การดูแลสุขภาพผู้สูงอายุโดยการมีส่วนร่วมของชุมชนที่อยู่รอบ มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร - กุลประสูติดิลก อะเคื้อ (Journal of Medicine and Health Sciences, 2018)
บทคัดย่อ การศึกษานี้เป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม (Participatory Action Research: PAR) มี วัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุ ด้วยการมีส่วนร่วมของชุมชน กลุ่มอาสาสมัครที่มีอายุ 60 ปี ขึ้นไป จำนวน 53 คน ถูกคัดเลือกแบบเจาะจง (purposive sampling) จากสองชุมชนที่อยู่รอบมหาวิทยาลัย ราชภัฏพระนคร เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้ แบบสัมภาษณ์ แบบประเมินความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตร ประจำวัน (Barthel Activities of Daily Living: ADL) การสนทนากลุ่ม และการประชุมกลุ่ม การวิเคราะห์ ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและการวิเคราะห์เนื้อหา วิธีดำเนินการวิจัย ประกอบด้วย 4 กระบวนการ 1) ค้นหา และใช้ทุนทางสังคม 2) ค้นหาปัญหาสุขภาพ 3) ออกแบบกิจกรรม และ 4) พัฒนาข้อตกลงในชุมชน ผลการ วิจัย พบว่า การดูแลสุขภาพผู้สูงอายุด้วยการมีส่วนร่วมของชุมชนนั้น ทุนบุคคลเป็นสิ่งสำคัญที่สุดในการดำเนิน กิจกรรม ชุมชนที่มีแกนนำและสมาชิกที่มีความเข้มเข็ง เสียสละ ย่อมส่งผลให้ทุนบุคคลมีประสิทธิภาพอยู่เสมอ นอกจากนี้ การพึ่งพาตนเองของชุมชนด้วยการหาทุนเงินจะทำให้ชุมชนสามารถดูแลสุขภาพผู้สูงอายุได้ยั่งยืน มากขึ้นและเปิดโอกาสให้ผู้สูงอายุในชุมชนได้ร่วมกันออกแบบกิจกรรมให้สอดคล้องกับประเด็นปัญหาสุขภาพ ใช้กระบวนการกลุ่มในการกำหนดข้อตกลง ผลลัพธ์ที่ได้จากกระบวนการดูแลสุขภาพผู้สูงอายุด้วยการมี ส่วนร่วมของชุมชนทำให้เกิดการรวมกลุ่มของผู้สูงอายุในการออกกำลังกายทำให้สุขภาพดีขึ้น มีการจัดกิจกรรม รายเดือน ผู้สูงอายุมีศักยภาพเป็นวิทยากรถ่ายทอดความรู้ มีการแสวงหาและใช้ทุนทางสังคมได้อย่างเหมาะสม Abstract This participatory action research (PAR) aimed to study the elderly health care with community participation. A total of 53 volunteers (age >60 years old) were recruited by purposive sampling from two communities located around Phranakhon Rajabhat University. The data was collected by using interviewing form, Barthel activities of daily living (ADL), group discussion, and group meeting. Then, it was analyzed by descriptive statistics and content analysis. The methodology comprised of 4 processes; 1) finding and using social capital, 2) finding health problem, 3) activity design, and 4) agreement development in community. The results revealed that the most important thing in processing the elderly health care with community participation was personal capital. A community with robust, dedicated leaders and members always tends to obtain the efficiency of personal capital. Besides, the selfreliance of the community by revolving fund would enable more sustainable elderly health care and provide the elderly a chance to participate in designing activities consistent to their health issues by using group process in developing agreements. Consequently, there are elderly aggregation to exercise for better health, monthly activities can be organized, some elders have potential to be experts and transfer their knowledge, and the social capital can be utilized properly.