ผลของโปรแกรมการพยาบาลจัดการรายกรณี สำหรับผู้ป่วยระยะท้ายที่บ้ำน ต่ออำกำรรบกวน ผลลัพธ์การดูแลผู้ป่วย และความพึงพอใจของผู้ดูแล

Natenong  Jaroensuk; Supaporn Chongkhamang

Authors

Natenong Jaroensuk Chomthong Hospital
Supaporn Chongkhamang McCormick Faculty of Nursing

Keywords:

Nursing case management, symptoms, palliative care outcome, satisfaction, terminal patients, caregivers

Abstract

This quasi-experimental research aimed to examine the effects of a home-based nursing case management program for terminally Ill patients on suffering symptoms, care outcome, and caregiver satisfaction. The samples were 25 terminally ill patients who received palliative care at home and their 25 caregivers, selected by purposive sampling. The research instruments consisted of 2 parts: 1) the data collecting instruments were the personal data questionnaire, the Thai Palliative Performance Scale, the Thai version of the Edmonton Symptom Assessment System, the Thai Palliative Care Outcome Assessment Scale, and the Caregiver Satisfaction questionnaire; 2) the experimental instrument was a home-based nursing case management program for terminally Ill patients. Data were analyzed using descriptive statistics and Wilcoxon Sign Rank tests.

The results found that, after receiving a home-based nursing case management program for terminally Ill patients, the mean score of suffering symptoms and palliative care outcomes showed significantly lower than before receiving the program ( p<.001). The caregiver satisfaction’s mean score showed a significantly higher than before receivingthe program ( p<.0 0 1 ) . Therefore, application of the program showed better outcomes of terminally ill the patients and the caregivers.

The recommendations for further studies are: extending the follow-up period; expanding the program to variety context; developing palliative care models, community network, and health volunteers to ensure the patients and caregivers accessing the quality of care and improving their quality of life.

References

World Health Organization. Palliative care [Internet]. 2020 [cited 2020/5/2024]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/palliative-care

ราชกิจจานุเบกษา. ประกาศคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติเรื่อง นิยามปฏิบัติการ (Operational definition) ของคำที่เกี่ยวข้องกับเรื่องการดูแลแบบประคับประคอง (Palliative care) สำหรับประเทศไทย พ.ศ. 2563 [Internet]. [เข้าถึงเมื่อ 2563]. เข้าถึงได้จาก: https://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2563/E/261/T_0003.PDF

กิตติกร นิลมานัต, กัลยา แซ่ชิต. ผลของโปรแกรมการพยาบาลจัดการรายกรณีสำหรับผู้ป่วยระยะท้ายต่อความทุกข์ทรมานจากอาการและการรับรู้คุณภาพการดูแลของผู้ป่วยระยะท้าย. วารสารสภาการพยาบาล 2561;33(3):51-66

มัณฑนา จิระกังวาน,ศิริรัตน์ จันตรี. การพัฒนาการดูแลแบบประคับประคองผู้ป่วยมะเร็งระยะท้ายแบบบูรณาการไร้รอยต่อโรงพยาบาลศรีสะเกษ. วารสารการพยาบาลการสาธารณสุขและการศึกษา 2561;19 (2),70-83.

อดิศร อุดรทักษ์, ยุวดี คาดีวี. ผลของโปรแกรมการดูแลผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังระยะสุดท้าย ที่ไม่ได้รับการบำบัดทดแทนไตต่อผลลัพธ์การดูแลแบบประคับประคอง. วารสารสุขภาพและสิ่งแวดล้อมศึกษา 2566;8(2),173-180.

ปฐมพร ศิรประภาศิริ, เดือนเพ็ญ ห่อรัตนาเรือง. (บรรณาธิการ). คู่มือการดูแลผู้ป่วยแบบประคับประคองและระยะท้าย (สำหรับบุคลากรทางการแพทย์).นนทบุรี: กระทรวงสาธารณสุข; 2563.

ศิริวัฒน์ ทิพย์ธราดล, อุกฤษฏ์ มิลิทางกูร. แผนยุทธศาสตร์ระดับชาติว่าด้วยการส่งเสริมสุขภาวะในระยะสุดท้ายของชีวิต พ.ศ. 2556-2559. นนทบุรี: สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ; 2556.

ปานจิตร์ วงศ์ใหญ่, รัตนาภรณ์ รักชาติ, กาญจนา ดาวประเสริฐ, กัญญา ศรีอรุณ และวราภรณ์ ไชยตาล. ประสิทธิผลของโปรแกรมการเยี่ยมบ้าน โดยการมีส่วนร่วมของเครือข่ายชุมชน ต่อคุณภาพชีวิตและผลลัพธ์การดูแลในผู้ป่วยมะเร็งแบบประคับประคองและระยะท้าย โรงพยาบาลมะเร็งลำปาง [รายงานวิจัย]. ลำปาง: โรงพยาบาลมะเร็งลำปาง กรมการแพทย์; [ไม่ระบุปี]. 135 หน้า.

วรารักษ์ สุหิตานุเคราะห์, อุทัยวรรณ์ นุกาศ และสุพรรษา วงศ์แพทย์. ประสิทธิผลของโปรแกรมการจัดการรายกรณีสำหรับผู้ป่วยระยะท้ายในหอผู้ป่วยโรงพยาบาลเชียงม่วน จังหวัดพะเยา [รายงานการวิจัย]. พะเยา: โรงพยาบาลเชียงม่วน สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดพะเยา; 2567.

พิกุล นันทชัยพันธ์. การจัดการกรณีในการดูแลผู้ป่วยระยะท้าย. วารสารพยาบาลสาร 2558;42(1):1-15.

แพงพรรณ ศรีบุญลือ, ปาริชาติ เพียสุพรรณ์, ณัฐชญา บัวละคร และศรีเวียง ไพโรจน์กุล. ผลลัพธ์การเยี่ยมบ้านผ่านระบบแพทย์ทางไกลในการดูแลผู้ป่วยแบบประคับประคองในสถานการณ์การระบาดโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 :การศึกษาย้อนหลัง. ศรีนครินทร์เวชสาร 2565;37(1):76-81.

โรงพยาบาลจอมทอง. งานการพยาบาลชุมชน สถิติผู้ป่วยดูแลประคับประคอง อำเภอจอมทอง จังหวัดเชียงใหม่:โรงพยาบาลจอมทอง; 2566.

Faul F, Erdfelder E, Buchner A, Lang AG. Statistical power analyses using G*Power 3.1: tests for correlation and regression analyses. Behav Res Methods 2009;41(4):1149-60.

Chewaskulyong B, Sapinun L, Downing G, Intaratat P, Lesperance M, Leautrakul S, et al. Reliability and validity of the Thai translation (Thai PPS Adult Suandok) of the Palliative Performance Scale (PPSv2). Palliat Med 2012;26(8):1034-41.

Chinda, M, Jaturapatporn, D, Kirshen, J, & Udomsubpayakul, U. Reliability and validity of a Thai version of the Edmonton Symptom Assessment Scale (ESAS Thai). J Pain Symptom Manage 2011;42(6):954-60

ปนัดดา สุวรรณ, ลดารัตน์ สาภินันท์, ธนพัฒน์ ไชยป้อ, ตุลา วงศ์ปาลี, วันทนีย์ แสงวัฒนะรัตน์, & เรไร พงศ์สถาพร. ผลลัพธ์การดูแลแบบประคับประคองในการรับรู้และมุมมองของพยาบาลและผู้ป่วย มะเร็งที่เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลมหาราชนครเชียงใหม่. พยาบาลสาร 2560, 44(2):89-103.[Internet]. [เข้าถึงเมื่อ 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/cmunursing/article/view/97843/76229

สำนักงานกระทรวงสาธารณสุข กองการพยาบาล. แนวทางการจัดเก็บตัวชี้วัดการพัฒนาคุณภาพบริการพยาบาลประจำปีงบประมาณ 2563. นนทบุรี: สำนักพิมพ์สื่อตะวัน; 2563.

อรุณ โพธิงาม. การพัฒนาแนวทางการพยาบาลผู้ป่วยแบบประคับประคอง. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษา การแพทย์และสุขภาพ 2023;8(2):117-26.

กัลยา แซ่ชิต, กิตติกร นิลมานัต. ผลของโปรแกรมการพยาบาลจัดการรายกรณีสำหรับผู้ป่วยระยะท้ายต่อการรับรู้คุณภาพการดูแลแบบประคับประคองและความพึงพอใจของผู้ดูแลหลัก. วารสารมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ 2561;10(3):116-28.

ทัศนีย์ บุญอริยเทพ, ธภัคนันท์ อินทราวุธ. ผลของโปรแกรมการดูแลแบบประคับประคองที่บ้านต่ออาการรบกวนผลลัพธ์การดูแลของผู้ป่วยและภาวะเครียดของผู้ดูแล. วารสารโรงพยาบาลแพร่ 2566;31(1):99-113.

Agar M, Xuan W, Lee J, Barclay G, Oloffs A, Jobburn K, Harlum J, et al. Longitudinal symptom profile of palliative care patients receiving a nurse-led end-of-life (PEACH) programme to support preference to die at home. BMJ Open 2024;14:e058448. doi:10.1136/bmjopen-2021-058448.

Gonçalves F, Gaudêncio M, Rocha A, Paiva I, Rego F, Nunes R. A Review on the Management of Symptoms in Patients with Incurable Cancer Curr Oncol. 2025;32(8):433.doi:10.3390/curroncol32080433

Bischoff KE, Patel K, Boscardin WJ, O’Riordan DL, Pantilat SZ, Smith AK. Prognoses associated with Palliative Performance Scale scores in modern palliative care practice. JAMA Network Open 2024;7(7):e2420472.

Liu X, Liu H, Ying W, Zhang Y, Gong X and Huang J. Identifying palliative home care needs of patients with advanced cancer: a cross-sectional study. Front. Psychiatry 2025;16:1448973. doi:10.3389/fpsyt.2025.1448973

สุพัตรา คงปลอด, นิตยา ศักดิ์สุภา, & ทิวา เกียรติปานอภิกุล. ผลลัพธ์ของการดูแลแบบประคับประคองตามการรับรู้ของผู้ป่วยโรคมะเร็งและญาติผู้ดูแลโรงพยาบาลเจริญกรุงประชารักษ์. วารสาร โรงพยาบาลเจริญกรุงประชารักษ์ 2022;18(1):69-85.

Khanduri, A, Crosby-Myles, F, & Gordon, P. Home Based Palliative Care for Underserved Populations: A Case Report. J Pain Symptom Manage 2024;67(5):e632.