Blood Hemeoxygenase-1 (HO-l) Levels in stone Mill Workers who were Exposed to Silica in Upper North Thailand - ด่านไพบูลย์ อนงค์ศิลป์; หลิวเสรี วิทยา; ขันติพงศ์ เจียรนัย; ชัยสุวรรณ ชาญณรงค์; คชาอนันต์ ศุภกิจ; สิงห์แก้ว จรัส; ศิริรัตนพฤกษ์ สมเกียรติ; ท้วมแสง สมเกียรติ; นามบุญมี โกวิทย์ (Disease Control Journal, 2012)
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อค้นหาดัชนีชี้วัด Hemeoxygenase-1 (HO-l) เพื่อการวินิจฉัยการเกิด โรคซิลิโคสิสในระยะต้น ดำเนินการในกลุ่มตัวอย่างเป็นพนักงานที่สัมผัสฝุ่นซิลิกาทางระบบทางเดินหายใจ ขณะปฏิบัติงานในโรงโม่หินใน 7 จังหวัดภาคเหนือตอนบน จำนวน 299 ราย เก็บอนุภาคฝุ่นในบรรยากาศที่ทำงาน จำนวน 3 จุดต่อ 1 โรงงาน จำนวน 9 โรงงาน ตลอดเวลาการทำงาน 8 ชั่วโมง นำมาวิเคราะห์ปริมาณซิลิกาในอนุภาค ฝุ่นด้วยเครื่อง spectrophotometer เก็บเลือดพนักงานเพื่อวัดปริมาณเอนไซม์ Hemeoxygenase-1 (HO-l) ในซีรั่ม ด้วยวิธี ELISA ใช้เทคนิค sandwish enzyme immunoassay เอ็กซเรย์ปอด อ่านผลโดยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ ทดสอบสมรรถภาพปอดของพนักงานด้วยเครื่อง Spirometer วัดคาพารามิเตอร์ทั้งหมด 3 ตัว ได้แก่ FVC FEV1 และ FEV1/FVC หาความสัมพันธ์ระหว่างระดับ HO - 1 กับลักษณะอาการทางคลินิก (ผลจากการ เอ็กซเรย์และผลการทดสอบสมรรถภาพปอด) และปริมาณซิลิกาในบรรยากาศ ทำงานโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ร้อยละและค่าเฉลี่ย และผลการทดสอบสมรรถภาพปอดกับปริมาณซิลิกาในบรรยากาศทำงานใช้สถิติ ANOVA การหาความสัมพันธ์ระหว่างปริมาณ HO-1 ในเลือดและผลการทดสอบสมรรถภาพปอดกับปริมาณซิลิกาใน บรรยากาศทำงานใช้สถิติ Spearman correlation test ผลการวิจัยไม่พบรอยโรคในเนื้อปอดของประชากรที่ศึกษา จากผลเอ็กซเรย์ปอด แต่พบว่าค่าเฉลี่ยของระดับซิลิกาแต่ละโรงงานเท่ากับ 1.30, 1.99, 6.34, 1.10, 15.08, 15.91, 6.31, 11.25 และ 1.67 mg/m3 เกินค่ามาตรฐานของ ACGIH standard (0.025 mg/m3) ค่าเฉลี่ยระดับ HO-1 ในเลือด คือ 320.27+207.68mg/ml ค่าเฉลี่ยของเปอร์เซ็นต์เมื่อเทียบกับค่าทำนาย(Predicted value) ของ FVC และ FEV1 คือ 85.90 + 13.58และ91.58 + 16.76 และค่าเปอร์เซ็นต์ FEVl/FVCLท่ากับ 109.53 ±15.43%ตามลำดับ พบว่า ระดับ HO-1 มีความสัมพันธ์กับระดับซิลิกา และ FEV1/FVC อย่างมีนัยสำคัญ (r =0.419 และ -0.219 p<0.01) แสดงว่าเมื่อได้รับซิลิกาสูงจะทำให้ระดับ HO-1 สูงขึ้น แต่สมรรถภาพการทำงานของปอด (FEV1/FVC) ลดลง จากการศึกษาครั้งนี้ พบความสัมพันธ์ระหว่างค่าระดับปริมาณซิลิกา กับค่า สมรรถภาพปอดและค่าปริมาณ HO-l ในขณะที่ผลการอ่านฟิล์มเอ็กซเรย์ปอดยังปกติ แสดงให้เห็นว่าวิธีการวินิจฉัย การสัมผัสฝุ่นซิลิกา โดยการตรวจค่าปริมาณHO-1 มีความไวพอที่จะนำไปเฝ้าระวังโรคซิลิโคสิสนอกเหนือจากการตรวจวัดค่าสมรรถภาพปอด และยังสามารถทำได้ในพื้นที่ต่าง ๆ