การพัฒนารูปแบบการจัดการข้อมูลข่าวสารที่มีความเสี่ยงสูง เพื่อการสื่อสารสาธารณะของกรมควบคุมโรค

บทคัดย่อ

ปัญหาโรคและภัยสุขภาพในภาวะฉุกเฉินทางด้านสาธารณสุขที่เพิ่มขึ้น กรมควบคุมโรคจึงมีแนวทางพัฒนาการสื่อสารสาธารณะในภาวะฉุกเฉินให้เป็นระบบ ซึ่งพบว่ายังขาดขั้นตอนสำคัญ เช่น การเฝ้าระวังทางสื่อที่เชื่อมโยงกันการจัดทำสาระสำคัญเพื่อการเผยแพร่ การวางแผนปรับกลยุทธ์ในการสื่อสาร คณะผู้วิจัยได้ทำการศึกษาวิจัยในรูปแบบของการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม (participatory action research) ในช่วงเดือนมกราคม 2554- กันยายน 2555 เพื่อพัฒนารูปแบบการจัดการข้อมูลข่าวสารที่มีความเสี่ยงสูง เพื่อการสื่อสารสาธารณะของกรมควบคุมโรค ผลการศึกษาพบว่า ปัจจุบันกรมมีการจัดการข้อมูลข่าวสาร ใน 6 ด้าน ได้แก่ call center การเฝ้าระวังทางสื่อสาธารณะ การจัดการศูนย์ปฏิบัติการกรม ชุดสารสนเทศสำหรับศูนย์ปฏิบัติการกรม การพยากรณ์โรคและภัยสุขภาพ และงานข่าวกรอง จุดอ่อนที่สำคัญคือ ขาดการวิเคราะห์ข่าว การประสานงาน และ บทบาทของผู้รับผิดชอบยังไม่ชัดเจน คณะผู้วิจัยได้จัดทำข้อสรุป แนวทางการจัดการ และข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย เรื่องการพัฒนาระบบการจัดการข้อมูลข่าวสารที่มีความเสี่ยงสูงของกรมควบคุมโรคอย่างครบวงจร และการแถลงข่าว เสนอกรมควบคุมโรคเพื่อดำเนินการ และติดตามผลเมื่อครบ 1 ปี พบว่า กรมมีการจัดการข้อมูลข่าวสารที่ดีขึ้นโดยหน่วยงานผู้เกี่ยวข้อง มีการประสานงานกันอย่างเป็นระบบและครอบคลุมมากขึ้น ตั้งแต่กระบวนการ เฝ้าระวังทางสื่อ การจัดทำสาระสำคัญเพื่อการสื่อสาร เชื่อมโยงกับการตอบโต้โรคและภัยสุขภาพ ทำให้การป้องกัน ควบคุมโรค มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น ประชาชนเข้าถึงข้อมูลได้สะดวกและรวดเร็ว จากการรวมประชาสัมพันธ์เบอร์ call center 1422 เป็นเบอร์เดียว อย่างไรก็ตาม ยังพบข้อจำกัดบางส่วนด้านการพัฒนาระบบและบุคลากรซึ่งสรุปเป็นข้อเสนอแนะแก่กรมควบคุมโรคพิจารณาต่อไป