ผลกระทบจากการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ร่วมกับมาตรการการควบคุมการระบาดในช่วงเดือนเมษายน พ.ศ. 2563 ต่อพฤติกรรมเสี่ยงของโรคไม่ติดต่อ ในประเทศไทย
DOI:
https://doi.org/10.14456/dcj.2020.51คำสำคัญ:
โควิด-19, ระยะห่างทางสังคม, ผลกระทบ, พฤติกรรมเสี่ยง, โรคไม่ติดต่อบทคัดย่อ
การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทำการสำรวจผลกระทบจากการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 และการบังคับใช้พระราชกำหนดสถานการณ์ฉุกเฉิน ร่วมกับการส่งเสริมมาตรการ Social distancing ในช่วงเดือน มีนาคม–เมษายน พ.ศ. 2563 ต่อพฤติกรรมที่เสี่ยงต่อการเกิดโรคไม่ติดต่อในประชากร ทำการสำรวจออนไลน์โดยใช้ Google form ระหว่างวันที่ 27 เมษายน–3 พฤษภาคม พ.ศ. 2563 ผลการศึกษา ผู้ตอบแบบสอบถามทั้งหมด 7,711 ราย จาก 77 จังหวัด ส่วนใหญ่เครียดเพิ่มขึ้น (ร้อยละ 38.3) และมีน้ำหนักตัวเพิ่มขึ้น (ร้อยละ 29.3) จากการศึกษาความสัมพันธ์หลายตัวแปร พบว่าปัจจัยที่มีนัยสำคัญต่อการมีน้ำหนักเพิ่มขึ้น คือเพศหญิง (OR = 1.3) การรับประทานอาหารปริมาณมากขึ้น (OR = 4) การกินบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปเพิ่มขึ้น (OR = 1.6) กินขนมหวานหรือลูกกวาดเพิ่มขึ้น (OR = 1.5) การดื่มเครื่องดื่มที่มีรสหวานเพิ่มขึ้น (OR = 1.5) การบริโภคผลไม้เพิ่มขึ้น (OR = 1.2) การรับประทานอาหารที่ปรุงเองเพิ่มขึ้น 1–2 มื้อต่อวัน (OR = 1.3) การเดินที่น้อยลง(OR = 1.4) และออกกำลังกายที่น้อยลง (OR = 1.6) นอกจากนั้นยังมีผลกระทบต่อการลดการบริโภคเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ (ร้อยละ 78.1) และการสูบบุหรี่ (ร้อยละ 36.9) ผู้ป่วยความดันโลหิตสูงวัดความดันโลหิตบ่อยน้อยลง(ร้อยละ 17.3) และผู้ป่วยเบาหวานตรวจวัดระดับน้ำตาลในเลือดบ่อยน้อยลง (ร้อยละ 21) การระบาด และมาตรการการควบคุมการระบาด รวมถึง Social distancing ในประชากรส่งผลให้ส่วนใหญ่ (ร้อยละ 29) มีน้ำหนักตัวเพิ่มมากกว่าน้ำหนักตัวลด (ร้อยละ 17) อย่างไรก็ตาม ส่วนใหญ่ระบุว่ามีการบริโภคอาหาร เครื่องดื่มรสหวาน เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ บุหรี่ลดลง ประเภทอาหารที่รับประทานเช่น ผลไม้ บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป ของหวานหรือลูกกวาด น้ำหวาน และอาหารที่ปรุงเอง และการมีกิจกรรมทางกายที่ลดลงเป็นสาเหตุของการมีน้ำหนักตัวที่เพิ่มขึ้น สรุปและข้อเสนอแนะ ถึงแม้การระบาด และมาตรการการควบคุมการระบาดในประชากรจะส่งผลให้หลายคนมีพฤติกรรมเสี่ยงลดลง อย่างไรก็ตาม ยังมีประชาชนอีกจำนวนไม่น้อยที่กลับมีพฤติกรรมเสี่ยงเพิ่มขึ้น ดังนั้นถึงแม้ภาพรวมจะเห็นว่าผลกระทบที่เกิดขึ้นจะเป็นไปในทิศทางที่ลดลงของพฤติกรรมเสี่ยงมากกว่า เช่นการบริโภคอาหาร แต่ทว่าเรายังต้องให้ความสำคัญกับผู้ที่ระบุว่ามีพฤติกรรมเสี่ยงเพิ่มขึ้นด้วย เพื่อลดพฤติกรรมเสี่ยง และหลีกเลี่ยงปัญหาโรคไม่ติดต่อในอนาคต
Downloads
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. Statement on the second meeting of the International Health Regulations (2005) Emergency Committee regarding the outbreak of novel coronavirus (2019-nCoV) [Internet]. 2020 [cited 2020 May 6]. Available from: https://www.who.int/news-room/detail/30-01-2020-statement-on-the-second-meeting-of-the-international-health-regulations-(2005)-emergency-committee-regarding-the-outbreak-of-novel-coronavirus-(2019-ncov)
World Health Organization. Director-General's opening remarks at the media briefing on COVID-19; 2020 Mar 11. Geneva: World Health Organization; 2020.
Office of the Council of State. Declaration of an Emergency B.E. 2563 (2020). Re: Emergency Situation in all areas of the Kingdom of Thailand. Government Gazete. No. 137. Section 69 D (March 25, 2020). (in Thai)
Office of the Council of State. Declaration of an Emergency B.E. 2548 (2005). Re: Situation pursuant to the Emergency Decree on Public Administration in Emergency. Government Gazete. No. 137. Section 108 D (May 1, 2020). (in Thai)
Bureau of Risk Communication and Health Behavior Development. Recommended 8 measures of "Social Distancing" in COVID-19 situation. Nonthaburi: Department of Disease Control (TH); 2020. (in Thai)
Centers for Disease Control and Prevention (US). Social Distancing keep a Safe Distance to Slow the Spread [Internet]. 2020 [cited 2020 Jul 15]. Available from: https://www.cdc.gov/coronavirus/2019-ncov/prevent-getting-sick/social-distancing.html
Thairath Online. Large number of people flew to supermarket to hoard food after ceclaration of an emergency situation pursuant to the emergency decree on public administration in emergency situations 2020 [Internet]. 2020 Mar 24 [cited 2020 May 1]. Available from: https://www.thairath.co.th/news/society/1803028 (in Thai)
Department of Health (TH). Reduce saltiness reduce illness. Nonthaburi: the Department; 2019. (in Thai)
Department of Business Development (TH). Situation of the outbreak of COVID-19 Push the ready-to-serve food delivery business with rapid growth. Nonthaburi: the Department; 2020. (in Thai)
International Health Policy Program. Disability-adjusted life years: DALYs. Nonthaburi: International Health Policy Program; 2017. (in Thai)
Siamrath online. Order Marketing Organization for Farmers seek mango export markets for helping farmer During the Crisis, Covid-19 [Internet]. 2020 May 20 [cited 2020 May 24]. Available from: https://siamrath.co.th/n/156725 (in Thai)
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
บทความที่ลงพิมพ์ในวารสารควบคุมโรค ถือว่าเป็นผลงานทางวิชาการหรือการวิจัย และวิเคราะห์ตลอดจนเป็นความเห็นส่วนตัวของผู้เขียน ไม่ใช่ความเห็นของกรมควบคุมโรค ประเทศไทย หรือกองบรรณาธิการแต่ประการใด ผู้เขียนจำต้องรับผิดชอบต่อบทความของตน
