รายงานสอบสวนการระบาดอาหารเป็นพิษในงานมงคลสมรส อำเภอควนโดน จังหวัดสตูล มกราคม 2568

ผู้แต่ง

  • รุจกัลยา ขาวเชาะ โรงพยาบาลควนโดน จังหวัดสตูล
  • ชารีฟ๊ะ นารีเปน โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลควนโดน จังหวัดสตูล
  • รสนา บินหมาน สำนักงานสาธารณสุขอำเภอควนโดน จังหวัดสตูล
  • ซอฟียา ไมมะหาด โรงพยาบาลควนโดน จังหวัดสตูล

DOI:

https://doi.org/10.14456/dcj.2026.14

คำสำคัญ:

อาหารเป็นพิษ, งานมงคลสมรส, เชื้อวิบริโอ พาราฮีโมไลติคัส

บทคัดย่อ

วันที่ 18 มกราคม 2568 งานระบาดวิทยา โรงพยาบาลควนโดน ได้รับแจ้งห้องฉุกเฉินว่าพบผู้ป่วยเข้ารับการรักษาด้วยอาการ ปวดท้อง ถ่ายเหลว หลายราย จากการรับประทานอาหารในงานมงคลสมรส ในวันที่ 18 มกราคม 2568 เวลาประมาณ 11.00 น. พื้นที่ อ.ควนโดน จ.สตูล จึงดำเนินการสอบสวนและควบคุมโรค เพื่อยืนยันการระบาด ศึกษาลักษณะการกระจายและปัจจัยในการเกิดโรค และหามาตรการในการป้องกันโรค วิธีการศึกษาเป็นแบบระบาดเชิงพรรณนา เก็บข้อมูลจากเวชระเบียน สัมภาษณ์ผู้ป่วยและค้นหาผู้ป่วยเพิ่มเติม ตามนิยาม ดังนี้ ผู้ที่รับประทานอาหารจากงานมงคลสมรส ที่มีอาการใดอาการหนึ่ง ได้แก่ถ่ายเหลว ถ่ายเป็นน้ำ ถ่ายปนเลือด ปวดมวนท้อง คลื่นไส้ อาเจียน อ่อนเพลีย ไข้ ระหว่างวันที่ 18-24 มกราคม 2568 ศึกษาระบาดเชิงวิเคราะห์ด้วยรูปแบบ case-control study เก็บตัวอย่างส่งตรวจทางห้องปฏิบัติการ และศึกษาด้านสิ่งแวดล้อม ผลการศึกษาพบว่างานมงคลสมรสมีผู้เข้าร่วมงานประมาณ 1,000 คนพบผู้ป่วยโรคอาหารเป็นพิษในงานมงคลสมรส จำนวน 245 ราย ไม่มีผู้เสียชีวิต มีอาการถ่ายเหลวมากที่สุดร้อยละ 90.20 ค่ามัธยฐานระยะฟักตัว 7 ชั่วโมง อาหารที่มีความเสี่ยงได้แก่ ยำหอยกะบงใส่กะทิ ผลการศึกษาระบาดวิทยาเชิงวิเคราะห์พบว่าผู้ที่รับประทานมีความเสี่ยงต่อการป่วยด้วยโรคอาหารเป็นพิษเป็น 576 เท่าของผู้ไม่รับประทาน (Odds ratio=576, 95% CI: 77.93-4,257, p<0.05) ผลการตรวจทางห้องปฏิบัติการพบเชื้อ vibrio parahaemolyticus จาก rectal swab จำนวน 11 ตัวอย่าง และ fresh stool จำนวน 2 ตัวอย่าง การระบาดของโรคอาหารเป็นพิษมีลักษณะเป็นแหล่งโรคร่วม (common source) คาดว่าได้รับเชื้ออาจโดยการรับประทานอาหารทะเลที่ปรุงสุกไม่ทั่วถึง มาตรการป้องกันโรคให้คำแนะนำตามหลักสุขาภิบาลอาหารแก่ผู้ประกอบอาหารและผู้ที่เกี่ยวข้อง สื่อสารข้อมูล และแจ้งข่าวการระบาดแก่พื้นที่ใกล้เคียง และกำหนดแนวทางปฏิบัติต่อเนื่องสำหรับพฤติกรรมที่จะลดความเสี่ยงต่อการเกิดโรค

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

Department of Disease Control (TH), Ministry of Public Health. Food poisoning [Internet]. 2025 [cited 2025 Jun 6]. Available from: http://ddc.moph.go.th/disease_detail.php?d=10 (in Thai)

Ministry of Public Health. Guidelines for specimen collection and transportation for laboratory investigation in disease/outbreak surveillance by SRRT. Nonthaburi: Ministry of Public Health; 2008. (in Thai)

Department of Disease Control (TH), Bureau of Epidemiology.[Internet]. 2025 [cited 2025 Jun 6]. Available from: https://apps-doe.moph.go.th/boeeng/annual/Annual/Annual49/Part1/38_FoodPoisoning.doc/ (in Thai)

Chareonwikkay S, Khawcho R. Investigation on food poisoning outbreak in a scout camp, La-ngu District, Satun Province. [Internet]. 2014 [cited 2025 Jun 6]. Available from: https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/1396 (in Thai)

Satun Provincial Health Office. food poisoning cases in Khuan Don district, 2020-2024. Satun: Satun Provincial Health Office; 2025. (in Thai)

Department of Disease Control (TH), Division of Epidemiology. Epidemiological operations. Nonthaburi: Division of Epidemiology; 1999. (in Thai)

Department of Disease Control (TH). Case definitions and reporting guidelines for notifiable and under-surveillance communicable diseases in Thailand. 1st ed. Nonthaburi: Department of Disease Control; 2020. (in Thai)

Department of Disease Control (TH), Division of Epidemiology. Definition of communicable diseases in Thailand. 2nd ed. Nonthaburi: Division of Epidemiology; 2003. (in Thai)

Department of Medical Sciences (TH), National Institute of Health. vibrio parahaemolyticus [Internet]. 2014 [cited 2025 Jun 6]. Available from: https://nih.dmsc.moph.go.th/ckeditor/upload/files/id54/files/Rev03_Dec2025_linked.pdf (in Thai)

Muangchana C, Siriarayaporn P, Lupkitaro C, Rianphumikankit S, Yoocharoen P, Kuharat S. et al. An outbreak of food poisoning caused by vibrio parahaemolyticus in a private school, Bangkok. [Internet]. 2014 [cited 2025 Jun 6]. Available from: https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/issue/download/1210/1100 (in Thai)

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

28-03-2026

รูปแบบการอ้างอิง

1.
ขาวเชาะ ร, นารีเปน ช, บินหมาน ร, ไมมะหาด ซ. รายงานสอบสวนการระบาดอาหารเป็นพิษในงานมงคลสมรส อำเภอควนโดน จังหวัดสตูล มกราคม 2568. Dis Control J [อินเทอร์เน็ต]. 28 มีนาคม 2026 [อ้างถึง 7 เมษายน 2026];52(1):165-74. available at: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/DCJ/article/view/281803

ฉบับ

ประเภทบทความ

การสอบสวนโรค