ภาวะซึมเศร้า ความวิตกกังวล ความเครียด และความพิการหลังการเป็นโรคหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตัน โรงพยาบาลมหาราชนครเชียงใหม่
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
วัตถุประสงค์: ศึกษาระดับภาวะซึมเศร้า ความวิตกกังวล ความเครียด ความพิการ และปัจจัยที่สัมพันธ์กับสุขภาพจิตในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองตีบหรืออุดตัน
วัสดุและวิธีการ: การศึกษาเชิงสำรวจในผู้ป่วย 100 คน ที่ห้องตรวจเบอร์ 21 แผนกผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลมหาราชนครเชียงใหม่ (ตุลาคม 2567 - กันยายน 2568) ใช้แบบสอบถามข้อมูลทั่วไป แบบประเมินภาวะสุขภาพจิต (DASS-21) และแบบประเมินความพิการ (Modified Rankin Scale) วิเคราะห์ด้วยสถิติเชิงพรรณนาและ Binary Logistic Regression (p < .05)
ผล: ผู้ป่วยส่วนใหญ่เป็นเพศชาย (55%) อายุมัธยฐาน 64 ปี ความชุกของปัญหาสุขภาพจิต ได้แก่ ความวิตกกังวล 45% ความเครียด 21% และภาวะซึมเศร้า 19% ผู้ป่วย 48% มีความพิการระดับไม่มีหรือเล็กน้อย เพศหญิงมีโอกาสเกิดภาวะซึมเศร้าสูงกว่าเพศชาย 13.59 เท่า (p < .05) และผู้ป่วยที่มีความพิการระดับมาก/รุนแรงมีโอกาสเกิดความเครียดสูงกว่า 23.19 เท่า (p < .05)
สรุป: ผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองมีความชุกของความวิตกกังวลสูง โดยเฉพาะเพศหญิง ระดับความพิการสัมพันธ์กับภาวะสุขภาพจิต ดังนั้นควรคัดกรองภาวะสุขภาพจิต
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความหลังผ่านการปรับแก้จากกองบรรณาธิการแล้ว เป็นลิขสิทธ์ของวารสารจิตเวชวิทยาสาร โรงพยาบาลสวนปรุง กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข ห้ามเผยแพร่เพื่อประโยชน์ทางการค้าโดยไม่ได้รับอนุญาต แต่อนุญาตให้เผยแพร่บทความดังกล่าวเพื่อประโยชน์ทางการศึกษาแก่ประชาชนทั่วไป ทั้งนี้กองบรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยกับบทความหรือข้อคิดเห็นใดๆ ที่ปรากฏในวารสารสวนปรุง
เอกสารอ้างอิง
National Institute for Emergency Medicine. Health and emergency medical situations and trends (global and Thailand) [Internet]. 2022 [cited 2025 May 15]. Available from: https://www.niems.go.th/1/UploadAttachFile/2022/EBook/414764_20220208161448.pdf
American Stroke Association. Types of stroke [Internet]. Dallas: American Stroke Association; c2024 [cited 2026 Apr 7]. Available from: https://www.stroke.org/en/about-stroke/types-of-stroke
Department of Disease Control, Ministry of Public Health. Data on non-communicable disease mortality/morbidity statistics [Internet]. Nonthaburi: Ministry of Public Health; [cited 2025 Jan 15]. Available from: https://ddc.moph.go.th/dncd/news.php?news=39911
Tiamkao S. Incidence of stroke in Thailand. Thai J Neurol. 2022;39(2):39-46. [Thai]
Edelstein J, Kinney A, Keeney T, Hoffman A, Graham J, Malcolm M. Identification of disability subgroups for patients after ischemic stroke. Phys Ther. 2023;103(3):pzad002. doi: 10.1093/ptj/pzad002.
Safdar Z, Asghar M, Tahir M. Level of quality of life among post-stroke patients: a cross-sectional survey. J Health Rehabil Res. 2023;3(2):299-304.
Almhdawi KA, Alazrai A, Kanaan S, Shyyab AA, Oteir AO, Mansour ZM, et al. Post-stroke depression, anxiety, and stress symptoms and their associated factors: a cross-sectional study. Neuropsychol Rehabil. 2021;31(7):1091-104.
Yuliana S, Yu E, Rias YA, Atikah N, Chang HJ, Tsai HT. Associations among disability, depression, anxiety, stress, and quality of life between stroke survivors and their family caregivers: an actor-partner interdependence model. J Adv Nurs. 2023;79(1):135-48.
Guo J, Wang J, Sun W, Liu X. The advances of post-stroke depression: 2021 update. J Neurol. 2022;269(3):1236-49.
Schöttke H, Gerke L, Düsing R, Möllmann A. Post-stroke depression and functional impairments: a 3-year prospective study. Compr Psychiatry. 2020;99:152171.
Tsai YT, Chuang TJ, Mudiyanselage SPK, Ku HC, Wu YL, Li CY, et al. The impact of sleep disturbances on suicide risk among people living with HIV: an eleven-year national cohort. J Affect Disord. 2023;339:275-83.
Nelsone L, Rafsten L, Abzhandadze T, Sunnerhagen KS. A cohort study on anxiety and perceived recovery 3 and 12 months after mild to moderate stroke. Front Neurol. 2023;14:1220464.
Das J. Post-stroke depression: the sequelae of cerebral stroke. Neurosci Biobehav Rev. 2018;90:104-14.
Chanplaeng N. Factors influencing post-stroke depression in patients at Trang Hospital. Thai J Clin Psychol. 2022;53(1):32-48. [Thai]
Bibi Z, Shahzadi M, Arshad A, Ayyaz S, Ayoub I. Depression, anxiety and stress as a predictor of low life satisfaction in physically handicapped people. Pak J Humanit Soc Sci. 2024;12(1):3221-9.
Oei TP, Sawang S, Goh YW, Mukhtar F. Using the depression anxiety stress scale 21 (DASS-21) across cultures. Int J Psychol. 2013;48(6):1018-29.
Nilanont Y, Phattharayuttawat S, Chiewit P, Chotik-anuchit S, Limsriwilai J, Chalernpong L, et al. Establishment of the Thai version of National Institute of Health Stroke Scale (NIHSS) and a validation study. J Med Assoc Thai. 2010;93(1):171-8.
Ignacio KHD, Muir RT, Diestro JDB, Singh N, Yu MHLL, Omari OE, et al. Prevalence of depression and anxiety symptoms after stroke in young adults: a systematic review and meta-analysis. J Stroke Cerebrovasc Dis. 2024;33(7):107732.
Wang X, Dong X, Tan X, Lin Q, Zhou H. Recurrence risk perception, fear of progression, and health behaviors among patients with ischemic stroke. West J Nurs Res. 2024;46(9):799-810.
Jongprasertporn R. Post-stroke depression in the elderly. Chonburi Hosp J. 2023;48(1):41-60. [Thai]
Vacharasakdisilp K. Development of a comprehensive stroke care system (Stroke Network) at Maharaj Nakorn Chiang Mai Hospital, Faculty of Medicine, Chiang Mai University. J Thai Stroke Soc. 2015;14(1):23-34. [Thai]
Ullah I, Khan A, Tariq M, Akhtar N, Kousar, Rabnawaz. The burden of post-stroke depression and anxiety among stroke patients admitted to tertiary care teaching hospitals of Khyber Pakhtunkhwa. J Health Rehabil Res. 2023;3(2):292-8.
Eticha B, Yalew E, Merawie D, Chanie S, Demissie K, Eticha B. A higher burden of post-stroke depression and anxiety and their predictors among stroke survivors in the Amhara Regional State, Ethiopia, in 2024: a prospective multicenter study. Front Psychiatry. 2025;15:1512345.
Swathi, Manjusha, Vadakkiniath IJ, Gururaj. Prevalence and correlates of stress, anxiety, and depression in patients with chronic diseases: a cross-sectional study. Middle East Curr Psychiatry. 2023;30(1):64.
Tseng H, Lee JI, Geng JH, Chen SC. Sex difference in the associations among risk factors with depression in a large Taiwanese population study. Front Public Health. 2023;11:1070827.
Chaudhary D, Friedenberg I, Sharma V, Sharma P, Abedi V, Zand R, et al. Predictors of post-stroke depression: a retrospective cohort study. Brain Sci. 2022;12(8):993.
Xiao W, Liu Y, Huang J, Huang L, Bian Y, Zou G. Analysis of factors associated with depressive symptoms in stroke patients based on a national cross-sectional study. Sci Rep. 2024;14(1):1543.
Kang SW, Lee SH, Lee YS, Kwon S, Bosch P, Lee YJ, et al. Association between depression and quality of life in stroke patients: the Korea National Health and Nutrition Examination Survey (KNHANES) IV-VII (2008-2018). PLoS One. 2022;17(6):e0269010.
Begum S, Khan MN. The frequency of depression in post-stroke patients presenting at outpatient department of Abbasi Shaheed Hospital, Karachi. Pak J Health Sci. 2023;4(5):112-6.
Atigossou OLG, Ouédraogo F, Honado AS, Alagnidé E, Kpadonou TG, Batcho CS. Association between post-stroke psychological disorders, activity limitations and health-related quality of life in chronic stroke survivors in Benin. Disabil Rehabil. 2023;45(13):2087-94.
Beniusiene A, Kontautiene V, Strukcinskiene B, Grigoliene R, Martisauskiene D, Jurgaitis J. Depression, anxiety, and stress symptoms (DASS-21) in elderly women in association with health status (SHSQ-25): a cross-sectional study. Healthcare (Basel). 2024;13(1):7.
Gonçalves J, Veríssimo MT, Figueiredo D. Symptoms of anxiety and depression after stroke: a follow up study in outpatients followed in a rehabilitation recovery unit. Int Psychogeriatr. 2023;35(S1):91.
Olivera A, Ecker S, Lord A, Gurin L, Ishida K, Melmed K, et al. Factors associated with anxiety after hemorrhagic stroke. J Neuropsychiatry Clin Neurosci. 2023;35(4):378-85.
