเมินการเคยพยายามฆ่าตัวตายตลอดช่วงชีวิตในผู้ป่วยซึมเศร้า โดยใช้คำถามข้อ C9 ของเครื่องมือ M.I.N.I (Mini International Neuropsychiatric Interview ) ฉบับภาษาไทย ปรับปรุง พ.ศ. 2550 วิเคราะห์ข้อมูลด้านประชากรศาสตร์ด้วยสถิติเชิงพรรณา หาความแตกต่างด้านประชากรศาสตร์ในกลุ่มที่มีและกลุ่มที่ไม่มีความพยายามฆ่าตัวตายตลอดช่วงชีวิตในผู้ป่วยโรคซึมเศร้า โดยใช้ chi square, fisher’s exact test และ independent t-test รวมทั้งหาปัจจัยทำนายการเคยพยายามฆ่าตัวตายตลอดช่วงชีวิตในผู้ป่วยโรคซึมเศร้า ด้วย multivariate logistic regression
ผลการศึกษา พบว่า ประวัติการสูบบุหรี่ ระยะเวลาที่ไม่ได้รักษาตั้งแต่มีอาการซึมเศร้า ความคิดฆ่าตัวตายตลอดช่วงชีวิต ประวัติการรับไว้รักษาในโรงพยาบาล คุณภาพชีวิตด้านสิ่งแวดล้อม และปัญหาทะเลาะวิวาทในครอบครัว มีความแตกต่างกันในกลุ่มตัวอย่างที่มีความพยายามฆ่าตัวตายและกลุ่มที่ไม่มีความพยายามฆ่าตัวตายตลอดช่วงชีวิตในผู้ป่วยโรคซึมเศร้า เมื่อนำมาวิเคราะห์ถดถอยแบบโลจิสติก พบว่า ระยะเวลาที่ไม่ได้รักษาตั้งแต่มีอาการซึมเศร้า การมีประวัติการรับไว้รักษาในโรงพยาบาล และมีปัญหาทะเลาะวิวาทในครอบครัว มีความเสี่ยงในการพยายามฆ่าตัวตายมากถึง 1.24, 18.47 และ 21.70 ตามลำดับ (Nagelkerke R2 = 52.9%)
สรุป ความพยายามฆ่าตัวตายตลอดช่วงชีวิตในผู้ป่วยโรคซึมเศร้าพบได้บ่อย โดยมีความเกี่ยวข้องกับการมีความคิดอยากตาย เคยมีประวัติรับไว้รักษาในโรงพยาบาล ระยะเวลาที่ไม่ได้รักษาตั้งแต่มีอาการซึมเศร้า การสูบบุหรี่ คุณภาพชีวิตด้านสิ่งแวดล้อมและปัญหาการทะเลาะวิวาทในครอบครัว ควรให้ความสำคัญตั้งแต่ระยะเริ่มแรกที่มีอาการซึมเศร้า นำเข้าสู่กระบวนการรักษาก่อนที่จะมีอาการมากถึงขั้นนอนโรงพยาบาล และมีการสำรวจปัญหาในครอบครัวร่วมกับการส่งเสริมสัมพันธภาพระหว่างสมาชิกในครอบครัวของผู้ที่เป็นโรคซึมเศร้า

เอกสารอ้างอิง

Truschel J. Depression definition and DSM-5 diagnostic criteria [Internet] 2019. [cited 2019 December 15]. Available from: https://www.psycom.net/depression-definition-dsm-5-diagnostic-criteria.

Bernal M, Haro JM, Bernert S, Brugha T, de Graaf R, Bruffaerts R, et al. Risk factors for suicidality in Europe: results from the ESEMED study. J Affect Disord. 2007;101:27-34.

Borges G, Nock MK, Haro Abad JM, Hwang I, Sampson NA, Alonso J, et al. Twelve-month prevalence of and risk factors for suicide attempts in the World Health Organization World Mental Health Surveys. J Clin Psychiatry. 2010;71:1617-28.

Li N, Zhang J. Influencing factors for depression among Chinese suicide survivors. Psychiatry research. 2010;178:97-100.

World Health Organization. Depression: let’s talk [Internet] 2017. [cited 2019 August 9]. [Available from: http://www.who.int/mental_health/management/depression/en.

Chang B, Gitlin D, Patel R. The depressed patient and suicidal patient in the emergency department: evidence-based management and treatment strategies. Emerg Med Pract. 2011;13:1-23; quiz -4.

Health Nutrition and Population Statistics - World Bank. Suicide mortality rate (per 100,000 population) [Internet] 2017. [cited 2019 July 23]. [Available from: https://www.populationpyramid.net/thailand/2019.

Trangkasombat U. Family therapy and family counselling. 2nd ed. Bangkok: Cinta; 2011.

Kittirattanapaiboon P, Tantirangsee N, Chutha W, Tantiaree A, Kwansanit P, Assanangkornchai S. Prevalence of Mental Disorders and Mental Health Problems: Thai National Mental Health Survey 2013. The Journal of Mental Health of Thailand. 2017;25:1-19.

Sriruenthong W, Kongsuk T, Pangchuntr W, Kittirattanapaiboon P, Kenbubpha K, Yingyeun R, et al. The Suicidality in Thai population: A National survey. J Psychiatr Assoc Thailand. 2011;56:413-24.

Department of Mental Health MoPH. Suicide Rate Per 100,000 Population [Internet] 2017. [cited 2019 November 23]. Available from: https://www.dmh.go.th/report/suicide/download.

Medical Record Unit of Maharat Nakhon Chiang Mai Hospital. Statistics of psychiatric out patients department. Chiang Mai: Faculty of Medicine, Chiang Mai University; 2018.

HD Editorial Team. Why do people attempt suicide [Internet] 2019. [updated 25 March 2020]. [cited 2020 March 31]. Available from: https://www.honestdocs.co/why-people-are-suicide.

Prescribed Benzodiazepines and Suicide Risk: A Review of the Literature [Internet]. 2017. [cited 2020 March 2]. Available from: http://www.psychiatrist.com/PCC/article/_layouts/ppp.psych.controls/BinaryViewer.ashx?Article=/PCC/article/Pages/2017/v19n02/16r02037.aspx&Type=Article.

Hawton K, van Heeringen K. Suicide. Lancet. 2009;373(9672):1372-81.

World Health Organization. Suicide [Internet] 2019 [updated 2 September 2019. [cited 2020 March 2]. Available from: https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/suicide.

Ruengorn C, Sanichwankul K, Niwatananun W, Mahatnirunkul S, Pumpaisalchai W, Patumanond J. Factors related to suicide attempts among individuals with major depressive disorder. Int J Gen Med. 2012;5:323-30.

Khamma A. Risk factors associated with suicide: a case-control study in sukhothai province. J Psychiatr Assoc Thailand. 2013;58: 3-16.

Chansarn S. Quality of life of Thai people: the implication from suicide statistic. Panyapiwat Journal. 2014;2:50-65.

Meyer RE, Salzman C, Youngstrom EA, Clayton PJ, Goodwin FK, Mann JJ, et al. Suicidality and risk of suicide--definition, drug safety concerns, and a necessary target for drug development: a consensus statement. J Clin Psychiatry. 2010;71:e1-e21.

Nortun J, Jenjai C, Ruengorn C. Prevalence and factors associated with suicidal behavior in patients with mental and behavioral disorder due to alcohol. Journal of Health Systems Research. 2016;10:137-51.

Prateepteranun W. Rate of suicide and factors related to suicidal behaviors of the Chaophrayayommarat hospital in Suphanburi Province. The Journal of Psychiatric Nursing and Mental Health. 2014;28:90-103.

Rungreangkulkij S, Thamnoi R, Anusak B. Experience of Suicide Attempt: Gender differences. Journal of Psychiatric Association Thailand. 2013;58:245-56.

Daniel WW. Biostatistics: a foundation for analysis in the health sciences. 9th ed. New Jersey: John Wiley & Sons; 2009.

Kessler RC, McGonagle KA, Zhao S, Nelson CB, Hughes M, Eshleman S, et al. Lifetime and 12-month prevalence of DSM-III-R psychiatric disorders in the United States. Results from the National Comorbidity Survey. Arch Gen Psychiatry. 1994;51:8-19.

Kittirattanapaiboon P, Arunpongpaisal S, Mahatnirunkul S, Kongsuk T, Choovong K, Booncharoen H, et al. Mini international neuropsychiatric interview Thai version 5.0.0-revised 2007 [Internet] 2007. [cited 2019 Autust 11]. [Available from: http://www.skph.go.th/newskph/Doc_file/Miti4_MINIInterview5.0.pdf.

Department of Mental Health MoPH. The Thai abbreviated version of World Health Organization quality of life (WHOQOL-BREF-THAI) [Internet] 2002. [cited 2019 August 11]. Available from: https://www.dmh.go.th/test/download/files/whoqol.pdf.

Suttajit S, Punpuing S, Jirapramukpitak T, Tangchonlatip K, Darawuttimaprakorn N, Stewart R, et al. Impairment, disability, social support and depression among older parents in rural Thailand. Psychol Med. 2010;40:1711-21.

Srisatidnarakul B. The methodology in nursing research. Bangkok: U&I Intermedia; 2009.

Rungruanghiranya S, Khongsakon R. Toxicity and management of tobacco dependence. Bangkok: Saha Pracha Panich; 2009.

Khunarak U. Factors affecting quality of life in outpatients with depressive disorder at Somdet Chaopraya Institute of Psychiatry. The Journal Of Psychiatric Nursing And Mental Health. 2011;25:42-54.

Hongsrisuwan N. Depression. HCU Journal of Health Science. 2016;19:105-18.

Lotrakul M. Accurately of major depressive disorder [Internet] 2014 [updated 9 march 2020]. [cited 2020 April 7]. Available from: https://med.mahidol.ac.th/ramamental/generalknowledge/general/09042014-1017.

Thongchai W, Sangchot W, Bamrungchaokasem K. Causes of police officer suicide: case study in police officer suicide during 2012-2013. Thai Journal of Clinical Psychology. 2015;46:30-9.

Diekstra RF. The epidemiology of suicide and parasuicide. Acta Psychiatr Scand Suppl. 1993;371:9-20.

Charoensri H, Khiewyoo J. Suicidal Risk Preva-lence and Factors Related to Suicidal Risk Among People in Ban Tak District, Tak Province. KKU Research Journal. 2017;17:77-93.

Chan-ame S. Mental Health. 2nd ed. Bangkok: Pharepitaya International; 1978.

Rungsang B, Chaimongkol N, Deoisres W. Predictors of Suicidal Ideation among Thai Adolescents. Journal of The Royal Thai Army Nurses. 2017;18:64-75.

Ukraisa S, Rungsayatorn S. Family relationship and adversity quotient, and prevention of commit suicide at-risk of public university students. Kasetsart Journal: Social Science. 2009;30:156-68.