ลักษณะและพฤติกรรมของการใช้ยาป้องกันเชื้อเอชไอวีก่อนการสัมผัสโรค (เพร็พ) ในกลุ่มชายที่มีเพศสัมพันธ์กับชาย จังหวัดเชียงราย - สอนเสนา วิทยา (เชียงรายเวชสาร, 2025)
ความเป็นมา: ยาป้องกันเชื้อเอชไอวีก่อนการสัมผัสโรค (เพร็พ) เป็นวิธีป้องกันเชื้อเอชไอวีโดยให้ยาต้านไวรัสแก่ผู้ที่ยังไม่ติดเชื้อ โดยเฉพาะในกลุ่มชายที่มีเพศสัมพันธ์กับชายซึ่งเป็นกลุ่มเสี่ยงสูงจึงต้องมีการติดตามพฤติกรรมการใช้ยาอย่างสม่ำเสมอ วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาลักษณะและพฤติกรรมของการใช้เพร็พในกลุ่มชายที่มีเพศสัมพันธ์กับชายจังหวัดเชียงราย วิธีการศึกษา: การศึกษาพรรณนาแบบภาคตัดขวาง เก็บข้อมูลจากกลุ่มตัวอย่าง 188 คน ระหว่าง 1 สิงหาคม - 31 ตุลาคม 2567 โดยใช้เทคนิคสโนว์บอลใช้แบบสอบถามที่ผ่านการตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาและความเชื่อมั่น (CVI=0.94, Cronbach’s Alpha=0.92) จากนั้นวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ความถี่ และ ร้อยละเพื่อวิเคราะห์ข้อมูลทั่วไป ลักษณะและพฤติกรรมการใช้เพร็พ ผลการศึกษา: กลุ่มตัวอย่าง 140 คน (ร้อยละ 74.47) มีการรับประทานนาเพร็พแบบรับประทานทุกวัน ส่วนใหญ่ร้อยละ 90 มีพฤติกรรมการกินยาเพร็พทุกวันและ ร้อยละ 65 ไม่เคยลืมกินยาเพร็พ กลุ่มตัวอย่างที่รับประทานยาเพร็พแบบเฉพาะช่วง 48 คน (ร้อยละ 25.53) พบว่า ในช่วง 3 เดือนที่ผ่านมา ส่วนใหญ่ร้อยละ 79.17 ทานยาครบตามรูปแบบ 2-1-1 และการใช้ถุงยางอนามัยขณะใช้เพร็พในกลุ่มตัวอย่างทั้งหมด (188 คน) พบว่า ร้อยละ 39.89 มีการใช้ถุงยางอนามัยเป็นประจำ พฤติกรรมการรับประทานยาเพร็พ ส่วนใหญ่ 141 คน (ร้อยละ 75) อยู่ในระดับดี และ 47 คน อยู่ในระดับปานกลาง (ร้อยละ 25) และไม่มีกลุ่มตัวอย่างในระดับต่ำ สรุปและข้อเสนอแนะ: ควรส่งเสริมความรู้ ความเข้าใจ และการเข้าถึงบริการเพร็พอย่างต่อเนื่อง รวมถึงการสนับสนุนพฤติกรรมการใช้ยาอย่างถูกต้องและสม่ำเสมอ เพื่อลดอัตราการติดเชื้อเอชไอวีในกลุ่มเสี่ยงและบรรลุเป้าหมายการยุติปัญหาเอดส์ในระดับจังหวัดได้อย่างยั่งยืน